Banan: niezwykły owoc pełen wartości odżywczych i zdrowotnych. Jeść przed czy po treningu? Czy banan tuczy?

Banan pasuje zarówno przed treningiem, jak i po treningu, bo dostarcza szybko dostępnych węglowodanów: średni banan (118 g części jadalnej) to ok. 27 g węglowodanów, 105 kcal i 422 mg potasu [1]. Przed treningiem zjedz go jako lekką przekąskę, a po treningu jako źródło węglowodanów do uzupełnienia glikogenu; po treningu siłowym dołóż białko w porcji 20-40 g, bo sam banan ma go tylko ok. 1 g w 100 g [1] [2]. Czy banan tuczy? O masie ciała decyduje bilans energii z całej diety, a jeden banan to ok. 105 kcal [1]. Przy wysiłku wytrzymałościowym o wysokiej intensywności, trwającym dłużej niż godzinę, zalecane jest 30-60 g węglowodanów na godzinę: dwa średnie banany dają ok. 54 g, czyli ilość mieszczącą się w tym zakresie; przy większym celu dobierz źródła węglowodanów i wcześniej sprawdź tolerancję na treningach [3] [1].

Ofertę sklepu w tym zakresie zobaczysz w kategorii zdrowa żywność.

Poniżej opisujemy też wartości odżywcze bananów, kalorie surowych, pieczonych i suszonych owoców oraz wpływ banana na wagę i zdrowie.

Aktualizacja 1.11.2026: dopisaliśmy, kiedy jeść banana przed i po treningu (siłowym, bieganiu i długim wysiłku), ile bananów na godzinę wysiłku, jak połączyć banana z białkiem, zastrzeżenia dla osób z cukrzycą, chorobami nerek i przyjmujących leki wpływające na potas, FAQ oraz źródła badań; uściśliśmy też opisy indeksu glikemicznego, pektyn, błonnika i niedokrwistości.

Spis treści

Banan po treningu czy przed treningiem: kiedy go jeść?

O tym, czy banan lepiej sprawdzi się przed treningiem, czy po nim, decyduje cel i rodzaj wysiłku. Przed treningiem banan ma dać paliwo i nie obciążyć żołądka, po treningu uzupełnić węglowodany, a po siłowni dodatkowo połączyć się z białkiem. Tabela zbiera odpowiedź dla najczęstszych sytuacji.

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

Banan po treningu: co daje i do czego go dodać

Po wysiłku banan dostarcza szybko dostępnych węglowodanów oraz potasu: średni owoc ma ok. 27 g węglowodanów i 422 mg potasu [1], czyli ok. 12% wystarczającego spożycia (AI) potasu dla dorosłych (3500 mg dziennie) [6]. Na uzupełnianie glikogenu liczy się czas: międzynarodowe stanowisko ISSN wskazuje szybkie uzupełnianie węglowodanów, w ilości 1,2 g na kg masy ciała na godzinę, gdy kolejny trening jest za mniej niż 4 godziny [3]. Dla osoby o masie 80 kg to ok. 96 g węglowodanów, czyli 3-4 średnie banany w ciągu godziny (obliczenie na podstawie [1]). Jeśli do następnego wymagającego treningu pozostaje około doby, zwykle większe znaczenie ma odpowiednia podaż węglowodanów w kolejnych posiłkach niż zjedzenie banana natychmiast po wysiłku [3].

Sam banan nie zastąpi białka po treningu siłowym: 100 g banana ma ok. 1 g białka [1], a ISSN wskazuje 0,25 g wysokiej jakości białka na kg masy ciała albo 20-40 g w porcji [2]. Nie musisz jeść zaraz po ostatniej serii: meta-analiza z 2013 roku nie wykazała istotnego wpływu pory spożycia białka wokół treningu na siłę i przyrost mięśni, gdy uwzględniono łączną ilość białka w diecie [7]. Banana połącz więc z jogurtem, skyrem albo koktajlem białkowym. Jeśli wolisz odżywkę, zmiksuj banana z porcją 30 g Świat Supli WPC Premium 80, 700 g, która według karty produktu daje 23,1 g białka [8], albo z porcją 30 g Promaker Gold WPC80, 900 g (też 23,1 g białka według karty [9]). Obie odżywki zawierają białka mleka (serwatkę) i są przeznaczone dla dorosłych; producent zaznacza, że nie powinny ich stosować kobiety w ciąży i matki karmiące. Według kart w wersjach smakowych składnikiem jest emulgator lecytyna sojowa, a poza tym obie odżywki mogą zawierać śladowe ilości soi i pochodnych jaja kurzego (lizozym). Nie podajemy zawartości laktozy, bo karty nie określają jej ilości. Przy alergii na mleko, soję lub jaja oraz przy nietolerancji laktozy zachowaj ostrożność albo tych odżywek nie stosuj. Porównanie odżywek znajdziesz w rankingu odżywek białkowych 2026, a pełną ofertę w kategorii odżywek białkowych.

Banan przed treningiem: kiedy i ile

Przed treningiem banan jest lekką przekąską węglowodanową: średni owoc daje ok. 27 g węglowodanów i 3,1 g błonnika [1]. Zjedz go na tyle wcześniej, żeby nie czuć ciężaru w żołądku podczas wysiłku. ISSN zaznacza, że wielkość i pora posiłku przed treningiem mogą wpływać na to, czy po treningu potrzebny jest dodatkowy posiłek z białkiem [3], a tolerancja jest indywidualna, więc sprawdź ją na kilku treningach. Nie znaleźliśmy badań, które wskazywałyby jedną właściwą liczbę bananów przed treningiem; jeden średni banan to tylko przykład przekąski, którą dobierz do wcześniejszych posiłków i własnej tolerancji. Podaż węglowodanów w trakcie dłuższego wysiłku opisujemy osobno w sekcji Banan podczas biegania i długiego wysiłku. Dojrzały banan ma nieco wyższy indeks glikemiczny niż niedojrzały (51 wobec 42 według bazy IG [10]), o czym piszemy niżej w sekcji o indeksie glikemicznym. Szerzej o tym, ile węglowodanów jeść wokół treningu, opisujemy w tekście węglowodany przed treningiem i po treningu.

Czy banan przed treningiem chroni przed skurczami?

Sama zawartość potasu nie dowodzi, że banan zapobiega skurczom. Przegląd z 2009 roku wykazał, że hipotezy o niedoborze elektrolitów i odwodnieniu jako przyczynie skurczów opierają się głównie na obserwacjach klinicznych i małym badaniu, a wyniki czterech badań prospektywnych ich nie potwierdziły; dane przemawiają za zaburzoną kontrolą nerwowo-mięśniową jako główną przyczyną [11]. Skurcze mają więcej możliwych przyczyn, które opisujemy we wpisie przyczyny skurczów mięśni i jak z nimi walczyć.

Banan podczas biegania i długiego wysiłku

Przy wysiłku wytrzymałościowym o wysokiej intensywności, trwającym dłużej niż godzinę, stanowisko ISSN zaleca ok. 30-60 g węglowodanów na godzinę [3]; przegląd Burke i wsp. podaje taki cel dla wysiłku od ok. 1 do 2,5 godziny, a przy zawodach dłuższych niż 2,5 godziny do 90 g na godzinę [12]. Jeden średni banan to ok. 27 g węglowodanów [1], a dwa średnie banany dostarczają ok. 54 g węglowodanów, czyli ilość mieszczącą się w zakresie 30-60 g. Przeliczenie orientacyjne, nie zalecenie: do 60 g potrzeba ok. 2,2 banana, a do 90 g ponad 3 banany na godzinę (60 : 27 g = ok. 2,2; 90 : 27 g = ok. 3,3; 27 g w średnim owocu [1]). Przy podaży powyżej 60 g na godzinę Burke i wsp. wskazują, że korzystne mogą być mieszanki różnych rodzajów węglowodanów, bo mogą zwiększać wchłanianie [12], więc samymi bananami takiego celu nie zakładaj, a tolerancję przewodu pokarmowego sprawdź wcześniej na treningach, nie pierwszy raz na zawodach. W badaniu 14 wytrenowanych kolarzy, którzy przejechali na czas 75 km, banan i napój z 6% węglowodanów, podawane w ilości 0,2 g węglowodanów na kg masy ciała co 15 minut, dały podobny czas (2,41 i 2,36 godziny) i podobny poziom glukozy we krwi [13]. Dla osoby o masie 70 kg to ok. 56 g węglowodanów na godzinę, czyli ok. 2 banany (obliczenie na podstawie [13] i [1]). Po bananach uczestnicy zgłaszali jednak istotnie większe uczucie pełności i wzdęcia niż po napoju, co autorzy wiązali z ok. 15 g błonnika [13]. Wynik dotyczy jednej próby na wytrenowanych kolarzach, więc nie przenoś go na inne dyscypliny ani na początkujących.

Banan nie uzupełni sodu traconego z potem (ok. 1 mg w 100 g) [1]. Przy dłuższym wysiłku w cieple użyteczny jest napój izotoniczny; w rankingu izotoników porównujemy gotowe produkty, a z naszych marek jest to np. Promaker Isotonic Pro+, 700 g, który według karty daje w porcji 30 g 21,4 g węglowodanów, 350 mg sodu i 500 mg potasu [14]. Gdy banan jest niewygodny w kieszeni, zastąpisz go żelem lub batonem; różnice opisujemy w tekście baton czy żel energetyczny. Jeśli po wysiłku zależy Ci na szybkiej, większej porcji węglowodanów niż daje banan, możesz użyć proszku węglowodanowego, np. Promaker PremiumCarb, 1000 g (według karty proszek z maltodekstryny, dekstrozy i skrobi woskowej, porcja 50 g w 200 ml wody [15]). Tłumaczymy, jak działa uzupełnianie zapasów energii, w tekście o glikogenie. Produkty z tego akapitu są przeznaczone dla dorosłych. Według karty Promaker Isotonic Pro+ może zawierać mleko (łącznie z laktozą), soję, orzeszki ziemne, inne orzechy, nasiona sezamu, owies, jaja i skorupiaki. Przy cukrzycy, chorobach nerek, w ciąży, podczas karmienia piersią i przy lekach skonsultuj użycie tych produktów z lekarzem.

Kiedy banan przed lub po treningu wymaga ostrożności

Średni banan ma ok. 27 g węglowodanów, w tym ok. 14 g cukrów [1]. Osoby z cukrzycą nie muszą rezygnować z banana, ale ilość węglowodanów wokół wysiłku dobierają indywidualnie do glikemii przed wysiłkiem, rodzaju leczenia, rodzaju i czasu trwania wysiłku, najlepiej według planu ustalonego z zespołem leczącym; stanowisko ADA wskazuje, że przy dłuższym wysiłku tlenowym zwykle potrzebna jest dodatkowa podaż węglowodanów lub zmiana dawki insuliny, a hipoglikemia po wysiłku dotyczy zwłaszcza osób stosujących insulinę lub leki zwiększające jej wydzielanie [4]. Osoby z chorobami nerek oraz przyjmujące leki, które zmniejszają wydalanie potasu (inhibitory ACE, sartany, leki moczopędne oszczędzające potas), mają większe ryzyko hiperkaliemii, do której przyczynia się też zwiększona podaż potasu z diety i suplementów [5]. U zdrowego dorosłego jeden banan to ok. 12% wystarczającego spożycia (AI) potasu [6] [1], ale przy tych chorobach ilość potasu w diecie powinien ustalić lekarz.

Co kryje ten owoc: szczegółowe informacje o bananach

Banan, jeden z najpopularniejszych owoców na świecie. Spożywany na surowo, w koktajlach, deserach czy daniach głównych, dostarcza energii oraz wspomaga zdrowie na wiele sposobów. Banan dostarcza energii i składników odżywczych, a w zróżnicowanej diecie może być elementem utrzymania zdrowej masy ciała.

Banan – propozycja podania.

Średni banan: podstawowe informacje

Średni banan (118 g części jadalnej, bez skórki) dostarcza około 105 kalorii [1]. Jest źródłem węglowodanów, zwłaszcza naturalnych cukrów, takich jak glukoza, fruktoza i sacharoza, które szybko dostarczają energii.

Składniki odżywcze w bananie: witaminy, minerały i więcej

Banan dostarcza przede wszystkim węglowodanów i zawiera niewiele białka, a także witaminy i minerały; banany to także naturalne źródło potasu. W 100 gramach można znaleźć około 89 kcal, 22,84 g węglowodanów i 0,33 g tłuszczu i 1,09 g białka w bananie. Zawierają też witaminę B6 (0,37 mg w 100 g) oraz niewielkie ilości witamin C i A, a z minerałów przede wszystkim potas (358 mg w 100 g) i magnez (27 mg w 100 g) [1].

Banan jako naturalne źródło potasu

Potas jest jednym z najważniejszych minerałów w bananach. Średni banan dostarcza około 420 mg potasu [1], co stanowi około 12% wystarczającego spożycia (AI) potasu dla dorosłych (3500 mg dziennie) [6]. Potas przyczynia się do prawidłowego funkcjonowania mięśni i układu nerwowego [16].

G cukru w bananie: ile cukrów dostarcza nam ten owoc?

Średniej wielkości banan (118 g) zawiera cukier w ilości około 14 gramów [1]. Naturalne cukry w bananach są łatwo przyswajalne i szybko dostarczają energii, co czyni go wygodną przekąską przed lub po treningu.

Kalorii w bananie: ile kcal ma banan?

• Surowy banan: 89 kcal/100g
• Pieczone banany: 115 kcal/100g
• Suszone banany: 346 kcal/100g

Warto pamiętać, że ilość kalorii w bananie różni się w zależności od stopnia dojrzałości, a także sposobu ich przygotowania.

Białko i węglowodany w bananie: wartości odżywcze

W średnim bananie (118 g) jest około 1,3 g białka i 27 g węglowodanów, w tym około 14 g cukrów i 3 g błonnika pokarmowego [1].

Indeks glikemiczny bananów

Indeks glikemiczny (IG) porównuje odpowiedź glikemiczną po porcji zawierającej określoną ilość przyswajalnych węglowodanów z odpowiedzią po wzorcu, a nie mierzy bezpośrednio szybkości wzrostu glukozy. Według Międzynarodowej Bazy Indeksu Glikemicznego, cytowanej przez Harvard T.H. Chan School of Public Health, dojrzały banan ma indeks glikemiczny (IG) równy 51, a lekko niedojrzały 42 (IG do 55 uznaje się za niski) [10]. Wartości zależą od badanych owoców i osób, więc traktuj je orientacyjnie. Osoby z cukrzycą lub przedcukrzycą powinny ustalić z lekarzem lub dietetykiem, jaki banan i w jakiej ilości wybrać.

Czy banany są zdrowe? Zdrowotne właściwości banana: dlaczego warto jeść te owoce?

Banany mają kilka właściwości, które potwierdzają dane o składzie i unijny rejestr oświadczeń zdrowotnych:

• Są źródłem potasu, który przyczynia się do prawidłowego funkcjonowania mięśni i układu nerwowego oraz do utrzymania prawidłowego ciśnienia krwi [16].
• Dostarczają błonnika (ok. 3 g w średnim owocu) [1].
• Zawierają witaminę B6, która przyczynia się do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego [16] [1].
• Zawierają niewiele witaminy C (ok. 9 mg w 100 g), więc nie są jej głównym źródłem [1].

Banany a zdrowe oczy: wpływ na wzrok

Banan nie jest znaczącym źródłem witaminy A [1], więc nie polecamy go jako produktu na wzrok. Choroby oczu związane z wiekiem, takie jak zwyrodnienie plamki żółtej, wymagają badania u okulisty i dbałości o zdrowie oczu.

Banany a choroba wrzodowa i niestrawność: wpływ na układ pokarmowy

Banan jest zwykle dobrze tolerowany przez żołądek, ale nie leczy wrzodów ani niestrawności. Ból w nadbrzuszu, zgaga lub dolegliwości trwające dłużej niż kilka dni wymagają konsultacji z lekarzem.

Banany a nadciśnienie: wpływ na układ krążenia

Banan jest źródłem potasu, a sodu zawiera śladowe ilości [1]. Potas przyczynia się do utrzymania prawidłowego ciśnienia krwi [16], ale banan nie zastępuje leczenia nadciśnienia. Osoby przyjmujące leki na ciśnienie lub serce, zwłaszcza inhibitory ACE, sartany i leki moczopędne oszczędzające potas, powinny ustalić ilość potasu w diecie z lekarzem [5]. Zdrowie serca zależy od całej diety, a nie od jednego owocu.

Banany a anemia: wpływ na układ krwionośny

Banan zawiera niewiele żelaza (ok. 0,3 mg w 100 g) [1], więc nie jest produktem, który leczy anemię. Niedokrwistość ma różne przyczyny, a leczenie zależy od jej rodzaju: suplementy żelaza stosuje się głównie przy niedokrwistości z niedoboru żelaza, a osobom bez niego nie podaje się ich, bo nadmiar żelaza może szkodzić narządom [17]. Przyczynę ustala lekarz na podstawie badań.

Banan a ciąża: czy są bezpieczne? Czy można jeść banany w ciąży?

Banan może być elementem zróżnicowanej diety w ciąży. W cukrzycy ciążowej ilość owoców, w tym bananów, ustal z lekarzem lub dietetykiem.

Banany w diecie: jak wprowadzić banany do codziennego menu?

Owoce te można spożywać na wiele sposobów: na surowo, w koktajlach, musach, sałatkach owocowych, a także jako dodatek do płatków śniadaniowych, jogurtów czy wypieków.

Spożywanie bananów: kiedy i jak jeść banany?

Banany można spożywać o każdej porze dnia. Sprawdzają się jako przekąska, szybkie śniadanie lub dodatek do potreningowego posiłku; kiedy je jeść wokół treningu, opisujemy na początku artykułu.

Czy jeden banan tuczy?

Wprowadzenie bananów do codziennej diety może przynieść wiele korzyści zdrowotnych, ale czy jeden banan dziennie wpływa na przyrost wagi? Chociaż banany są dość kaloryczne w porównaniu z innymi owocami, jedzenie jednego dziennie nie spowoduje przybierania na wadze, o ile pozostała część diety jest zrównoważona i dostosowana aktualnego zapotrzebowania kalorycznego. Ważne jest jednak, aby monitorować spożycie kalorii oraz utrzymywać, choć minimalną aktywność fizyczną.

Banany dla dzieci: od kiedy możemy wprowadzić banana?

Banany można wprowadzać do diety niemowląt już od 6. miesiąca życia. Są miękkie, łatwo strawne i rzadko wywołują alergie.

Banan pomaga schudnąć: czy to prawda?

Średni banan ma ok. 105 kcal i 3 g błonnika [1]. Nie przedstawiamy badań, które wykazywałyby, że banan sam pomaga schudnąć. Banan może być przekąską zamiast słodyczy, o ile mieści się w dziennym bilansie energii.

Banany w codziennej diecie: jakie posiada właściwości zdrowotne?

Banan dostarcza energii, błonnika, potasu i witaminy B6 [1]. Potas i witamina B6 mają autoryzowane oświadczenia zdrowotne, które opisujemy wyżej [16]. Rejestr określa, jakie oświadczenia wolno umieszczać na etykietach i w reklamach, a nie ocenia całości badań naukowych, więc brak oświadczenia nie rozstrzyga o istnieniu efektu. Innych właściwości zdrowotnych banana nie obiecujemy, bo nie przedstawiamy dla nich badań.

Pektyny owocowe – jak wpływa na organizm pektyna w bananie?

Banany zawierają pektyny. Pektyny owocowe są rodzajem rozpuszczalnego błonnika. Unijny rejestr zawiera oświadczenie o pektynach i poposiłkowej glikemii, ale dotyczy ono 10 g pektyn w porcji spożywanej jako część posiłku [16]; nie wykazaliśmy, że porcja banana tyle dostarcza, więc nie traktuj banana jako sposobu na kontrolę poziomu cukru we krwi.

Nie przedstawiamy badania na ludziach, które potwierdzałoby, że porcja banana działa prebiotycznie lub poprawia zdrowie jelit, więc nie traktuj banana jako sposobu na wsparcie flory jelitowej.

Banan nie jest zalecanym sposobem na obniżenie poziomu cholesterolu we krwi; przy podwyższonym cholesterolu skonsultuj dietę i leczenie z lekarzem.

Czy banan poprawia samopoczucie?

Banan zawiera witaminę B6, która przyczynia się do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego [16]. Nie przedstawiamy jednak badań, które wykazywałyby, że banan poprawia nastrój, dlatego traktuj go jako element zróżnicowanej diety, a nie sposób na obniżony nastrój. Przy utrzymującym się obniżeniu nastroju skonsultuj się z lekarzem.

Jak wybierać banany i jak je przechowywać?

Zastanawia was pewnie jak wybierać banany? Otóż, wybierając banany, warto zwrócić uwagę na ich kolor – żółte banany są dojrzałe, a zielone mogą potrzebować kilku dni, by dojrzeć. Banany najlepiej przechowywać w temperaturze pokojowej, z dala od bezpośredniego światła słonecznego.

Dojrzałe banany vs niedojrzałe banany: które banany wybrać?

Dojrzałe banany są słodsze, bo w czasie dojrzewania skrobia rozkłada się do cukrów prostych, a niedojrzałe zawierają jej więcej: według przeglądu z 2019 roku owoce zbierane handlowo mają 12-35% skrobi, a pod koniec dojrzewania zwykle od 15% do poniżej 1% [18]. W badaniu bananów z Tajwanu niedojrzałe owoce miały istotnie więcej skrobi całkowitej niż dojrzałe, a zawartość skrobi opornej na trawienie różniła się istotnie między odmianami i stopniami dojrzałości [19]. Nie przedstawiamy badań na ludziach, które pokazywałyby wpływ jedzenia niedojrzałego banana na zdrowie jelit (piszemy o tym wyżej przy pektynach), więc tej różnicy nie traktuj jako wskazówki zdrowotnej.

Ciemne plamy na skórce banana: co oznaczają?

Ciemne plamy na skórce banana oznaczają, że owoc jest bardzo dojrzały. Takie banany są najsłodsze i najbardziej miękkie, idealne do wypieków czy koktajli.

Przechowywanie bananów: jak długo zachowują świeżość?

Banany zazwyczaj zachowują świeżość przez 2-7 dni w temperaturze pokojowej. Aby przedłużyć ich świeżość, można je przechowywać w lodówce, choć ich skórka może ściemnieć.

Dla kogo banany są nieodpowiednie?

Nie powinny ich jeść osoby, które są uczulone na banany lub które mają nietolerancję pokarmową na ten owoc. Ponadto osoby z cukrzycą typu 2 powinny wliczać banany do dziennej puli (średni banan to ok. 27 g węglowodanów [1]) i ustalać ich ilość indywidualnie z lekarzem lub dietetykiem, bo to źródło węglowodanów.

Dodatkowo, osoby z cukrzycą typu 2 powinny mieć świadomość, że banany są bogate w naturalne cukry, co może wpływać na poziom glukozy we krwi. Zaleca się, aby osoby z cukrzycą jadły owoce w umiarkowanych ilościach i w ramach zbilansowanej diety, aby kontrolować poziom cukru we krwi.

W przypadku nietolerancji pokarmowej lub alergii na banany, spożycie tego owocu może prowadzić do niepożądanych objawów, takich jak swędzenie, obrzęk jamy ustnej czy problemy gastryczne.

Podsumowanie

• Banan pasuje przed treningiem jako lekka przekąska węglowodanowa i po treningu jako źródło węglowodanów; średni owoc (118 g) ma ok. 27 g węglowodanów i 105 kcal [1].
• Po treningu siłowym dołóż do banana białko (0,25 g na kg masy ciała albo 20-40 g w porcji), bo sam banan ma ok. 1 g białka w 100 g [2] [1].
• Przy wysiłku wytrzymałościowym o wysokiej intensywności, dłuższym niż godzina, celuj w 30-60 g węglowodanów na godzinę; dwa banany dają ok. 54 g, czyli ilość mieszczącą się w tym zakresie; przy większym celu dobierz źródła węglowodanów i wcześniej sprawdź tolerancję na treningach [3] [1].
• Sama zawartość potasu nie dowodzi, że banan zapobiega skurczom; hipotezy o przyczynach skurczów omawiamy wyżej [11].
• Osoby z cukrzycą dobierają ilość węglowodanów wokół wysiłku do planu leczenia [4], a osoby z chorobami nerek lub przyjmujące leki wpływające na potas ustalają ilość potasu z lekarzem [5].

Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza ani dietetyka. Produkty z artykułu są przeznaczone dla dorosłych. Według producenta Świat Supli WPC Premium 80 i Promaker Gold WPC80 nie powinny być stosowane przez kobiety w ciąży i matki karmiące; przy pozostałych produktach w ciąży, podczas karmienia piersią i przy lekach skonsultuj użycie z lekarzem.