Maca może nieco zwiększać ochotę na seks: w kilku małych badaniach z placebo poprawiała samoocenę libido u zdrowych mężczyzn po 8 tygodniach i objawy zaburzeń seksualnych u kobiet po menopauzie, ale przeglądy uznają te dowody za ograniczone [1] [2] [3]. Na płodność dowody są niejasne: w metaanalizie badań z udziałem mężczyzn maca nie zwiększała istotnie koncentracji plemników w porównaniu z placebo, a badań z kobietami starającymi się o ciążę w naszym wyszukiwaniu nie znaleźliśmy [4] [5]. W badaniach u mężczyzn maca nie zmieniała stężenia testosteronu, a w unijnym rejestrze nie ma dla niej dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych [6] [7].
Aktualizacja 15.10.2026: Zebraliśmy wyniki badań macy u kobiet i mężczyzn dotyczące libido, erekcji, nasienia i testosteronu, wyjaśniliśmy, czy kolor macy ma znaczenie, i dodaliśmy dawki z badań oraz zasady porównywania preparatów.
Produkty omawiane w artykule
Spis treści
1. Czym jest maca i jak miałaby działać?
Maca, czyli pieprzyca peruwiańska (Lepidium meyenii), to roślina z rodziny kapustowatych, której korzeń od wieków jada się w Peru [8]. W ostatnich dwudziestu latach popyt na nią gwałtownie wzrósł, a w reklamach nazywa się ją peruwiańskim żeń-szeniem na libido i płodność [9]. Autorzy przeglądu Beharry i Heinrich (2018) piszą jednak, że badania na zwierzętach i badania kliniczne dały niejednoznaczne wyniki, a działania przypisywane jej związkom, m.in. makamidom i glukozynolanom, nie są potwierdzone [9]. Ogólne właściwości korzenia opisujemy w tekście czym jest korzeń maca.
Mechanizm działania macy na libido nie jest znany. Nie wynika on ze zmian hormonów płciowych: w 12-tygodniowym badaniu u zdrowych mężczyzn maca w porównaniu z placebo nie zmieniła stężeń LH, FSH, prolaktyny, testosteronu ani estradiolu [6], a w badaniu z kobietami po menopauzie ekstrakty nie wykazały aktywności estrogennej ani androgennej [2].
2. Maca na libido u mężczyzn: co pokazały badania?
Nie ustalono, czy maca pomaga większości mężczyzn z obniżonym libido, bo badania były nieliczne i małe [3]. Gonzales i współpracownicy (2002) podawali zdrowym mężczyznom w wieku 21-56 lat 1,5 g albo 3 g macy żelatynizowanej albo placebo przez 12 tygodni; w grupach było 30, 15 i 12 osób. Samoocena ochoty na seks poprawiła się po macie od 8. tygodnia, niezależnie od nastroju i stężeń hormonów [1] [3].
Zenico i współpracownicy (2009) objęli badaniem 50 mężczyzn z łagodnymi zaburzeniami erekcji. Po 12 tygodniach przyjmowania 2400 mg suchego ekstraktu z macy wynik kwestionariusza erekcji IIEF-5 wzrósł o 1,6 punktu, a po placebo o 0,5 punktu; autorzy sami opisują ten efekt jako mały [10]. Shin i współpracownicy (2023) badali 88 mężczyzn po 40. roku życia z objawami typowymi dla niedoboru testosteronu, ale z prawidłowym jego stężeniem; 80 osób ukończyło badanie. Przez 12 tygodni przyjmowali po 2 kapsułki 3 razy dziennie, każda z 833 mg proszku macy żelatynizowanej, albo placebo. Wyniki w skalach objawów starzenia się mężczyzn i funkcji erekcji poprawiły się bardziej niż po placebo, a testosteron całkowity i wolny nie różniły się między grupami [11].
Czy maca działa na erekcję? Dwa opisane badania pokazały poprawę w kwestionariuszach, w badaniu Zenico małą, ale maca nie jest lekiem na zaburzenia erekcji [10] [11]. Zaburzenia erekcji mogą być wczesnym sygnałem chorób serca i naczyń, dlatego wymagają oceny lekarza [12]. Przyczyny spadku ochoty na seks u kobiet i mężczyzn opisujemy w tekście libido po 40-tce: skąd mniejsza ochota na współżycie. Preparaty z tej grupy znajdziesz w kategorii libido w sklepie Świat Supli.
3. Maca na libido u kobiet: wyniki są mieszane
Nie ustalono, czy maca zwiększa libido u kobiet, bo badania dały różne wyniki [13]. Brooks i współpracownicy (2008) podawali 14 kobietom po menopauzie 3,5 g sproszkowanej macy dziennie i placebo, każde przez 6 tygodni. Po macie zmniejszyło się nasilenie objawów psychicznych i zaburzeń seksualnych w skali Greene, a stężenia hormonów się nie zmieniły [2]. W podobnym badaniu Stojanovskiej i współpracowników (2015) z udziałem 29 kobiet po menopauzie z Hongkongu, które przyjmowały 3,3 g macy, hormony także się nie zmieniły; po macie spadły ciśnienie rozkurczowe i nasilenie objawów depresji [14]. Według omówienia Gonzales-Arimborgo i współpracowników w tym badaniu nie wykazano wzrostu ochoty na seks [15].
U kobiet z zaburzeniami seksualnymi po lekach przeciwdepresyjnych Dording i współpracownicy (2015) podawali 3 g macy dziennie albo placebo przez 12 tygodni: średnia poprawa nie różniła się istotnie od placebo, choć odsetek remisji był nieco wyższy, zwłaszcza po menopauzie [16]. Jeśli przyjmujesz leki przeciwdepresyjne, przeczytaj tekst depresja i antydepresanty a libido. W badaniu Gonzales-Arimborgo i współpracowników (2016) 175 dorosłych z Peru przyjmowało 3 g ekstraktu z czerwonej albo czarnej macy lub placebo przez 12 tygodni. U osób mieszkających nisko nad poziomem morza odsetek zgłaszających większą ochotę na seks po czerwonej macie nie różnił się istotnie od placebo, a u mieszkańców gór różnica pojawiła się w 12. tygodniu; autorzy piszą o umiarkowanym efekcie i wyraźnym efekcie placebo [15].
Przegląd Lee i współpracowników (2011) o objawach menopauzy objął 4 małe badania i uznał, że ich liczba i jakość są zbyt małe do wniosków [17]. Wpływ macy na PMS i menopauzę omawiamy w tekście maca na równowagę hormonalną u kobiet, a inne sposoby na uderzenia gorąca w tekście naturalne metody na menopauzę.
4. Maca a płodność: nasienie i starania o ciążę
Nie ustalono, czy maca poprawia płodność, bo badania nasienia dały sprzeczne wyniki, a badań z kobietami starającymi się o ciążę nie znaleźliśmy [4] [5]. W metaanalizie Lee i współpracowników (2022), obejmującej 5 badań z randomizacją, maca u mężczyzn z niepłodnością nie zwiększała istotnie koncentracji plemników w porównaniu z placebo, a u zdrowych mężczyzn wyniki były mieszane [4].
Pojedyncze badania pokazują, skąd biorą się te rozbieżności. U 20 zdrowych mężczyzn przyjmujących 1,75 g mielonej macy przez 12 tygodni koncentracja i ruchliwość plemników wykazywały tendencję wzrostową w porównaniu z placebo [18]. W badaniu Alcalde i Rabasy (2020) 69 mężczyzn z łagodnie obniżoną liczbą lub ruchliwością plemników przyjmowało 2 g macy albo placebo przez 12 tygodni: koncentracja plemników była istotnie wyższa po macie, ale objętość nasienia, ruchliwość i budowa plemników się nie różniły [19]. W większym badaniu Melnikovovej i współpracowników (2021) 50 mężczyzn z niepłodnością przyjmowało 2,8 g żółtej macy albo placebo przez 16 tygodni, a ukończyło je 39 osób. Koncentracja plemników wzrosła o 40 procent po macie i o 76 procent po placebo, a różnice nie były istotne [20].
Dla kobiet starających się o ciążę w naszym wyszukiwaniu w PubMed z 15.10.2026 nie znaleźliśmy badania z randomizacją, w którym podawano samą macę; znalezione badanie interwencyjne dotyczyło mieszanki z niepokalankiem i folianami, bez grupy kontrolnej, więc nie można z niego wnioskować o macie [5]. Według NHS ponad 8 na 10 par, w których kobieta ma mniej niż 40 lat, poczyna dziecko w ciągu roku regularnego współżycia bez zabezpieczenia. Do lekarza warto się zgłosić po roku starań, a kobiety od 36. roku życia i osoby, które wiedzą o możliwych problemach z płodnością, wcześniej [21]. Część produktów z macą sklep zalicza do kategorii wspieranie płodności, ale nie zastąpią one diagnostyki obojga partnerów.
5. Czarna, czerwona czy żółta maca?
Opisano nawet 17 odmian barwnych macy, a kolor, miejsce uprawy i obróbka wpływają na jej skład. Badań porównujących kolory u ludzi jest jednak mało, a autorzy przeglądu, z którego pochodzą te informacje, mają powiązania z firmą sprzedającą macę [22]. W badaniu Gonzales-Arimborgo czerwona maca lepiej niż czarna poprawiała nastrój i energię, a przy ochocie na seks różnicę wobec placebo stwierdzono tylko w jednej z dwóch grup mieszkańców [15]. Popularne twierdzenie, że czarna maca najlepiej działa na libido mężczyzn, a czerwona na kobiety, nie ma oparcia w opisanych badaniach z udziałem ludzi.
6. Ile macy dziennie i jak długo stosować?
Badania nie ustaliły jednej skutecznej dawki macy. W opisanych badaniach stosowano 1,5-3,5 g sproszkowanej lub żelatynizowanej macy dziennie przez 6-16 tygodni, a w badaniu Shin z 2023 roku 6 kapsułek z łącznie ok. 5 g proszku [1] [2] [20] [11]. Przegląd Bloomera (2026) podaje, że w większości badań u ludzi było to ok. 3 g sproszkowanej macy dziennie lub równoważny preparat [13]. Poprawę ochoty na seks w badaniu Gonzalesa obserwowano od 8. tygodnia [1].
Porcję stosuj zgodnie z etykietą produktu. Ekstrakt to inna postać niż sproszkowany korzeń, więc gram ekstraktu nie odpowiada gramowi proszku z badań, a jeśli producent nie podaje stopnia ekstrakcji, nie da się tych ilości porównać [23].
7. Skutki uboczne i przeciwwskazania macy
Bezpieczeństwo macy w suplementach jest słabo zbadane: żadne z 4 badań w przeglądzie Shin i współpracowników nie oceniało działań niepożądanych [3]. Według Memorial Sloan Kettering Cancer Center zgłaszano m.in. zmiany cyklu miesiączkowego, skurcze, dolegliwości żołądkowe i bezsenność. Maca może zakłócać oznaczenia testosteronu, dlatego przed badaniem krwi powiedz lekarzowi, że ją przyjmujesz [8]. Opisano kobietę, u której jeden test pokazał testosteron 25,8 nmol/l, a dokładniejszy test z tej samej próbki 2,9 nmol/l [24].
Przy nowotworach hormonozależnych, np. raku piersi lub macicy, porozmawiaj z lekarzem przed rozpoczęciem macy [8]. Karty opisanych produktów wykluczają stosowanie w ciąży, więc nie stosuj macy, gdy jesteś w ciąży, a jeśli karmisz piersią, przed suplementacją skonsultuj się z lekarzem [25] [8]. Wyniki badań u dorosłych nie potwierdzają bezpieczeństwa macy podczas karmienia. U osoby niepełnoletniej potrzebę suplementacji i preparat ustala lekarz.
8. Jaka maca jest najlepsza? Jak porównać preparaty
Nie ma badań, które wskazywałyby najlepszą markę macy, a przywołane badania nie potwierdzają skuteczności konkretnych produktów w sklepie. Porównując preparaty, sprawdź postać (sproszkowany korzeń czy ekstrakt i jego stopień), ilość macy w dziennej porcji, skład kapsułki i cenę porcji. Purella Maca BIO to według karty sproszkowany korzeń bio, czyli postać zbliżona do stosowanej w wielu badaniach, w porcji 1 łyżeczki dziennie; karta nie podaje masy łyżeczki [25]. BioTechUSA MACA dostarcza w 2 kapsułkach 1500 mg wyciągu z korzenia, bez podanego stopnia ekstrakcji [23]. Jeśli wolisz dodawać macę do jedzenia, wybierz Purella Maca BIO; jeśli wolisz kapsułki, pamiętaj, że w BioTechUSA MACA jest wyciąg, a nie sproszkowany korzeń.
Opisane produkty są przeznaczone dla dorosłych; nie stosuj ich w ciąży, bo wykluczają to ich karty, a jeśli karmisz piersią, przed suplementacją skonsultuj się z lekarzem. U osoby niepełnoletniej potrzebę suplementacji i odpowiedni preparat ustala lekarz.
Według karty to 100 procent sproszkowanego korzenia maca z uprawy ekologicznej, a producent zaleca 1 łyżeczkę dziennie, np. do koktajlu, owsianki lub jogurtu. Karta nie podaje masy łyżeczki, więc ilość macy w porcji trudno porównać z badaniami [25].
Dla kogo: dla dorosłego, który woli dodawać macę do jedzenia i chce sprawdzić, czy odczuje różnicę w ochocie na seks. Badania macy nie potwierdzają skuteczności tego produktu [25] [3].
Karta wyklucza stosowanie w ciąży, a na karcie producent nie deklaruje alergenów, więc przy alergii przeczytaj etykietę [25].
Dwie kapsułki, czyli porcja zalecana przez producenta, dostarczają według karty 1500 mg wyciągu z korzenia maca. Karta nie podaje stopnia ekstrakcji, więc nie wiadomo, ilu gramom korzenia odpowiada porcja [23].
Dla kogo: dla dorosłego, który chce przyjmować macę w 2 kapsułkach dziennie zamiast proszku. Wyników badań ze sproszkowanym korzeniem nie przenoś na ten wyciąg [23].
Na karcie brak informacji o materiale kapsułki i alergenach, więc przy alergii lub diecie wegańskiej przeczytaj etykietę. Karta wyklucza stosowanie w ciąży, a przy nowotworze hormonozależnym najpierw porozmawiaj z lekarzem [23] [8].
9. Kiedy zamiast macy iść do lekarza?
Według NHS spadek libido może wynikać z problemów w związku, stresu, lęku lub depresji, menopauzy, leków, w tym przeciwdepresyjnych i na nadciśnienie, antykoncepcji hormonalnej, alkoholu i chorób przewlekłych. Do lekarza warto pójść, gdy spadek ochoty cię martwi albo podejrzewasz wpływ leku, a leczenie zależy od przyczyny [26]. Nawracające problemy z erekcją wymagają oceny, bo mogą wiązać się z chorobami serca i naczyń [12]. Rolę diety, w tym cynku i witaminy D, opisujemy w tekście dieta i libido: które składniki wspierają pożądanie.
Maca w sklepie Świat Supli
Produkty opisane w sekcji 8. Przy lekach na stałe i chorobach przewlekłych najpierw porozmawiaj z lekarzem.
10. Najczęściej zadawane pytania
10.1. Jaka maca jest najlepsza?
Badania nie wskazują najlepszej marki ani koloru macy [22] [3]. Porównuj postać, ilość korzenia w porcji i skład, a sproszkowany korzeń jest postacią zbliżoną do stosowanej w wielu badaniach [13].
10.2. Czy maca podnosi testosteron?
W badaniach u mężczyzn maca nie zmieniała stężenia testosteronu w porównaniu z placebo [6] [11]. Może za to zakłócać niektóre testy laboratoryjne na testosteron [24].
10.3. Po jakim czasie działa maca i jak długo ją stosować?
W badaniach stosowano ją przez 6-16 tygodni, a poprawę ochoty na seks u zdrowych mężczyzn obserwowano od 8. tygodnia [1] [20]. To czas badań, a nie zalecenie; czas suplementacji przy chorobach omów z lekarzem.
10.4. Czy maca działa na libido u kobiet?
Wyniki są mieszane: w małym badaniu z kobietami po menopauzie zmniejszyła objawy zaburzeń seksualnych, ale w badaniu z kobietami przyjmującymi leki przeciwdepresyjne średnia poprawa nie różniła się od placebo [2] [16].
10.5. Czy maca pomaga zajść w ciążę?
Nie wiadomo. W naszym wyszukiwaniu nie znaleźliśmy badań z randomizacją, w których kobiety starające się o ciążę przyjmowały samą macę [5]. Gdy dojdzie do ciąży, karty opisanych produktów wykluczają ich stosowanie [25].
10.6. Jakie są skutki uboczne korzenia maca?
Zgłaszano m.in. zmiany cyklu miesiączkowego, skurcze, dolegliwości żołądkowe i bezsenność, ale badania słabo oceniały bezpieczeństwo [8] [3].
11. Najważniejsze w skrócie
- W małych badaniach maca nieco poprawiała samoocenę libido u mężczyzn, a u kobiet wyniki są mieszane [1] [13].
- Na płodność mężczyzn dowody są sprzeczne, a badań z kobietami starającymi się o ciążę nie znaleźliśmy [4] [5].
- Maca nie podnosiła testosteronu, ale może zakłócać jego oznaczenia [6] [24].
- Kolor macy nie ma potwierdzonego znaczenia dla libido w badaniach u ludzi [22].
- Opisanych produktów nie stosuj w ciąży, a przy karmieniu piersią skonsultuj suplementację z lekarzem [25] [23].
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza.
12. Źródła
- Gonzales G.F., Córdova A., Vega K. i wsp., 2002, Effect of Lepidium meyenii (MACA) on sexual desire and its absent relationship with serum testosterone levels in adult healthy men, Andrologia 34(6):367-372 (zdrowi mężczyźni w wieku 21-56 lat, 1500 mg albo 3000 mg macy żelatynizowanej dziennie albo placebo przez 12 tygodni; poprawa samooceny ochoty na seks od 8. tygodnia, niezależna od nastroju, lęku i stężenia testosteronu oraz estradiolu; odczyt streszczenia PubMed 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Brooks N.A., Wilcox G., Walker K.Z. i wsp., 2008, Beneficial effects of Lepidium meyenii (Maca) on psychological symptoms and measures of sexual dysfunction in postmenopausal women are not related to estrogen or androgen content, Menopause 15(6):1157-1162 (14 kobiet po menopauzie, badanie naprzemienne: 3,5 g sproszkowanej macy dziennie i placebo, po 6 tygodni; mniejsze nasilenie objawów psychicznych i zaburzeń seksualnych w skali Greene niż po placebo; stężenia estradiolu, FSH, LH i SHBG bez zmian; ekstrakty bez aktywności estrogennej i androgennej w testach drożdżowych; odczyt streszczenia PubMed 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Shin B.C., Lee M.S., Yang E.J., Lim H.S., Ernst E., 2010, Maca (L. meyenii) for improving sexual function: a systematic review, BMC Complementary and Alternative Medicine 10:44 (4 badania z randomizacją i placebo: kobiety po menopauzie, zdrowi mężczyźni, kolarze i mężczyźni z zaburzeniami erekcji; w Gonzales 2002 30 mężczyzn otrzymywało 1,5 g, 15 mężczyzn 3 g, a 12 placebo; korzystny wynik w 3 badaniach, brak efektu u kolarzy; liczba badań, liczebność i jakość zbyt małe do mocnych wniosków; żadne badanie nie oceniało działań niepożądanych; odczyt pełnego tekstu PMC 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Lee H.W., Lee M.S., Qu F., Lee J.W., Kim E., 2022, Maca (Lepidium meyenii Walp.) on semen quality parameters: a systematic review and meta-analysis, Frontiers in Pharmacology 13:934740 (5 badań z randomizacją; u mężczyzn z niepłodnością wyniki niejednoznaczne, w metaanalizie koncentracja plemników nie różniła się istotnie od placebo: średnia różnica 2,22, 95% CI -2,94 do 7,37; u zdrowych mężczyzn także wyniki mieszane; za mało badań i uczestników do mocnych wniosków; odczyt streszczenia PubMed 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Wyszukiwanie redakcji w PubMed, 15.10.2026, zapytanie: (maca OR Lepidium meyenii jako fraza) AND (women OR female) AND (infertility OR fertility OR ovulation OR pregnancy rate OR conception) (26 rekordów, przejrzane tytuły i streszczenia; brak badania z randomizacją, w którym kobiety starające się o ciążę przyjmowały samą macę; jedno badanie bez grupy kontrolnej dotyczyło mieszanki niepokalanka, macy i folianów – Antoine 2019, Maedica 14(3):274-279; pozostałe to badania na zwierzętach, badania u mężczyzn, przeglądy i opisy przypadków): PubMed
- Gonzales G.F., Córdova A., Vega K. i wsp., 2003, Effect of Lepidium meyenii (Maca), a root with aphrodisiac and fertility-enhancing properties, on serum reproductive hormone levels in adult healthy men, Journal of Endocrinology 176(1):163-168 (ci sami uczestnicy, 1,5 albo 3 g macy dziennie przez 12 tygodni; bez wpływu na LH, FSH, prolaktynę, 17-hydroksyprogesteron, testosteron i estradiol w porównaniu z placebo; odczyt streszczenia PubMed 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Komisja Europejska, EU Register of nutrition and health claims made on foods (rejestr oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych; oświadczenia dla substancji roślinnych ze statusem on hold nie są dopuszczonymi oświadczeniami; odczyt 7.10.2026): ec.europa.eu
- Memorial Sloan Kettering Cancer Center, About Herbs: Maca (roślina z rodziny kapustowatych, jadana i stosowana w Peru; zgłaszano m.in. zmiany cyklu, skurcze, dolegliwości żołądkowe i bezsenność; może zaburzać oznaczenia testosteronu; przy nowotworach hormonozależnych, np. piersi lub macicy, oraz w ciąży i podczas karmienia piersią najpierw rozmowa z lekarzem; odczyt 13.10.2026): mskcc.org
- Beharry S., Heinrich M., 2018, Is the hype around the reproductive health claims of maca (Lepidium meyenii Walp.) justified?, Journal of Ethnopharmacology 211:126-170 (przegląd: maca jest od wieków jadana w Peru, popyt na nią wzrósł gwałtownie; badania na zwierzętach i badania kliniczne dały niejednoznaczne wyniki z powodu metodyki i małych prób; działania przypisywane makamidom i glukozynolanom nie są potwierdzone; oświadczeń o zdrowiu rozrodczym nie można w pełni poprzeć naukowo; odczyt streszczenia PubMed 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Zenico T., Cicero A.F., Valmorri L. i wsp., 2009, Subjective effects of Lepidium meyenii (Maca) extract on well-being and sexual performances in patients with mild erectile dysfunction: a randomised, double-blind clinical trial, Andrologia 41(2):95-99 (50 mężczyzn z łagodnymi zaburzeniami erekcji, suchy ekstrakt z macy 2400 mg albo placebo przez 12 tygodni; wynik IIEF-5 wzrósł o 1,6 wobec 0,5 punktu po placebo; autorzy opisują mały efekt; odczyt streszczenia PubMed 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Shin D., Jeon S.H., Piao J. i wsp., 2023, Efficacy and safety of maca (Lepidium meyenii) in patients with symptoms of late-onset hypogonadism: a randomized, double-blind, placebo-controlled clinical trial, World Journal of Men’s Health 41(3):692-700 (mężczyźni po 40. roku życia z objawami w skali AMS, ale z prawidłowym testosteronem; 88 przydzielonych losowo, 80 w analizie: 41 maca, 39 placebo; kapsułki 1000 mg z 833 mg proszku macy żelatynizowanej, po 2 kapsułki 3 razy dziennie przez 12 tygodni; wynik AMS, IIEF i IPSS poprawiły się bardziej niż po placebo; testosteron całkowity i wolny bez istotnej różnicy między grupami; bez poważnych działań niepożądanych; finansowanie rządowe; odczyt pełnego tekstu PMC 15.10.2026): doi.org, PubMed
- European Association of Urology, EAU Guidelines on Sexual and Reproductive Health, 2026, rozdział 5: Management of Erectile Dysfunction (zaburzenia erekcji mają wspólne czynniki ryzyka z chorobami sercowo-naczyniowymi i istotnie zwiększają ryzyko choroby wieńcowej, udaru i migotania przedsionków, dlatego należy je traktować jako zwiastun chorób sercowo-naczyniowych; u mężczyzn z zaburzeniami erekcji zaleca się pomiar ciśnienia, ocenę masy ciała lub obwodu talii, glukozę albo HbA1c, profil lipidowy i testosteron całkowity; odczyt 13.10.2026): uroweb.org
- Bloomer R.J., 2026, Effects of maca (Lepidium meyenii) on sexual health and libido: a review, Journal of Dietary Supplements 23(5):582-601 (przegląd literatury: w badaniach z mężczyznami wyniki dotyczące libido spójnie korzystne, w badaniach z kobietami, często po menopauzie, mieszane; w większości badań u ludzi stosowano ok. 3 g sproszkowanej macy dziennie lub równoważny preparat; potrzeba dalszych badań; odczyt streszczenia PubMed 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Stojanovska L., Law C., Lai B. i wsp., 2015, Maca reduces blood pressure and depression, in a pilot study in postmenopausal women, Climacteric 18(1):69-78 (29 kobiet po menopauzie z Hongkongu, badanie naprzemienne: 3,3 g macy dziennie i placebo, po 6 tygodni; bez zmian hormonów, lipidów i glukozy; niższe ciśnienie rozkurczowe i mniej objawów depresji po macie; odczyt streszczenia PubMed 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Gonzales-Arimborgo C., Yupanqui I., Montero E. i wsp., 2016, Acceptability, safety, and efficacy of oral administration of extracts of black or red maca (Lepidium meyenii) in adult human subjects: a randomized, double-blind, placebo-controlled study, Pharmaceuticals 9(3):49 (175 dorosłych z Peru, mieszkających nisko i wysoko nad poziomem morza; 3 g ekstraktu z czerwonej albo czarnej macy albo placebo dziennie przez 12 tygodni; nisko nad poziomem morza większy odsetek zgłaszających wzrost ochoty na seks po czerwonej macie nie różnił się istotnie od placebo, wysoko różnica w 12. tygodniu; ok. 50 procent osób po czerwonej macie zgłaszało wzrost ochoty; autorzy opisują efekt jako umiarkowany i efekt placebo; w omówieniu przywołują badanie, w którym 3,3 g mąki z macy przez 6 tygodni nie zwiększyło ochoty na seks u kobiet po menopauzie; lepsza poprawa nastroju i energii po czerwonej macie; dobra tolerancja; jeden z autorów kieruje firmą produkującą suplementy; odczyt pełnego tekstu PMC 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Dording C.M., Schettler P.J., Dalton E.D. i wsp., 2015, A double-blind placebo-controlled trial of maca root as treatment for antidepressant-induced sexual dysfunction in women, Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine 2015:949036 (45 kobiet w remisji depresji, z zaburzeniami seksualnymi po SSRI lub SNRI, średni wiek 41,5 roku; sproszkowany korzeń maca 3 g dziennie albo placebo przez 12 tygodni; 42 w analizie, 30 przed i 12 po menopauzie; średnia poprawa w skalach ASEX i MGH-SFQ nie różniła się istotnie od placebo ani w całej grupie, ani w podgrupach; remisja według ASEX 9,5 wobec 4,8 procent; wyższe odsetki remisji przy macie wiązały się z wiekiem pomenopauzalnym; 3 osoby przerwały z powodu działań niepożądanych, m.in. objawów grypopodobnych i wymiotów, trudnych do przypisania macie; odczyt pełnego tekstu 13.10.2026): doi.org, PubMed
- Lee M.S., Shin B.C., Yang E.J., Lim H.J., Ernst E., 2011, Maca (Lepidium meyenii) for treatment of menopausal symptoms: A systematic review, Maturitas 70(3):227-233 (4 małe badania z randomizacją i placebo u zdrowych kobiet w okresie okołomenopauzalnym i po menopauzie; korzystne wyniki w skalach objawów, ale liczba badań, liczebność i jakość zbyt małe do wniosków; bezpieczeństwo niepotwierdzone; odczyt streszczenia 14.10.2026): doi.org
- Melnikovova I., Fait T., Kolarova M., Fernandez E.C., Milella L., 2015, Effect of Lepidium meyenii Walp. on semen parameters and serum hormone levels in healthy adult men: a double-blind, randomized, placebo-controlled pilot study, Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine 2015:324369 (20 zdrowych mężczyzn w wieku 20-40 lat, 1,75 g mielonej macy albo placebo dziennie przez 12 tygodni; tendencje wzrostowe koncentracji i ruchliwości plemników wobec placebo, hormony bez istotnych zmian; odczyt streszczenia PubMed 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Alcalde A.M., Rabasa J., 2020, Does Lepidium meyenii (Maca) improve seminal quality?, Andrologia 52(10):e13755 (69 mężczyzn z łagodną astenozoospermią lub oligozoospermią, 2 g macy albo placebo dziennie przez 12 tygodni; koncentracja plemników istotnie wyższa niż po placebo, objętość nasienia, ruchliwość i morfologia bez istotnych różnic; badanie pilotażowe; odczyt streszczenia PubMed 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Melnikovova I., Russo D., Fait T. i wsp., 2021, Evaluation of the effect of Lepidium meyenii Walpers in infertile patients: a randomized, double-blind, placebo-controlled trial, Phytotherapy Research 35(11):6359-6368 (50 mężczyzn z niepłodnością, po 25 w grupach, 39 ukończyło; 2,8 g sproszkowanej żelatynizowanej żółtej macy dziennie przez 16 tygodni; koncentracja plemników wzrosła o 40 procent po macie i o 76 procent po placebo, różnice nieistotne; wyniki niewystarczające do oceny skuteczności; odczyt pełnego tekstu PMC 15.10.2026): doi.org, PubMed
- NHS, Infertility, strona przejrzana 9.08.2023 (ponad 8 na 10 par, w których kobieta ma mniej niż 40 lat, poczyna dziecko w ciągu roku przy regularnym współżyciu bez zabezpieczenia co 2-3 dni; do lekarza rodzinnego po roku starań; kobiety od 36. roku życia i osoby, które wiedzą o możliwych problemach z płodnością, wcześniej; na płodność wpływają m.in. masa ciała, palenie, alkohol i silny stres; odczyt 15.10.2026): nhs.uk
- Minich D.M., Ross K., Frame J. i wsp., 2024, Not all maca is created equal: a review of colors, nutrition, phytochemicals, and clinical uses, Nutrients 16(4):530 (opisano do 17 odmian barwnych macy; kolor, miejsce i sposób uprawy oraz obróbka wpływają na skład, ale badań porównujących kolory w zastosowaniach klinicznych jest mało; wszyscy autorzy współpracują z firmą sprzedającą suplement z macą lub mają w niej interes handlowy; odczyt streszczenia PubMed 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Karta produktu BioTechUSA MACA, 60 kapsułek, swiatsupli.pl, p3321 (porcja 2 kapsułki: 1500 mg wyciągu z korzenia maca; 2 kapsułki dziennie; karta nie podaje stopnia ekstrakcji, materiału kapsułki ani informacji o alergenach; uwagi: nie stosować u kobiet w ciąży; odczyt 15.10.2026)
- Srikugan L., Sankaralingam A., McGowan B., 2011, First case report of testosterone assay-interference in a female taking maca (Lepidium meyenii), BMJ Case Reports 2011:bcr0120113781 (młoda kobieta przyjmująca ekstrakt z macy na zmęczenie i niskie libido; testosteron w jednym teście immunologicznym 25,8 nmol/l, w dokładniejszym teście z tej samej próbki 2,9 nmol/l; podejrzenie zakłócenia oznaczenia przez macę; odczyt streszczenia PubMed 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Karta produktu Purella Maca BIO, 28 g, swiatsupli.pl, p13522 (skład: 100 procent sproszkowany korzeń maca bio; 1 łyżeczka dziennie, np. do koktajlu, owsianki lub jogurtu; karta nie podaje masy łyżeczki ani informacji o alergenach; uwagi: nie stosować u kobiet w ciąży; odczyt 15.10.2026)
- NHS, Low sex drive (loss of libido), strona dla pacjentów przejrzana 26.05.2026 (przyczyny: problemy w związku, stres, lęk lub depresja, problemy seksualne, takie jak zaburzenia erekcji albo suchość pochwy, niższe stężenia hormonów z wiekiem, zwłaszcza w menopauzie, niektóre leki, w tym leki na nadciśnienie i przeciwdepresyjne, antykoncepcja hormonalna, nadmiar alkoholu, choroby przewlekłe: choroby serca, cukrzyca, niedoczynność tarczycy, nowotwory; do lekarza, gdy spadek libido martwi, gdy podejrzewasz wpływ leku lub antykoncepcji i gdy ochota nie wraca po ciąży; leczenie zależy od przyczyny: terapia par, lubrykanty, leki na erekcję, HTZ w menopauzie, leki przeciwdepresyjne albo terapia poznawczo-behawioralna, zmiana leku; odczyt 13.10.2026): nhs.uk
Ilustracje w tym artykule zostały przygotowane z pomocą sztucznej inteligencji (AI). Zdjęcia produktów pochodzą ze sklepu Świat Supli.
