Suplementy dla sportowców

Zwiększ wydajność treningu dzięki nootropom – suplementy dla mózgu i ciała

Najlepsze nootropy dla trenujących to według naszych punktów kofeina w parze z L-teaniną (5 na 6 punktów), kreatyna (4) i ashwagandha (3). Ranking nootropów porównuje siedem pozycji, w tym połączenie kofeiny z L-teaniną, w czterech jawnych kryteriach: wynik badań na skupienie, uwagę lub stres, metaanaliza wydolności, dopuszczone w UE oświadczenie zdrowotne i koszt dnia z cen sklepu Świat Supli z 1.11.2026. Nootropy to suplementy, które mają wspierać skupienie, pamięć lub radzenie sobie ze stresem. W wykazie dopuszczonych w UE oświadczeń zdrowotnych nie znaleźliśmy dla żadnej z tych substancji wpisu o pamięci ani koncentracji, a oświadczenie o wydolności ma tylko kreatyna [1]. Leki nootropowe, na przykład piracetam, to leki, a nie suplementy, i nie są tematem tego wpisu. Przy lekach przyjmowanych na stałe, w ciąży oraz przy chorobach wątroby, serca lub nadciśnieniu zacznij od sekcji o bezpieczeństwie.

Preparaty z tej grupy przejrzysz w kategorii kofeina w sklepie Świat Supli.

Spis treści

Polecamy z rankingu nootropów

Pozycje składników według punktów K1–K4 (punkty nie oceniają skuteczności konkretnego produktu), ceny z 1.11.2026.

Opakowanie Promaker Caffeine 200 mg, 90 kapsułek z kofeiną
Pozycja 1 (kofeina z L-teaniną), marka PromakerNa zdjęciu: Promaker Caffeine 200 mg, 90 kapsułek200 mg kofeiny w kapsułce; 0,44 zł dziennie przy cenie regularnejSprawdź cenę
Opakowanie Aliness L-Theanine 200 mg, 100 roślinnych kapsułek z L-teaniną
Pozycja 1, L-teanina jako składnik paryNa zdjęciu: Aliness L-Theanine 200 mg, 100 kapsułek200 mg L-teaniny w roślinnej kapsułce; 0,40 zł dziennieSprawdź cenę
Opakowanie BioTechUSA 100% Creatine Monohydrate 500 g, mikronizowany monohydrat kreatyny
Pozycja 2, kreatynaNa zdjęciu: BioTechUSA 100% Creatine Monohydrate, 500 gporcja 3,4 g monohydratu (w tym 3 g kreatyny), 147 porcji; 0,61 zł za porcjęSprawdź cenę
Opakowanie Promaker Ashwagandha PRO+, 60 kapsułek z ekstraktem z ashwagandhy
Pozycja 3, marka PromakerNa zdjęciu: Promaker Ashwagandha PRO+, 60 kapsułek500 mg ekstraktu z ashwagandhy, 10 mg witanolidów; 0,60 zł dziennieSprawdź cenę

1. Nootropy ranking: tabela i punkty dla trenujących

Ranking nootropów obejmuje siedem pozycji (pierwsza łączy kofeinę z L-teaniną, więc ocenianych substancji jest osiem), które mają w sklepie Świat Supli (kategorie Pamięć i koncentracja, Adaptogeny i Kofeina) co najmniej jeden produkt z deklarowanym składem, dostępny 1.11.2026 w liczbie co najmniej 5 sztuk (stan z eksportu sklepu z 23.10.2026, dostępność potwierdzona w API 1.11.2026) [2]. Warunek wejścia: omawiana substancja jest jedynym składnikiem aktywnym produktu, a karta podaje jej ilość w porcji. Mieszanki wieloskładnikowe, zestawy i produkty bez ilości składnika w porcji nie wchodzą do rankingu. Kolejność wynika z punktów opisanych w sekcji 2; przy remisie wyżej jest składnik z większą liczbą punktów K2 i K3 (wysiłek), a potem z niższym kosztem dnia.

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

Ranking nootropów dla trenujących: punkty K1–K4, dawki z badań i główne zastrzeżenie (koszt dnia z cen regularnych sklepu Świat Supli, odczyt 1.11.2026)
Miejsce Nootrop K1 badania (0–3) K2 wydolność (0–1) K3 oświadczenie UE (0–1) K4 koszt dnia (0–1) Razem (0–6) Dawka w badaniach Główne zastrzeżenie
1 Kofeina z L-teaniną (K1: para, K2: sama kofeina) 3 1 0 1 (0,84 zł) 5 para: 150 mg kofeiny + 250 mg L-teaniny (Haskell) oraz 50 mg + 100 mg (Owen); sama kofeina w wysiłku: 3–6 mg/kg [3] [4] [5] badania pary nie obejmowały kapsułek 200 mg + 200 mg; kofeina do 200 mg jednorazowo i 400 mg dziennie, sen [6]
2 Kreatyna 1 1 1 1 (0,61 zł) 4 3 g kreatyny dziennie (jak w oświadczeniu) [1] wyniki poznawcze niespójne, a EFSA w 2024 r. nie potwierdziła związku z funkcjami poznawczymi [7] [8]
3 Ashwagandha 1 1 0 1 (0,60 zł) 3 240 mg ekstraktu Shoden raz dziennie przez 60 dni (Lopresti), 2 × 300 mg ekstraktu KSM-66 przez 8 tygodni (Wankhede) [9] [10] ekstrakty z badań inne niż w produkcie; opisane przypadki uszkodzenia wątroby; nie w ciąży i podczas karmienia [11] [12]
4 Bakopa 2 0 0 1 (0,50 zł) 3 standaryzowane ekstrakty co najmniej 12 tygodni (różne preparaty) [13] korzystne wyniki w badaniach trwających co najmniej 12 tygodni; przegląd nie ustala czasu do efektu; wnioski ostrożne
5 Różeniec górski 1 0 0 1 (0,33 zł) 2 różne w badaniach [14] badania wysokiego ryzyka błędu; tylko dorośli [15]
6 Soplówka jeżowata 1 0 0 1 (0,39 zł do 0,56 zł) 2 1,8 g jednorazowo i przez 28 dni (Docherty) [16] mały pilotaż 41 osób
7 Fosfatydyloseryna 1 0 0 0 (1,43 zł za 100 mg) 1 300 mg dziennie przez miesiąc (Benton), 750 mg przez 10 dni (Kingsley) [17] [18] dawki z badań (300 i 750 mg dziennie) nie są zaleceniem dla produktu; kapsułka kosztuje więcej niż 1 zł

Punkty oceniają siłę dowodów dla składnika i koszt, a nie skuteczność u konkretnej osoby ani konkretnego produktu ze sklepu. Pozycja 1 łączy dwa składniki, a jej punkty mają różne źródła: K1 (3 punkty) wynika z metaanalizy badań nad parą kofeiny z L-teaniną w testach uwagi, K2 (1 punkt) wyłącznie z badań samej kofeiny w wysiłku, a K4 (1 punkt) z kosztu obu kapsułek razem (0,84 zł dziennie przy cenie regularnej). Żadne z tych badań nie sprawdzało kapsułek 200 mg kofeiny z 200 mg L-teaniny. Gdyby nie liczyć punktu K2 dla pary, miałaby ona 4 punkty, tak jak kreatyna, a o kolejności zdecydowałaby zasada remisu, czyli wyżej byłaby kreatyna. Pozostałe składniki mają słabsze albo mniej spójne dowody. Opis każdego z nich i wyniki badań znajdziesz w sekcji 4, a produkty z kartami w sekcji 9.

2. Jak oceniamy nootropy: kryteria K1–K4

  • K1. Badania na skupienie, uwagę, pamięć, zmęczenie psychiczne lub stres u zdrowych dorosłych (0–3 pkt). 3 punkty: metaanaliza badań z randomizacją (RCT) z korzystnym wynikiem bez poważnych zastrzeżeń autorów. 2 punkty: metaanaliza lub przegląd systematyczny z ostrożnym wnioskiem korzystnym. 1 punkt: pojedyncze RCT albo przeglądy z wynikami niespójnymi lub wysokiego ryzyka błędu. 0 punktów: brak RCT u zdrowych dorosłych. Dla pozycji łączonej oceniamy badania nad samą parą.
  • K2. Metaanaliza wydolności lub siły u zdrowych dorosłych z korzystnym wynikiem (0–1 pkt). Przeglądy bez metaanalizy i pojedyncze RCT nie dają punktu. Dla pozycji łączonej (kofeina z L-teaniną) punkt K2 przyznajemy, gdy metaanalizę wydolności ma którykolwiek ze składników osobno; tu dotyczy to wyłącznie samej kofeiny, a nie L-teaniny ani pary.
  • K3. Dopuszczone w UE oświadczenie zdrowotne o wysiłku, koncentracji lub pamięci (0–1 pkt). Sprawdzamy status w unijnym rejestrze oświadczeń i w rozporządzeniu 432/2012 (stan z 1.11.2026) [1].
  • K4. Koszt dnia do 1,00 zł (0–1 pkt). Liczymy z ceny regularnej opakowania i liczby porcji według karty sklepu, dla porcji podanej na karcie jako pierwsza; para kofeina z L-teaniną to dwie kapsułki.

Nie przyznajemy punktów za wyższą dawkę, markę ani opinie klientów, a punkty nie oznaczają, że produkt jest bezpieczny dla każdego ani że dany preparat działa tak jak badany ekstrakt. Punkty dotyczą składników; produkty ze sklepu dobieramy do nich według składu z karty, kosztu i ostrzeżeń. Zastrzeżenia bezpieczeństwa opisujemy osobno w sekcji 7.

3. Czym są nootropy?

Nootropy, zwane też nootropikami albo suplementami dla mózgu, to substancje, którym przypisuje się wspieranie funkcji poznawczych: skupienia, pamięci, szybkości reakcji i odporności na stres. W tym wpisie mówimy o suplementach diety, czyli żywności, a nie o lekach. Leki nootropowe, takie jak piracetam, są lekami z osobną rejestracją; ich skuteczność i bezpieczeństwo opisujemy w osobnym wpisie o noopepcie i piracetamie.

W treningu przydatne są te nootropy, których działanie udokumentowano w testach uwagi, w zmęczeniu psychicznym albo we wskaźnikach wysiłku. Dla większości z nich nie ma w UE dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych, więc opisujemy wyniki badań, a nie obietnice [1].

Najważniejsze korzyści nootropów w treningu sportowym

Dobrze udokumentowane są trzy rzeczy. Po pierwsze, kofeina zwiększa wydolność w wysiłkach wytrzymałościowych, siłowych i szybkościowych, co pokazał przegląd 21 metaanaliz [19]. Po drugie, kofeina z L-teaniną poprawia w ciągu 2 godzin po przyjęciu czujność i dokładność przełączania uwagi w testach laboratoryjnych [20]. Po trzecie, kreatyna zwiększa siłę kończyn górnych w ćwiczeniach krótszych niż 3 minuty [21].

Pozostałe nootropy mają dowody słabsze: ashwagandha ma wyniki dotyczące stresu i siły, ale także przypadki uszkodzenia wątroby, a bakopa, różeniec, soplówka i fosfatydyloseryna mają wyniki niespójne albo z małych badań. Dlatego nie piszemy, że nootropy zwiększają wytrzymałość psychiczną czy przyspieszają regenerację: takich oświadczeń zdrowotnych nie dopuszczono [1].

4. Najlepsze nootropy dla sportowców

Poniżej siedem pozycji w kolejności z rankingu; pierwsza obejmuje kofeinę i L-teaninę. Dla każdego podajemy zakres badań, wynik, ograniczenia i dawkę; produkty ze składem z kart opisujemy w sekcji 9.

4.1. Kofeina z L-teaniną: klasyk wśród nootropów

Kofeina. Przegląd parasolowy Grgic i wsp. objął 11 przeglądów z 21 metaanalizami; kofeina poprawiała wytrzymałość tlenową, siłę mięśni, wytrzymałość mięśni, moc, skoki i szybkość, a jakość dowodów była zwykle umiarkowana. Większość badań dotyczyła młodych mężczyzn, więc wyniki słabiej opisują kobiety, osoby starsze i w średnim wieku [19]. Stanowisko Międzynarodowego Towarzystwa Żywienia Sportowego (ISSN) opisuje poprawę wydolności po 3–6 mg kofeiny na kilogram masy ciała, przyjętej około 60 minut przed wysiłkiem [5]. U osoby ważącej 70 kg to 210–420 mg, czyli więcej niż 200 mg jednorazowo, które według Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) zasadniczo nie budzi obaw u zdrowych dorosłych; dlatego nie sięgaj po więcej niż jedną kapsułkę 200 mg naraz [6]. W rejestrze UE wpisy dla kofeiny mają status oświadczeń niedopuszczonych [1].

L-teanina. Metaanaliza Camfield i wsp. objęła 11 badań z randomizacją i placebo; w ciągu 2 godzin po przyjęciu para kofeina z L-teaniną dawała umiarkowane efekty w czujności i dokładności przełączania uwagi, a większy wpływ na wynik miała dawka kofeiny niż L-teaniny [20]. W badaniu Haskell i wsp. (150 mg kofeiny i 250 mg L-teaniny) dodatek L-teaniny poprawił część wyników, których sama kofeina nie poprawiła, na przykład szybkość reakcji prostej i dokładność weryfikacji zdań; L-teanina sama pogorszyła liczenie i zwiększyła ocenę bólu głowy [3]. W badaniu Owen i wsp. 100 mg L-teaniny z 50 mg kofeiny poprawiło szybkość i dokładność przełączania uwagi po 60 minutach u 27 osób [4]. Ograniczenia: efekty mierzono jednorazowo, w testach laboratoryjnych, w grupach zdrowych ochotników, a nie u trenujących w trakcie wysiłku.

Skąd punkty tej pozycji. K1 pochodzi z badań nad parą (metaanaliza Camfield i dwa badania opisane wyżej), K2 wyłącznie z badań samej kofeiny w wysiłku (przegląd Grgic i stanowisko ISSN), a K4 z kosztu obu kapsułek. Nie mamy badania wydolności z L-teaniną ani badania samych kapsułek ze sklepu, więc punkty opisują składniki, a nie skuteczność tych produktów.

Dawka z kapsułki. Opisano dwa protokoły pary: 150 mg kofeiny z 250 mg L-teaniny (Haskell) i 50 mg kofeiny ze 100 mg L-teaniny (Owen). Kapsułka Promaker ma 200 mg kofeiny, a kapsułka Aliness 200 mg L-teaniny. Te 200 mg L-teaniny mieści się w opisanym zakresie 100–250 mg, ale 200 mg kofeiny jest więcej niż w obu protokołach, więc zestaw 200 mg + 200 mg nie odpowiada żadnemu z nich i nie mamy badania, które by go sprawdzało. Nie mamy też badania pokazującego, że L-teanina łagodzi działania niepożądane kofeiny, dlatego nie traktuj jej jako zabezpieczenia przed nerwowością, kołataniem serca ani bezsennością; jeśli reagujesz silnie na kofeinę, zapytaj lekarza lub farmaceutę i wybierz mniejszą ilość kofeiny. Wybór samej L-teaniny omawiamy w rankingu Jaka L-teanina jest najlepsza. Produkty: Promaker Caffeine i Aliness L-Theanine.

4.2. Kreatyna: nie tylko dla mięśni

Kreatyna jest jedyną z tych substancji z dopuszczonym w UE oświadczeniem o wydolności: zwiększa wydolność fizyczną podczas kolejnych serii krótkotrwałych, intensywnych ćwiczeń, a efekt uzyskuje się po spożyciu 3 g kreatyny dziennie; oświadczenie dotyczy dorosłych wykonujących ćwiczenia o wysokiej intensywności [1]. Metaanaliza Lanhers i wsp. (53 badania, 1138 osób) pokazała wzrost siły kończyn górnych w ćwiczeniach krótszych niż 3 minuty (wielkość efektu 0,317; przedział ufności 0,185–0,449), niezależnie od cech badanych i dawek [21]. Dla funkcji poznawczych przegląd Avgerinos i wsp. z 2018 r. objął 6 badań (281 osób): krótkotrwała pamięć i rozumowanie mogły się poprawić, w pozostałych obszarach wyniki były sprzeczne, a u młodych osób wyniki testów nie zmieniły się [7]. Nowsza ocena EFSA z 2024 r. jest ostrożniejsza: panel uznał, że nie ustalono związku przyczynowo-skutkowego między kreatyną a poprawą funkcji poznawczych; ostry efekt na pamięć roboczą widziano w dwóch badaniach przy 20 g dziennie przez 5–7 dni, ale nie przy niższych dawkach (2,2–14 g dziennie) ani przy stałym spożyciu 5 g przez 6 tygodni [8]. Dlatego w K1 kreatyna ma tylko 1 punkt (wyniki niespójne), a wyników z dużych dawek nie przenosimy na porcję 3 g dziennie. W unijnym wykazie nie ma oświadczenia o pamięci ani koncentracji [1]. Kreatyna z kofeiną: Kreatyna a kawa. Produkt: BioTechUSA 100% Creatine Monohydrate (porcja 3,4 g monohydratu zawiera 3 g kreatyny, czyli ilość z oświadczenia).

4.3. Ashwagandha: stres i siła, ale z zastrzeżeniami

Przegląd Bonilla i wsp. (13 badań, metaanaliza 12) wykazał, że ashwagandha poprawiała zmienne związane z wydolnością u zdrowych kobiet i mężczyzn, ale autorzy zaznaczają, że potrzeba więcej badań wśród trenujących i sportowców [22]. W badaniu Wankhede i wsp. 57 mężczyzn w wieku 18–50 lat, z niewielkim doświadczeniem w treningu oporowym, przydzielono losowo do ekstraktu KSM-66 (29 osób) albo placebo (28 osób) na 8 tygodni treningu; badanie ukończyło 50 osób, po 25 w każdej grupie. Tylko grupa z ekstraktem brała 300 mg dwa razy dziennie (ekstrakt standaryzowany na 5% witanolidów). U tych początkujących w treningu oporowym wzrost wyciskania leżąc wyniósł 46,0 kg wobec 26,4 kg na placebo, a rozmiar mięśni ramion i klatki piersiowej także wzrósł bardziej [10]. W badaniu Lopresti i wsp. 60 osób z wysokim stresem przydzielono losowo do 240 mg standaryzowanego ekstraktu Shoden raz dziennie albo placebo na 60 dni; lęk w skali Hamiltona zmniejszył się istotnie bardziej niż na placebo (p = 0,040), a poranny kortyzol spadł bardziej (p < 0,001) [9].

Testosteron: w badaniu Wankhede wzrósł bardziej niż na placebo (96,2 wobec 18,0 ng/dl; p = 0,004), a w badaniu Lopresti u mężczyzn wzrost nie różnił się istotnie od placebo (p = 0,158). Badania dotyczyły innych populacji (mężczyźni trenujący oporowo i osoby z wysokim stresem), dawek i ekstraktów, a brak istotnej różnicy w jednym z nich oznacza, że badanie jej nie wykazało, a nie że jej nie ma. Te wyniki nie pozwalają na pewny, uogólniony wniosek o zwiększaniu testosteronu, więc nie piszemy, że ashwagandha go zwiększa [10] [9]. Opisano też 5 przypadków uszkodzenia wątroby po suplementach z ashwagandhą (żółtaczka, świąd, nudności, ból brzucha po 2–12 tygodniach; u czterech osób wyniki wątrobowe wróciły do normy w ciągu 1–5 miesięcy) [11]. Różnice między ashwagandhą a różeńcem opisujemy w wpisie ashwagandha czy różeniec górski, a czas stosowania w artykule o przerwach. Produkt: Promaker Ashwagandha PRO+. Karta deklaruje 500 mg ekstraktu z 2% witanolidów (10 mg) w kapsułce, czyli mniej witanolidów niż w dawce z badania Wankhede (2 × 300 mg ekstraktu o 5% witanolidów, około 30 mg witanolidów dziennie), a ekstrakt Shoden z badania Lopresti ma inną standaryzację. Wyniki badań nie dowodzą więc skuteczności tego preparatu; w rankingu porównujemy go z innymi tylko pod względem składu z karty i ceny. Ostrzeżenia, w tym ciąża, karmienie, tarczyca i leki, opisujemy w sekcji 7.

4.4. Bakopa: szybkość uwagi po wielu tygodniach

Metaanaliza Kongkeaw i wsp. objęła 9 badań z placebo (518 osób), w których standaryzowany ekstrakt bakopy przyjmowano co najmniej 12 tygodni; w analizie 437 osób skrócił się czas testu łączenia punktów (Trail B) i czas reakcji wyboru. Autorzy piszą, że bakopa może poprawiać szybkość uwagi, ale rozstrzygające byłoby dopiero duże badanie porównawcze [13]. Włączone badania używały różnych standaryzowanych ekstraktów i dawek, więc nie wiadomo, czy wynik dotyczy kapsułki ze sklepu (500 mg ekstraktu z 50% bakozydów, czyli 250 mg bakozydów); nie przypisujemy produktowi efektu z badań. Przegląd dotyczy testów poznawczych, a nie wysiłku, więc w rankingu bakopa nie dostaje punktu K2. Wybór suplementów do nauki i pracy umysłowej omawiamy w rankingu suplementów na pamięć i koncentrację. Produkt: Aliness Bacopa Monnieri Extract 50%.

4.5. Różeniec górski (Rhodiola rosea): adaptogen na stres

Przegląd Ishaque i wsp. (11 badań) znalazł skuteczność różeńca w 2 z 6 badań nad zmęczeniem fizycznym i w 3 z 5 badań nad zmęczeniem psychicznym, ale wszystkie badania miały wysokie lub niejasne ryzyko błędu, a autorzy piszą, że wyniki są sprzeczne [14]. Przegląd Hung i wsp. (11 badań) ocenił, że różeniec może mieć korzystny wpływ na wydolność fizyczną i umysłową, ale brakuje niezależnych powtórzeń badań [23]. Europejska Agencja Leków uznała tradycyjne zastosowanie różeńca u dorosłych w przejściowym łagodzeniu objawów stresu, takich jak zmęczenie i uczucie osłabienia; to monografia leku roślinnego, a nie dowód z badań klinicznych, i zaznacza, że bez porady lekarza nie należy go stosować dłużej niż dwa tygodnie [15]. Produkt: Świat Supli Różeniec Górski.

4.6. Soplówka jeżowata (Lion’s Mane): obiecujące, ale wstępne

W pilotażowym badaniu Docherty i wsp. 41 zdrowych osób w wieku 18–45 lat przydzielono losowo do soplówki (1,8 g) albo placebo; po 60 minutach od jednorazowej dawki grupa soplówki szybciej wykonywała test Stroopa (p = 0,005). Po 28 dniach przyjmowania zmniejszenie stresu subiektywnego było tylko trendem, który nie osiągnął istotności statystycznej (p = 0,051 przy progu 0,05), a obserwowano też wyniki zerowe i nieliczne negatywne, więc autorzy piszą o wynikach wstępnych [16]. Wcześniejsze badanie Mori i wsp. dotyczyło 30 osób w wieku 50–80 lat z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi; po 16 tygodniach przyjmowania wyniki w skali poznawczej były wyższe niż na placebo, a po 4 tygodniach od odstawienia spadły [24]. Streszczenie badania Docherty nie podaje standaryzacji preparatu, dlatego nie porównujemy jego dawki z kapsułkami ze sklepu. Produkt: Promaker Lion’s Mane 400 mg (tańszy odpowiednik ze Świata Supli opisujemy w tej samej sekcji).

4.7. Fosfatydyloseryna: za mało dowodów dla trenujących

W badaniu Benton i wsp. młodzi dorośli brali 300 mg fosfatydyloseryny dziennie przez miesiąc; osoby z wyższym wynikiem neurotyczności deklarowały mniejszy stres i lepszy nastrój podczas zadania stresowego, a efekt dotyczył tej podgrupy [17]. W badaniu Kingsley i wsp. 8 mężczyzn brało 750 mg dziennie przez 10 dni, a mimo to nie zmniejszyły się bolesność ani wskaźniki uszkodzenia mięśni po biegu w dół stoku [18]. Dawki z badań (300 mg i 750 mg dziennie) podajemy tylko jako opis badań, a nie zalecenie stosowania produktu; kapsułka ze sklepu ma 100 mg i kosztuje 1,43 zł, więc K4 wynosi 0 już przy jednej kapsułce, a liczbę kapsułek dziennie określa etykieta. Fosfatydyloserynę i kortyzol opisujemy w artykule o fosfatydyloserynie a kortyzolu. Produkt: Swanson Phosphatidylserine 100 mg.

5. Jakie nootropy polecamy: jeśli X, wybierz Y

  • Jeśli chcesz skupienia i energii przed treningiem lub pracą i nie masz przeciwwskazań: wybierz Promaker Caffeine 200 mg (0,44 zł dziennie przy cenie regularnej, 0,26 zł przy cenie z 1.11.2026). Jeśli chcesz zestawić kofeinę z L-teaniną jak w badaniach nad uwagą, możesz dodać Aliness L-Theanine 200 mg (0,40 zł dziennie, razem 0,84 zł dziennie), pamiętając, że zestaw 200 mg + 200 mg nie był badany, a L-teanina nie chroni przed działaniami niepożądanymi kofeiny. Inne wyniki kofeiny i guarany porównujemy we wpisie kofeina w tabletkach czy guarana, a przedtreningówki w rankingu przedtreningówek.
  • Jeśli trenujesz siłowo albo interwałowo: wybierz BioTechUSA 100% Creatine Monohydrate, bo kreatyna ma dopuszczone oświadczenie o wydolności, a porcja 3,4 g monohydratu zawiera 3 g kreatyny, czyli ilość z oświadczenia; 0,61 zł za porcję przy cenie regularnej.
  • Jeśli problemem jest stres po pracy i treningu i chcesz sprawdzić ashwagandhę: możesz porównać Promaker Ashwagandha PRO+ (0,60 zł dziennie), pamiętając, że wybór opiera się na składzie z karty i cenie, a nie na dowodzie skuteczności tego preparatu. Nie stosuj ashwagandhy w ciąży ani podczas karmienia, a przy chorobach wątroby, tarczycy i autoimmunologicznych oraz lekach zapytaj lekarza [12]. Jeśli wolisz różeniec przy zmęczeniu, sięgnij po Świat Supli Różeniec Górski (0,33 zł dziennie), pamiętając, że to dorośli i że przy lekach przeciwdepresyjnych, zaburzeniach snu lub chorobach autoimmunologicznych karta zaleca konsultację z lekarzem [2].
  • Jeśli uczysz się lub pracujesz umysłowo i jesteś gotów stosować suplement długo (korzystne wyniki uzyskano w badaniach trwających co najmniej 12 tygodni): rozważ Aliness Bacopa Monnieri Extract 50% (0,50 zł dziennie przy 1 kapsułce); badania dotyczyły innych standaryzowanych ekstraktów, więc to wybór według składu i ceny.
  • Jeśli ciekawi Cię soplówka: najtańsza jest Świat Supli Lion’s Mane (0,39 zł dziennie), a Promaker Lion’s Mane 400 mg kosztuje 0,56 zł dziennie; oba mają 400 mg ekstraktu 10:1 w kapsułce żelatynowej.
  • Jeśli chcesz fosfatydyloserynę: Swanson Phosphatidylserine 100 mg to 100 mg w kapsułce; dawki z badań nie są zaleceniem dla tego produktu, a składnikiem jest fosfolipid sojowy.
  • Jeśli pijesz dużo kawy lub energetyków: zsumuj kofeinę ze wszystkich źródeł przed dodaniem kapsułki; do 400 mg dziennie u zdrowych dorosłych zasadniczo nie budzi obaw według EFSA [6]. Kofeina wieczorem pogarsza sen, o czym piszemy w artykule kofeina a sen.
  • Jeśli przyjmujesz leki, jesteś w ciąży lub karmisz, masz nadciśnienie, choroby serca albo wątroby: nie zaczynaj żadnego z tych składników bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą.

6. Leki nootropowe czy suplementy nootropowe: czym się różnią?

Suplement nootropowy to żywność uzupełniająca dietę. Lek nootropowy, na przykład piracetam, jest lekiem i ma przeznaczenie lecznicze; nie opisujemy go jako sposobu na lepszy trening i nie sprzedajemy. Jeśli szukasz informacji o leku, o jego stosowaniu decyduje lekarz. W sklepie Świat Supli dostępne są suplementy, które porównujemy w tym rankingu. Czy nootropy są legalne? Suplementy diety są legalnym produktem spożywczym, ale producent nie może obiecywać działania, którego nie dopuszczono w oświadczeniach zdrowotnych, dlatego nie piszemy, że nootropy poprawiają pamięć [1]. Czy nootropil poprawia pamięć? To pytanie o lek, na które odpowiada lekarz, a nie wpis o suplementach.

7. Czy nootropy są bezpieczne?

Większość składników z rankingu jest dobrze tolerowana przez zdrowych dorosłych, ale ranking nie jest oceną bezpieczeństwa. Poniżej sytuacje, w których przed użyciem zapytaj lekarza lub farmaceutę; ashwagandhy nie stosuj samodzielnie w ciąży ani podczas karmienia.

  • Kofeina. Według EFSA u zdrowych dorosłych do 200 mg jednorazowo i do 400 mg dziennie ze wszystkich źródeł zasadniczo nie budzi obaw; w ciąży i podczas karmienia do 200 mg dziennie. 200 mg w ciągu 2 godzin przed intensywnym wysiłkiem także zasadniczo nie budziło obaw, a 100 mg blisko pory snu może pogorszyć sen [6]. Dla dzieci i młodzieży EFSA podaje niższy poziom, 3 mg/kg masy ciała dziennie, więc kapsułka 200 mg nie jest dla nich. Przy nadciśnieniu, zaburzeniach rytmu serca, lęku lub bezsenności zapytaj lekarza przed użyciem kofeiny. L-teanina nie jest zabezpieczeniem przed działaniami niepożądanymi kofeiny.
  • Ashwagandha. Amerykański Narodowy Ośrodek Medycyny Komplementarnej i Integracyjnej (NCCIH) podaje, że należy jej unikać w ciąży i nie stosować podczas karmienia piersią, a nie jest zalecana osobom przed operacją ani z chorobami tarczycy lub autoimmunologicznymi; możliwe są też interakcje z lekami na cukrzycę i nadciśnienie [12]. Przy chorobach wątroby, tarczycy i autoimmunologicznych, przed planowaną operacją oraz przy lekach (m.in. na tarczycę, uspokajających, nasennych, immunosupresyjnych, na cukrzycę i nadciśnienie) zapytaj lekarza lub farmaceutę. Przy żółtaczce, świądzie, ciemnym moczu lub bólu brzucha po rozpoczęciu stosowania odstaw suplement i zgłoś się do lekarza [11]. Karta Promaker nie zaleca stosowania w ciąży [2].
  • Różeniec. Europejska Agencja Leków dopuszcza tradycyjne stosowanie u dorosłych; bez porady lekarza nie stosuj go dłużej niż dwa tygodnie [15]. Karta Świat Supli wymienia możliwe nudności, bóle głowy i lęk oraz zaleca konsultację przy lekach przeciwdepresyjnych i zaburzeniach snu [2].
  • Alergeny. Karta kreatyny BioTechUSA w sklepie zawiera deklarację braku alergenów, a producent informuje, że wytwarza go w zakładzie przetwarzającym żywność z mlekiem, jajami, glutenem, soją, orzeszkami ziemnymi, orzechami, selerem, rybami, skorupiakami i dwutlenkiem siarki [25]. Przy alergiach sprawdź etykietę opakowania.
  • Fosfatydyloseryna. Karta Swanson wskazuje na fosfolipidy sojowe jako źródło, więc przy alergii na soję sprawdź etykietę [2].
  • Kreatyna, bakopa, soplówka, L-teanina. Przy chorobach przewlekłych i lekach przyjmowanych na stałe zapytaj lekarza; w ciąży i podczas karmienia piersią nie stosuj ich bez zgody lekarza, bo karty sklepu nie zalecają stosowania w ciąży [2].
  • Łączenie. Nie zaczynaj kilku składników naraz: jeśli pojawi się bezsenność, kołatanie serca albo dolegliwości żołądkowe, nie będziesz wiedzieć, który je wywołał.
  • Sport zawodowy. Sprawdź skład produktu i listę substancji zabronionych w swojej dyscyplinie przed użyciem; wpis nie zastępuje porady lekarza ani lekarza sportowego.

8. Jak wprowadzić nootropy do swojej suplementacji?

  1. Zacznij od podstaw. Jeśli dopiero zaczynasz, wybierz składniki z najlepiej udokumentowanymi wynikami: kofeinę (z L-teaniną albo bez) i kreatynę. Kofeinę bierz zgodnie z kartą 20–30 minut przed wysiłkiem lub w badaniach ok. 60 minut przed wysiłkiem, ale nie wieczorem [5] [2].
  2. Wprowadzaj po jednym składniku. Dzięki temu łatwiej powiązać dolegliwość z konkretnym składnikiem. Krótka obserwacja nie potwierdza ani skuteczności, ani bezpieczeństwa: efekty w badaniach mierzono po 8 do co najmniej 12 tygodni, a opisane przypadki uszkodzenia wątroby po ashwagandzie ujawniły się po 2–12 tygodniach [10] [13] [11].
  3. Dobierz czas do składnika. Kofeina i L-teanina działają w ciągu 2 godzin, kreatynę bierzesz codziennie niezależnie od treningu, a bakopę stosowano w badaniach co najmniej 12 tygodni (przegląd nie ustala minimalnego czasu do efektu) [20] [13].
  4. Monitoruj efekty. Notuj sen, tętno spoczynkowe, nastrój i wyniki treningu i przerwij składnik, który pogarsza sen lub powoduje dolegliwości; notatki nie zastępują badań ani rozmowy z lekarzem.
  5. Zadbaj o jakość. Sprawdź na karcie ilość składnika w porcji i liczbę porcji w opakowaniu; w sekcji 9 pokazujemy je dla każdego produktu z rankingu.

9. Produkty z rankingu: skład, cena i dla kogo

Dane o składzie pochodzą z kart produktów i są deklaracjami producenta; nie oceniamy kart sklepu. Ceny i dostępność z odczytu 1.11.2026; koszt dnia liczymy z ceny regularnej, bo cena promocyjna może się zmienić [2].

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

Produkty z rankingu nootropów w sklepie Świat Supli: składnik w porcji, opakowanie, ceny i koszt dnia (odczyt 1.11.2026; koszt przy cenie regularnej)
Produkt Składnik w porcji (według karty) Opakowanie Cena regularna Cena 1.11.2026 Koszt dnia Stan (eksport 23.10)
Promaker Caffeine 200 mg 200 mg kofeiny w 1 kapsułce 90 kapsułek 39,99 zł 22,99 zł 0,44 zł 94
Aliness L-Theanine 200 mg 200 mg L-teaniny w 1 kapsułce 100 kapsułek 39,90 zł 39,90 zł 0,40 zł 42
BioTechUSA 100% Creatine Monohydrate 3,4 g monohydratu (w tym 3 g kreatyny) w porcji 500 g, 147 porcji 89,99 zł 49,99 zł 0,61 zł 8548
Promaker Ashwagandha PRO+ 500 mg ekstraktu, 10 mg witanolidów w 1 kapsułce 60 kapsułek 35,99 zł 27,99 zł 0,60 zł 123
Aliness Bacopa Monnieri Extract 50% 500 mg ekstraktu, 250 mg bakozydów w 1 kapsułce 100 kapsułek 49,90 zł 49,90 zł 0,50 zł 19
Świat Supli Różeniec Górski 500 mg ekstraktu (1% salidrozydów, 5 mg) w 1 kapsułce 90 kapsułek 29,99 zł 29,99 zł 0,33 zł 37
Świat Supli Lion’s Mane 400 mg ekstraktu 10:1 w 1 kapsułce 90 kapsułek 34,99 zł 34,99 zł 0,39 zł 83
Promaker Lion’s Mane 400 mg 400 mg ekstraktu 10:1 w 1 kapsułce 90 kapsułek 49,99 zł 49,99 zł 0,56 zł 90
Swanson Phosphatidylserine 100 mg 100 mg fosfatydyloseryny w 1 kapsułce miękkiej 30 kapsułek 42,99 zł 42,99 zł 1,43 zł 29
Opakowanie Promaker Caffeine 200 mg, 90 kapsułek z kofeiną

9.1. Promaker Caffeine 200 mg, 90 kapsułek: pozycja 1 (kofeina z L-teaniną), 5 pkt dla składników

Kapsułka zawiera 200 mg kofeiny, celulozę mikrokrystaliczną i żelatynową otoczkę z żelatyny wołowej. Opakowanie 90 kapsułek kosztuje 22,99 zł (regularnie 39,99 zł), czyli 0,44 zł dziennie przy cenie regularnej. Karta zaleca 1 kapsułkę 20–30 minut przed wysiłkiem, pracą lub nauką.

Plusy: marka własna; prosty skład; niski koszt dnia

Minusy: 200 mg to najwyższa jednorazowa ilość, która według EFSA zasadniczo nie budzi obaw; kapsułka żelatynowa, nie dla wegan; karta nazywa porcję tabletką [2]

Dla kogo: dorośli bez przeciwwskazań, którzy chcą ustalonej dawki kofeiny przed treningiem; kawę i energetyki policz razem.

Skład: kofeina 200 mg, celuloza krystaliczna, otoczka z żelatyny wołowej. Karta sklepu nie zawiera deklaracji alergenów; sprawdź etykietę opakowania. Karta nie zaleca stosowania w ciąży.

Sprawdź skład i cenę

Opakowanie Aliness L-Theanine 200 mg, 100 roślinnych kapsułek z L-teaniną

9.2. Aliness L-Theanine 200 mg, 100 kapsułek: składnik pary z kofeiną

Kapsułka roślinna zawiera 200 mg L-teaniny; otoczka z hydroksypropylometylocelulozy, producent zaleca 1 kapsułkę dziennie w trakcie posiłku. Opakowanie kosztuje 39,90 zł, czyli 0,40 zł dziennie.

Plusy: jeden składnik aktywny; kapsułka roślinna

Minusy: 200 mg L-teaniny mieści się w zakresie 100–250 mg z badań nad parą z kofeiną, lecz zestaw 200 mg L-teaniny z 200 mg kofeiny nie odpowiada żadnemu z dwóch protokołów (150 + 250 mg i 50 + 100 mg); brak badania, że L-teanina łagodzi działania niepożądane kofeiny; karta sklepu nie zawiera deklaracji alergenów

Dla kogo: osoby, które chcą sprawdzić L-teaninę osobno od kofeiny albo z kawą; weganie i wegetarianie (kapsułka roślinna).

Skład: L-teanina 200 mg, otoczka hydroksypropylometyloceluloza. Karta sklepu nie zawiera deklaracji alergenów; sprawdź etykietę opakowania.

Sprawdź skład i cenę

Opakowanie BioTechUSA 100% Creatine Monohydrate 500 g, mikronizowany monohydrat kreatyny

9.3. BioTechUSA 100% Creatine Monohydrate, 500 g: pozycja 2, 4 pkt

Mikronizowany monohydrat kreatyny jako jedyny składnik; porcja 3,4 g monohydratu, w tym 3 g kreatyny (płaska miarka lub łyżeczka), w 300 ml napoju, 147 porcji w opakowaniu. Cena 49,99 zł (regularnie 89,99 zł), czyli 0,61 zł za porcję przy cenie regularnej.

Plusy: porcja zawiera 3 g kreatyny, czyli ilość z oświadczenia o wydolności; jeden składnik

Minusy: proszek wymaga odmierzania; cena regularna znacznie wyższa niż promocyjna; według producenta powstaje w zakładzie przetwarzającym alergeny [25]

Dla kogo: osoby trenujące siłowo lub interwałowo, które chcą jednej porcji dziennie.

Skład: mikronizowany monohydrat kreatyny (3,4 g w porcji, w tym 3 g kreatyny). Karta sklepu zawiera deklarację braku alergenów, natomiast strona producenta (BioTechUSA, wariant 500 g bez smaku, odczyt 29.10.2026) informuje, że jest wytwarzany w zakładzie przetwarzającym żywność zawierającą mleko, jaja, gluten, soję, orzeszki ziemne, orzechy, seler, ryby, skorupiaki i dwutlenek siarki, więc możliwy jest kontakt z alergenami; sprawdź etykietę opakowania [25]. Karta nie zaleca stosowania w ciąży.

Sprawdź skład i cenę

Opakowanie Promaker Ashwagandha PRO+, 60 kapsułek z ekstraktem z ashwagandhy

9.4. Promaker Ashwagandha PRO+, 60 kapsułek: pozycja 3, 3 pkt dla składnika

W kapsułce jest 500 mg ekstraktu z korzenia ashwagandhy standaryzowanego na 2% witanolidów (10 mg) oraz celuloza mikrokrystaliczna; otoczka z żelatyny wołowej, produkt nie jest wegański. Cena 27,99 zł (regularnie 35,99 zł), czyli 0,60 zł dziennie przy cenie regularnej.

Plusy: marka własna; ilość witanolidów na karcie; jedna kapsułka dziennie

Minusy: ashwagandha ma opisane przypadki uszkodzenia wątroby i nie jest dla kobiet w ciąży ani karmiących; deklarowane 10 mg witanolidów to mniej niż w dawce z badania Wankhede; według karty produkt może zawierać ślady mleka, soi, orzeszków ziemnych, orzechów, sezamu, owsa, jaj i skorupiaków [2]

Dla kogo: dorośli, którzy nie są w ciąży ani nie karmią, nie mają chorób wątroby, tarczycy ani autoimmunologicznych i chcą porównać ten skład z innymi; przy lekach po konsultacji z lekarzem.

Skład: ekstrakt z ashwagandhy (2% witanolidów), celuloza krystaliczna, otoczka z żelatyny wołowej. Karta nie zaleca stosowania w ciąży.

Sprawdź skład i cenę

Opakowanie Aliness Bacopa Monnieri Extract 50% 500 mg, 100 kapsułek

9.5. Aliness Bacopa Monnieri Extract 50%, 500 mg, 100 kapsułek: pozycja 4, 3 pkt dla składnika

W kapsułce jest 500 mg ekstraktu z bakopy standaryzowanego na 50% bakozydów (250 mg bakozydów); otoczka z hydroksypropylometylocelulozy. Cena 49,90 zł, czyli 0,50 zł dziennie przy jednej kapsułce.

Plusy: ilość bakozydów na karcie; kapsułka roślinna

Minusy: badania dotyczyły innych standaryzowanych ekstraktów; karta podaje w jednym miejscu 1 kapsułkę dziennie, a w innym 1–2, więc trzymaj się etykiety; korzystne wyniki w badaniach trwających co najmniej 12 tygodni

Dla kogo: osoby, które mogą stosować bakopę wiele tygodni i obserwować efekt.

Skład: ekstrakt z bakopy 50% bakozydów, otoczka z hydroksypropylometylocelulozy. Karta sklepu nie zawiera deklaracji alergenów; sprawdź etykietę opakowania. Karta nie zaleca stosowania w ciąży.

Sprawdź skład i cenę

Opakowanie Świat Supli Różeniec Górski, 90 kapsułek z ekstraktem z różeńca

9.6. Świat Supli Różeniec Górski, 90 kapsułek: pozycja 5, 2 pkt

Kapsułka zawiera 500 mg ekstraktu z korzenia Rhodiola rosea standaryzowanego na 1% salidrozydów (5 mg); rozawiny nie są podane; otoczka z żelatyny wołowej. Cena 29,99 zł, czyli 0,33 zł dziennie.

Plusy: marka własna; najniższy koszt dnia w rankingu

Minusy: brak informacji o rozawinach; kapsułka żelatynowa; wyniki badań sprzeczne

Dla kogo: dorośli ze zmęczeniem w stresie, bez leków przeciwdepresyjnych i zaburzeń snu, albo po konsultacji z lekarzem.

Skład: ekstrakt z korzenia Rhodiola rosea (1% salidrozydów), otoczka z żelatyny wołowej. Karta sklepu nie zawiera deklaracji alergenów; sprawdź etykietę opakowania. Karta nie zaleca stosowania w ciąży i karmieniu piersią.

Sprawdź skład i cenę

Opakowanie Promaker Lion's Mane 400 mg, 90 kapsułek z ekstraktem z soplówki jeżowatej

9.7. Promaker Lion’s Mane 400 mg, 90 kapsułek: pozycja 6, 2 pkt

Kapsułka zawiera 400 mg ekstraktu z owocników soplówki jeżowatej (stosunek ekstraktu 10:1); zawartość beta-glukanów nie jest podana; otoczka z żelatyny wołowej. Cena 49,99 zł, czyli 0,56 zł dziennie. Tańszy odpowiednik z tą samą deklaracją składu to Świat Supli Lion’s Mane za 34,99 zł.

Plusy: marka własna; ekstrakt z owocników

Minusy: brak standaryzacji na beta-glukany; badania mają małe grupy

Dla kogo: osoby ciekawe soplówki, które akceptują wstępny charakter dowodów.

Skład: ekstrakt z owocników Hericium erinaceus 10:1, otoczka z żelatyny wołowej. Karta sklepu nie zawiera deklaracji alergenów; sprawdź etykietę opakowania. Karta nie zaleca stosowania w ciąży.

Sprawdź skład i cenę

Opakowanie Swanson Phosphatidylserine 100 mg, 30 kapsułek miękkich

9.8. Swanson Phosphatidylserine 100 mg, 30 kapsułek miękkich: pozycja 7, 1 pkt

Kapsułka miękka zawiera 100 mg fosfatydyloseryny (Sharp-PS, sojowy kompleks fosfolipidów) oraz substancje pomocnicze (m.in. celulozę, hypromelozę, maltodekstrynę i krzemionkę). Cena 42,99 zł, czyli 1,43 zł za kapsułkę.

Plusy: znana forma fosfolipidu; roślinna otoczka

Minusy: dawki z badań (300 i 750 mg dziennie) nie są zaleceniem dla tego produktu, a karta podaje zalecaną liczbę kapsułek niespójnie (1–2, maksymalnie 3); surowiec sojowy

Dla kogo: osoby, które świadomie chcą sprawdzić fosfatydyloserynę i nie mają alergii na soję.

Skład: fosfatydyloseryna 100 mg (Sharp-PS, soja), celuloza, hypromeloza, maltodekstryna, krzemionka i inne substancje pomocnicze. Karta nie zawiera formalnej deklaracji alergenów (źródłem fosfolipidu jest soja), a nie zaleca stosowania w ciąży i karmieniu.

Sprawdź skład i cenę

10. Poza rankingiem i dlaczego

Mieszanki i zestawy. Produkty wieloskładnikowe i zestawy nie wchodzą do rankingu, bo nie da się przypisać punktów jednemu składnikowi. Zestaw Promaker Lion’s Mane Nootropic Stack (p14430) miał 1.11.2026 stan 0 sztuk (brak na stanie), więc go nie polecamy. Inne nootropy. Miłorząb, cytykolinę, cholinę, tyrozynę, inozytol i kordyceps pomijamy, bo nie sprawdzaliśmy ich w tej samej metodzie; miłorząb i inne składniki do nauki opisuje ranking suplementów na pamięć i koncentrację z sekcji 4.4, a sklep ma kategorie Pamięć i koncentracja oraz Adaptogeny, z których wybraliśmy produkty do rankingu. Produkt z niejasną kartą. Świat Supli Ashwagandha (p13439) ma na karcie sprzeczną liczbę kapsułek (60 albo 90), więc nie możemy policzyć kosztu dnia i nie ma go w rankingu.

11. Pytania i odpowiedzi: Zwiększ wydajność treningu dzięki nootropom – suplementy dla mózgu i ciała

11.1. Co to są nootropy i czy są legalne?

Nootropy to suplementy, którym przypisuje się wspieranie skupienia, pamięci i radzenia sobie ze stresem. W sporcie interesują nas te, których wyniki sprawdzono w testach uwagi albo w wysiłku, na przykład kofeina z L-teaniną i kreatyna. Suplementy diety są legalne jako żywność, ale producent nie może obiecywać działania spoza listy dopuszczonych oświadczeń [1]. Leki nootropowe są lekami i nie są tematem rankingu. W sporcie zawodowym sprawdź listę substancji zabronionych w swojej dyscyplinie i skład produktu przed użyciem.

11.2. Jakie nootropy są najlepsze dla sportowców i co brać na pamięć i koncentrację?

Dla trenujących, według naszych punktów: 1. kofeina z L-teaniną (5 na 6), 2. kreatyna (4), 3. ashwagandha (3), 4. bakopa (3), 5. różeniec górski (2), 6. soplówka jeżowata (2), 7. fosfatydyloseryna (1). Ranking opisuje siłę dowodów i koszt, a nie skuteczność dla każdej osoby. Dla pary kofeiny z L-teaniną metaanaliza wskazuje poprawę wybranych wyników uwagi względem placebo w ciągu 2 godzin po przyjęciu [20]; nie dowodzi to przewagi nad samą kofeiną ani nad innymi nootropami. Przy dłuższej pracy umysłowej metaanaliza bakopy wskazała krótszy czas testów szybkości uwagi w badaniach trwających co najmniej 12 tygodni; przegląd nie ustala minimalnego czasu do efektu [13]. Kreatyny nie traktuj jako suplementu na pamięć: EFSA w 2024 r. nie potwierdziła jej wpływu na funkcje poznawcze [8]. Żaden z tych składników nie ma dopuszczonego oświadczenia o pamięci ani koncentracji [1]. Szerzej o suplementach do nauki piszemy w sekcji o bakopie.

11.3. Czy nootropy są bezpieczne i jakie mają skutki uboczne?

Dla zdrowych dorosłych kofeina do 200 mg jednorazowo i 400 mg dziennie zasadniczo nie budzi obaw według EFSA, ale może pogorszyć sen i dać nerwowość [6]. Ashwagandha ma opisane przypadki uszkodzenia wątroby [11] i nie powinna być stosowana w ciąży ani podczas karmienia; przy chorobach tarczycy, chorobach autoimmunologicznych i lekach zapytaj lekarza [12]. Przy różeńcu karta wymienia nudności, bóle głowy i lęk [2], a L-teanina sama zwiększyła w jednym badaniu ocenę bólu głowy [3]. Przy lekach, w ciąży i przy chorobach przewlekłych zapytaj lekarza. Szczegóły w sekcji 7.

11.4. Jak łączyć kofeinę z L-teaniną?

W badaniach opisano dwa protokoły: 150 mg kofeiny z 250 mg L-teaniny [3] oraz 50 mg kofeiny ze 100 mg L-teaniny [4]. Gotowe kapsułki 200 mg kofeiny i 200 mg L-teaniny nie odpowiadają żadnemu z nich: 200 mg L-teaniny mieści się w zakresie z badań, ale 200 mg kofeiny jest więcej niż w obu protokołach, a takiego zestawu nie sprawdzano. L-teanina nie chroni przed działaniami niepożądanymi kofeiny; jeśli chcesz mniej kofeiny, wybierz mniejszą jej ilość, a nie dodatek L-teaniny.

11.5. Jak działają ashwagandha i różeniec: stres, testosteron, regeneracja?

Ashwagandha: w badaniu Lopresti (60 osób z wysokim stresem, 240 mg ekstraktu Shoden przez 60 dni) lęk w skali Hamiltona zmniejszył się bardziej niż na placebo [9]. Testosteron: wyniki dwóch badań nie pozwalają na pewny wniosek, że ashwagandha go zwiększa [10] [9]. Różeniec: przeglądy opisują korzyść w części badań nad zmęczeniem, ale badania mają wysokie lub niejasne ryzyko błędu [14] [23]; Europejska Agencja Leków uznała tradycyjne stosowanie w przejściowym łagodzeniu objawów stresu u dorosłych, a bez porady lekarza nie dłużej niż dwa tygodnie [15]. Regeneracja: w jednym badaniu ashwagandha stabilizowała kinazę kreatynową po treningu [10], ale dla żadnego z tych składników nie ma dopuszczonego oświadczenia o regeneracji ani o hormonach [1].

11.6. Czy kreatyna działa tylko na mięśnie?

Dopuszczone oświadczenie dotyczy wydolności w krótkich, intensywnych wysiłkach przy 3 g kreatyny dziennie, nie pamięci [1]. Dla funkcji poznawczych dowody są słabe: przegląd Avgerinos (6 badań, 281 osób) wskazał możliwą poprawę krótkotrwałej pamięci i rozumowania, a w pozostałych obszarach wyniki były sprzeczne, u młodych osób bez zmian [7]. EFSA w 2024 r. uznała, że nie ustalono związku przyczynowego z poprawą funkcji poznawczych [8].

11.7. Jak długo trzeba stosować nootropy, aby zauważyć efekty, i od czego zacząć?

Kofeina i L-teanina: efekty w badaniach mierzono w ciągu 2 godzin [20]. Korzystne wyniki dla bakopy uzyskano w badaniach trwających co najmniej 12 tygodni, a przegląd nie ustala minimalnego czasu do efektu [13], ashwagandhę 8 tygodni (siła) i 60 dni (stres) [10] [9]; oświadczenie o kreatynie dotyczy 3 g dziennie [1]. Początkujący, jeśli nie mają przeciwwskazań, mogą zacząć od jednego składnika z najlepszymi dowodami (kofeina albo kreatyna) i dodawać kolejne pojedynczo. Krótka obserwacja nie potwierdza ani skuteczności, ani bezpieczeństwa.

12. Podsumowanie

  • Najwyżej w rankingu nootropów dla trenujących są kofeina z L-teaniną (5 na 6 punktów, 0,84 zł dziennie przy cenie regularnej) i kreatyna (4 punkty, 0,61 zł za porcję).
  • Ashwagandha, bakopa, różeniec, soplówka i fosfatydyloseryna mają słabsze lub mniej spójne dowody; żadna nie ma dopuszczonego w UE oświadczenia zdrowotnego.
  • Kofeina do 200 mg jednorazowo i 400 mg dziennie ze wszystkich źródeł zasadniczo nie budzi obaw u zdrowych dorosłych; ashwagandhy nie stosuje się w ciąży ani podczas karmienia, a przy chorobach wątroby, tarczycy i autoimmunologicznych oraz lekach trzeba zapytać lekarza.
  • Przy lekach przyjmowanych na stałe, w ciąży i przy chorobach przewlekłych zacznij od rozmowy z lekarzem. Wpis ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej.

13. Źródła

  1. Rejestr UE oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych (EU Register of nutrition and health claims), Komisja Europejska, Food and Feed Information Portal, ec.europa.eu; rozporządzenie Komisji (UE) nr 432/2012 z 16 maja 2012 r. (wykaz dopuszczonych oświadczeń), eur-lex.europa.eu. Zakres: przeszukanie rejestru UE pod kątem kofeiny, L-teaniny, kreatyny, fosfatydyloseryny, różeńca, ashwagandhy (Withania), bakopy i soplówki (Hericium), odczyt 1.11.2026. Wynik: dopuszczone są tylko oświadczenia dla kreatyny: że zwiększa wydolność fizyczną podczas kolejnych serii krótkotrwałych, intensywnych ćwiczeń (dorośli wykonujący ćwiczenia o wysokiej intensywności, 3 g kreatyny dziennie) oraz że dzienne spożycie kreatyny może wzmacniać wpływ treningu oporowego na siłę mięśni u dorosłych powyżej 55 lat. Wpisy dla kofeiny (m.in. o wydolności i czujności), L-teaniny (m.in. o funkcjach poznawczych), fosfatydyloseryny i różeńca (zmniejszanie zmęczenia w stresie) mają status oświadczeń niedopuszczonych; dla ashwagandhy, bakopy i soplówki nie znaleźliśmy w rejestrze żadnych wpisów. Ograniczenia: rejestr ma charakter informacyjny, a wiążący jest tekst aktów prawnych w Dzienniku Urzędowym UE; przeszukanie po nazwach substancji i polach tekstowych; nie jest to opinia prawna. Przed użyciem oświadczenia w materiałach handlowych trzeba sprawdzić aktualny stan prawny.
  2. Karty produktów w sklepie Świat Supli, odczyt 29.10.2026 (skład, porcja, alergeny, ostrzeżenia, ceny regularne i aktualne, dostępność; stan z eksportu sklepu z 23.10.2026): Promaker Caffeine 200 mg, 90 kapsułek (p4308) karta; Aliness L-Theanine 200 mg, 100 kapsułek (p7967) karta; BioTechUSA 100% Creatine Monohydrate, 500 g (p1614) karta; Promaker Ashwagandha PRO+, 60 kapsułek (p10021) karta; Aliness Bacopa Monnieri Extract 50%, 500 mg, 100 kapsułek (p5585) karta; Świat Supli Różeniec Górski, 90 kapsułek (p13402) karta; Promaker Lion’s Mane 400 mg, 90 kapsułek (p8836) karta; Świat Supli Lion’s Mane, 90 kapsułek (p13420) karta; Swanson Phosphatidylserine 100 mg, 30 kapsułek miękkich (p5273) karta. Zakres: deklaracje producenta. Ograniczenia: karty mogą zawierać sprzeczności (np. liczba kapsułek, nazwa porcji); nie oceniamy kart sklepu.
  3. Haskell C.F., Kennedy D.O., Milne A.L. i wsp. The effects of L-theanine, caffeine and their combination on cognition and mood. Biol Psychol. 2008;77(2):113–122. doi:10.1016/j.biopsycho.2007.09.008, PubMed 18006208. Zakres: badanie krzyżowe z placebo; L-teanina 250 mg, kofeina 150 mg i ich połączenie. Wynik: kofeina skróciła czas reakcji w teście czujności, poprawiła dokładność i ograniczyła wzrost zmęczenia psychicznego; połączenie dodatkowo poprawiło m.in. prostą szybkość reakcji; L-teanina sama zwiększyła ocenę bólu głowy i pogorszyła liczenie. Ograniczenia: jednorazowa dawka, mała grupa. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  4. Owen G.N., Parnell H., De Bruin E.A., Rycroft J.A. The combined effects of L-theanine and caffeine on cognitive performance and mood. Nutr Neurosci. 2008;11(4):193–198. doi:10.1179/147683008X301513, PubMed 18681988. Zakres: 27 zdrowych osób, kofeina 50 mg z L-teaniną 100 mg lub bez. Wynik: połączenie poprawiło szybkość i dokładność przełączania uwagi po 60 minutach i zmniejszyło podatność na rozpraszacze w teście pamięci. Ograniczenia: mała grupa, efekty ostre. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  5. Guest N.S. i wsp., International society of sports nutrition position stand: caffeine and exercise performance. Journal of the International Society of Sports Nutrition. 2021;18:1. doi:10.1186/s12970-020-00383-4. Zakres: stanowisko towarzystwa na podstawie przeglądu literatury. Wynik: poprawa wydolności po 3–6 mg/kg masy ciała około 60 minut przed wysiłkiem; najniższa skuteczna dawka może wynosić ok. 2 mg/kg. Ograniczenia: stanowisko ekspertów, nie pojedyncze badanie.
  6. EFSA Panel on Dietetic Products, Nutrition and Allergies (NDA). Scientific Opinion on the safety of caffeine. EFSA Journal 2015;13(5):4102 efsa.europa.eu, oraz EFSA explains risk assessment: Caffeine, 2015 efsa.europa.eu. Zakres: bezpieczeństwo kofeiny u dorosłych, w ciąży i podczas karmienia. Wynik: u zdrowych dorosłych do 200 mg jednorazowo i do 400 mg dziennie ze wszystkich źródeł zasadniczo nie budzi obaw; 200 mg w ciągu 2 godzin przed intensywnym wysiłkiem także; w ciąży i podczas karmienia do 200 mg dziennie; 100 mg blisko pory snu może pogorszyć sen. Ograniczenia: opinia ogólna, bez oceny pojedynczych produktów.
  7. Avgerinos K.I., Spyrou N., Bougioukas K.I., Kapogiannis D. Effects of creatine supplementation on cognitive function of healthy individuals: a systematic review of randomized controlled trials. Exp Gerontol. 2018;108:166–173. doi:10.1016/j.exger.2018.04.013, PubMed 29704637. Zakres: 6 badań, 281 osób. Wynik: krótkotrwała pamięć i rozumowanie mogły się poprawić; w pozostałych obszarach wyniki sprzeczne; u młodych bez zmian. Ograniczenia: małe badania; potrzeba większych prób. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  8. EFSA Panel on Nutrition, Novel Foods and Food Allergens (NDA). Creatine and improvement in cognitive function: evaluation of a health claim pursuant to Article 13(5) of Regulation (EC) No 1924/2006. EFSA Journal. 2024;22(11):e9100. PubMed 39564533. Zakres: ocena zgłoszonych 21 badań interwencyjnych nad kreatyną i funkcjami poznawczymi oraz 2 dodatkowych badań. Wynik: ostry efekt na pamięć roboczą widziano w dwóch badaniach przy 20 g dziennie przez 5–7 dni, ale nie przy dawkach 2,2–14 g dziennie ani przy 5 g dziennie przez 6 tygodni; panel uznał, że nie ustalono związku przyczynowo-skutkowego między kreatyną a poprawą funkcji poznawczych. Ograniczenia: ocena dotyczy konkretnego wniosku o oświadczenie. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  9. Lopresti A.L., Smith S.J., Malvi H., Kodgule R. An investigation into the stress-relieving and pharmacological actions of an ashwagandha (Withania somnifera) extract: a randomized, double-blind, placebo-controlled study. Medicine (Baltimore). 2019;98(37):e17186. doi:10.1097/MD.0000000000017186, PubMed 31517876. Zakres: 60 osób z wysokim stresem, przydzielonych losowo do 240 mg standaryzowanego ekstraktu Shoden raz dziennie albo placebo przez 60 dni. Wynik: istotna redukcja skali Hamiltona (p = 0,040) i porannego kortyzolu (p < 0,001); testosteron u mężczyzn wzrósł, ale bez istotnej różnicy względem placebo (p = 0,158). Ograniczenia: mała grupa, jeden preparat. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  10. Wankhede S., Langade D., Joshi K., Sinha S.R., Bhattacharyya S. Examining the effect of Withania somnifera supplementation on muscle strength and recovery: a randomized controlled trial. J Int Soc Sports Nutr. 2015;12:43. doi:10.1186/s12970-015-0104-9, PubMed 26609282. Zakres: 57 mężczyzn w wieku 18–50 lat z niewielkim doświadczeniem w treningu oporowym przydzielono losowo do ekstraktu KSM-66 (29 osób; 300 mg dwa razy dziennie, standaryzacja 5% witanolidów) lub placebo (28 osób) na 8 tygodni; badanie ukończyło 50 osób (po 25). Wynik: większy wzrost siły (wyciskanie leżąc 46,0 wobec 26,4 kg), obwodów, stabilizacja kinazy kreatynowej i wyższy wzrost testosteronu (p = 0,004). Ograniczenia: mała grupa początkujących mężczyzn, jeden preparat, nie przenosić na kobiety, zaawansowanych ani inne ekstrakty. Odczyt streszczenia i pełnego tekstu 29.10.2026.
  11. Björnsson H.K., Björnsson E.S., Avula B. i wsp. Ashwagandha-induced liver injury: a case series from Iceland and the US Drug-Induced Liver Injury Network. Liver Int. 2020;40(4):825–829. doi:10.1111/liv.14393, PubMed 31991029. Zakres: 5 przypadków uszkodzenia wątroby po suplementach z ashwagandhą. Wynik: żółtaczka, nudności, świąd, ból brzucha po 2–12 tygodniach; cholestatyczne lub mieszane uszkodzenie; u czterech osób wyniki wróciły do normy w ciągu 1–5 miesięcy. Ograniczenia: opis przypadków, bez częstości; w jednym przypadku możliwy udział różeńca. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  12. National Center for Complementary and Integrative Health (NCCIH). Ashwagandha. nccih.nih.gov (strona zaktualizowana w marcu 2023). Zakres: informacja dla konsumentów o ashwagandzie i jej bezpieczeństwie. Wynik: ashwagandhy należy unikać w ciąży i nie stosować podczas karmienia piersią; nie jest zalecana osobom przed operacją ani z chorobami tarczycy lub autoimmunologicznymi; możliwe interakcje z lekami, m.in. na cukrzycę i nadciśnienie. Ograniczenia: opracowanie ogólne, bez oceny konkretnych produktów. Odczyt 29.10.2026.
  13. Kongkeaw C., Dilokthornsakul P., Thanarangsarit P., Limpeanchob N., Norman Scholfield C. Meta-analysis of randomized controlled trials on cognitive effects of Bacopa monnieri extract. J Ethnopharmacol. 2014;151(1):528–535. doi:10.1016/j.jep.2013.11.008, PubMed 24252493. Zakres: 9 badań, 518 osób, standaryzowany ekstrakt, badania trwające co najmniej 12 tygodni. Wynik: krótszy czas Trail B i czas reakcji wyboru; przegląd nie ustala minimalnego czasu do efektu; autorzy zalecają duże badanie porównawcze. Ograniczenia: różne preparaty, wnioski ostrożne. Odczyt streszczenia 1.11.2026.
  14. Ishaque S., Shamseer L., Bukutu C., Vohra S. Rhodiola rosea for physical and mental fatigue: a systematic review. BMC Complement Altern Med. 2012;12:70. doi:10.1186/1472-6882-12-70, PubMed 22643043. Zakres: 11 badań. Wynik: skuteczność w 2 z 6 badań nad zmęczeniem fizycznym i w 3 z 5 nad zmęczeniem psychicznym; wyniki sprzeczne. Ograniczenia: wszystkie badania wysokiego ryzyka błędu lub z niejasnym ryzykiem. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  15. European Medicines Agency, HMPC. European Union herbal monograph on Rhodiola rosea L., rhizoma et radix, Revision 1, EMA/HMPC/24177/2023 (opublikowana 02.08.2023, zaktualizowana 21.05.2024). ema.europa.eu. Zakres: tradycyjne zastosowanie u dorosłych powyżej 18 lat. Wynik: przejściowe łagodzenie objawów stresu, takich jak zmęczenie i uczucie osłabienia; bez porady lekarza nie należy stosować dłużej niż dwa tygodnie. Ograniczenia: monografia leku roślinnego oparta na tradycyjnym stosowaniu, nie dowód z badań klinicznych. Odczyt strony 29.10.2026.
  16. Docherty S., Doughty F.L., Smith E.F. The acute and chronic effects of Lion’s Mane mushroom supplementation on cognitive function, stress and mood in young adults: a double-blind, parallel groups, pilot study. Nutrients. 2023;15(22):4842. doi:10.3390/nu15224842, PubMed 38004235. Zakres: 41 zdrowych osób w wieku 18–45 lat, losowo do 1,8 g soplówki albo placebo (podział na grupy podano w pełnym tekście), pomiar po jednorazowej dawce i po 28 dniach. Wynik: szybszy test Stroopa po 60 minutach od dawki (p = 0,005); zmniejszenie stresu po 28 dniach tylko jako trend bez istotności statystycznej (p = 0,051); część wyników bez zmian. Ograniczenia: pilotaż, mała grupa. Odczyt streszczenia 1.11.2026.
  17. Benton D., Donohoe R.T., Sillance B., Nabb S. The influence of phosphatidylserine supplementation on mood and heart rate when faced with an acute stressor. Nutr Neurosci. 2001;4(3):169–178. doi:10.1080/1028415x.2001.11747360, PubMed 11842886. Zakres: młodzi dorośli, 300 mg fosfatydyloseryny dziennie przez miesiąc. Wynik: w podgrupie z wyższym wynikiem neurotyczności mniejsze poczucie stresu i lepszy nastrój. Ograniczenia: efekt w podgrupie. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  18. Kingsley M.I., Kilduff L.P., McEneny J., Dietzig R.E., Benton D. Phosphatidylserine supplementation and recovery following downhill running. Med Sci Sports Exerc. 2006;38(9):1617–1625. doi:10.1249/01.mss.0000229459.11452.a0, PubMed 16960523. Zakres: 8 aktywnych mężczyzn, 750 mg sojowej fosfatydyloseryny dziennie przez 7 dni przed i 2 dni po biegu w dół stoku. Wynik: bez istotnego zmniejszenia bolesności i markerów uszkodzenia mięśni. Ograniczenia: 8 osób. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  19. Grgic J, Grgic I, Pickering C i wsp. Wake up and smell the coffee: caffeine supplementation and exercise performance, an umbrella review of 21 published meta-analyses. Br J Sports Med. 2020;54(11):681–688. doi:10.1136/bjsports-2018-100278, PubMed 30926628. Zakres: 11 przeglądów (21 metaanaliz) o wpływie kofeiny na wydolność. Wynik: kofeina poprawiała wytrzymałość tlenową, siłę i wytrzymałość mięśni, moc, skoki i szybkość; jakość dowodów zwykle umiarkowana. Ograniczenia: większość badań u młodych mężczyzn; część analiz bez jednoznacznego kierunku efektu w przedziale predykcji. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  20. Camfield D.A., Stough C., Farrimond J., Scholey A.B. Acute effects of tea constituents L-theanine, caffeine, and epigallocatechin gallate on cognitive function and mood: a systematic review and meta-analysis. Nutr Rev. 2014;72(8):507–522. doi:10.1111/nure.12120, PubMed 24946991. Zakres: 11 badań z randomizacją i placebo, efekty ostre. Wynik: umiarkowane efekty pary kofeina z L-teaniną w czujności i dokładności przełączania uwagi w ciągu 2 godzin po przyjęciu; większy wpływ dawki kofeiny niż L-teaniny. Ograniczenia: efekty ostre, testy laboratoryjne, nie sport. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  21. Lanhers C., Pereira B., Naughton G. i wsp. Creatine supplementation and upper limb strength performance: a systematic review and meta-analysis. Sports Med. 2017;47(1):163–173. doi:10.1007/s40279-016-0571-4, PubMed 27328852. Zakres: 53 badania z randomizacją, 563 osoby z kreatyną i 575 kontroli, ćwiczenia krótsze niż 3 minuty. Wynik: wielkość efektu dla kończyn górnych 0,317 (95% CI 0,185–0,449). Ograniczenia: dotyczy ćwiczeń poniżej 3 minut i kończyn górnych. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  22. Bonilla D.A., Moreno Y., Gho C. i wsp. Effects of ashwagandha (Withania somnifera) on physical performance: systematic review and Bayesian meta-analysis. J Funct Morphol Kinesiol. 2021;6(1):20. doi:10.3390/jfmk6010020, PubMed 33670194. Zakres: 13 badań (12 w analizie ilościowej) u zdrowych osób. Wynik: ashwagandha skuteczniejsza niż placebo dla zmiennych wydolności. Ograniczenia: potrzeba więcej porównywalnych badań u trenujących i sportowców. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  23. Hung S.K., Perry R., Ernst E. The effectiveness and efficacy of Rhodiola rosea L.: a systematic review of randomized clinical trials. Phytomedicine. 2011;18(4):235–244. doi:10.1016/j.phymed.2010.08.014, PubMed 21036578. Zakres: 11 badań z placebo (6 wydolność, 4 sprawność umysłowa, 2 zaburzenia psychiczne). Wynik: możliwy korzystny wpływ na wydolność i sprawność umysłową; nieliczne łagodne działania niepożądane. Ograniczenia: brak niezależnych powtórzeń. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  24. Mori K., Inatomi S., Ouchi K., Azumi Y., Tuchida T. Improving effects of the mushroom Yamabushitake (Hericium erinaceus) on mild cognitive impairment: a double-blind placebo-controlled clinical trial. Phytother Res. 2009;23(3):367–372. doi:10.1002/ptr.2634, PubMed 18844328. Zakres: 30 osób w wieku 50–80 lat z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi, 16 tygodni. Wynik: wyższe wyniki w skali poznawczej niż na placebo w tygodniach 8, 12 i 16, a po 4 tygodniach od odstawienia spadek. Ograniczenia: mała grupa, osoby starsze z zaburzeniami, nie zdrowi trenujący. Odczyt streszczenia 29.10.2026.
  25. BioTechUSA, 100% Creatine Monohydrate, 500 g bez smaku, strona producenta shop.biotechusa.com. Zakres: tabela wartości odżywczych, skład i ostrzeżenia producenta, odczyt 29.10.2026. Wynik: porcja 3,4 g mikronizowanego monohydratu kreatyny, w tym 3 g kreatyny, 147 porcji w opakowaniu; produkt wytwarzany w zakładzie przetwarzającym żywność zawierającą mleko, jaja, gluten, soję, orzeszki ziemne, orzechy, seler, ryby, skorupiaki i dwutlenek siarki. Ograniczenia: deklaracje producenta; karta tego produktu w sklepie Świat Supli zawiera deklarację braku alergenów.

Składy, porcje i ostrzeżenia produktów pochodzą z kart produktów w sklepie Świat Supli, a ceny i dostępność z odczytu 1.11.2026; przed zakupem sprawdź aktualną kartę i etykietę.

Promaker Isolate Odżywka Białkowa

O autorze

Artykuły

Paweł Lisowski od ponad 20 lat łączy doświadczenie w sporcie, treningu i suplementacji z działalnością biznesową. Ukończył zarządzanie i marketing na Politechnice Białostockiej, a następnie studia MBA. Jest technologiem w dziedzinie suplementacji, a w środowisku sportowym od 25 lat nazywany jest Doktorem Liskiem. Był finalistą Mistrzostw Europy w kulturystyce, zdobył złoty medal w zawodach federacji NPC na Węgrzech oraz zwyciężył w kategorii OPEN w zawodach w Sopocie. Przez lata pracował również jako trener, wykorzystując wiedzę i własne doświadczenie startowe w pracy z podopiecznymi. Obecnie prowadzi Świat Supli oraz Nauree Labs — zakład produkcyjny suplementów diety. W swoich publikacjach dzieli się praktyczną wiedzą dotyczącą suplementacji, treningu, żywienia i świadomego wyboru produktów. Jest zwolennikiem podejścia, w którym dieta i suplementacja są narzędziami, których działanie i zastosowanie warto przede wszystkim dobrze rozumieć.

Ekspert ds. suplementacji i treningu

Paweł Lisowski
Podobne artykuły
LifestyleSuplementy dla sportowców

Prezent dla brata na święta: co kupić, gdy trenuje albo dba o zdrowie

Suplementy dla sportowców

Kleik ryżowy (cream of rice) dla sportowców: ranking 5 produktów według kalorii i ceny 100 g

LifestyleSuplementy dla sportowców

Prezent dla teściowej na święta: co kupić, żeby trafić i nie urazić?

Dodaj komentarz