SARM-y a badania kliniczne: RAD 140, ligandrol, ostaryna, YK-11 i co naprawdę zbadano

SARM-y (selektywne modulatory receptora androgenowego) przeszły badania kliniczne jako kandydaci na leki na wyniszczenie mięśni, hipogonadyzm i niektóre nowotwory, ale żaden nie został zatwierdzony jako lek ani w USA, ani w UE. Najwięcej danych u ludzi dotyczy enobosarmu (ostaryny), mniej ligandrolu i RAD140, a dla andaryny i YK-11 w przeanalizowanych publikacjach nie ma badań klinicznych. Ten artykuł porządkuje, co zbadano u ludzi, w jakich grupach i przez jak długo, co z tych wyników wynika i czego nie da się z nich wywnioskować o stosowaniu SARM-ów na siłowni.

Nie podajemy dawek, cykli ani źródeł zakupu. Czym są SARM-y, opisujemy w artykule SARM-y: co to jest, a ich działania niepożądane w tekście skutki uboczne SARM-ów.

Spis treści

1. Badania kliniczne SARM-ów w skrócie

Przegląd z 2019 r. opisuje badania SARM-ów w wyniszczeniu nowotworowym, łagodnym rozroście prostaty, hipogonadyzmie oraz raku piersi i prostaty; żaden SARM nie ma zatwierdzonego przez FDA wskazania [1]. Przegląd z 2024 r. dodaje, że nie zatwierdziła ich też Europejska Agencja Leków [2]. Przegląd systematyczny z 2025 r. objął 9 badań randomizowanych sześciu substancji (LGD-4033, PF-06260414, GSK2881078, GTx-024, MK-0773 i OPK-88004) z udziałem 970 osób w średnim wieku 57 lat, obserwowanych średnio przez 80 dni; autorzy opisali poprawę wybranych parametrów sprawności i składu ciała oraz umiarkowaną częstość łagodnych i średnio nasilonych działań niepożądanych [3].

Z tych danych wynikają trzy ograniczenia ważne dla osób, które pytają o SARM-y w kontekście treningu. Badania trwały tygodnie lub kilka miesięcy. Uczestnikami byli głównie ludzie starsi, chorzy albo zdrowi ochotnicy w badaniach bezpieczeństwa, a nie młode osoby trenujące. Substancja miała znany skład i była podawana pod nadzorem lekarzy, w dawkach ustalonych przez protokół [3] [11]. Wyniki nie są więc potwierdzeniem skuteczności ani bezpieczeństwa stosowania rekreacyjnego.

Najczęściej sprzedawane SARM-y i substancje sprzedawane obok nich: stan badań u ludzi według przeanalizowanych publikacji

Substancja	Badania u ludzi	Uczestnicy	Status
Enobosarm (ostaryna, MK-2866, GTx-024)	Faza II; dwa zakończone badania fazy III POWER z wynikami w rejestrze; faza II w raku piersi	Zdrowi starsi mężczyźni i kobiety po menopauzie; pacjenci z rakiem płuca; kobiety z zaawansowanym rakiem piersi	Niezatwierdzony [2] [4] [5] [6] [18] [19]
Ligandrol (LGD-4033, VK5211)	Opublikowane badanie bezpieczeństwa, 21 dni; faza II po złamaniu biodra, 12 tygodni, z wynikami w rejestrze	76 zdrowych mężczyzn w wieku 21 do 50 lat; 108 osób po 65. roku życia po złamaniu biodra	Niezatwierdzony [2] [7] [20]
RAD140 (testolon)	Faza I	22 kobiety z przerzutowym rakiem piersi	Niezatwierdzony [2] [8]
Andaryna (S-4), S-23	W przeanalizowanych publikacjach brak badań klinicznych	Nie dotyczy	Zabronione w sporcie [15]
YK-11	Brak badań klinicznych; badania na komórkach i zwierzętach	Nie dotyczy	Zabroniony w sporcie [10] [15]
Kardaryna (GW501516), nie jest SARM-em	Badanie randomizowane dotyczące lipidogramu, 12 tygodni; rozwój przerwany po wynikach badań przedklinicznych	268 osób z niskim cholesterolem HDL	Niezatwierdzona; badanie nie dotyczyło sportu i nie potwierdza skuteczności ani bezpieczeństwa takiego stosowania [21] [22]; zabroniona w sporcie [15]
SR9009, nie jest SARM-em	W przeanalizowanych publikacjach brak badań klinicznych	Nie dotyczy	Wykrywany w produktach sprzedawanych jako SARM-y [12]; zabroniony w sporcie [15]

Źródła danych w tabeli: abstrakty i pełne teksty publikacji [2] [4] [5] [6] [7] [8] [10] [12], wyniki w rejestrze ClinicalTrials.gov [18] [19] [20] oraz lista zabroniona [15] i komunikat WADA [22].

2. Ostaryna (enobosarm): najlepiej zbadany SARM

W randomizowanym badaniu fazy II z grupą placebo 120 zdrowych mężczyzn po 60. roku życia i kobiet po menopauzie przyjmowało enobosarm albo placebo przez 12 tygodni. Beztłuszczowa masa ciała rosła zależnie od dawki; w najwyższej dawce była średnio o 1,3 kg większa niż w grupie placebo, masa tłuszczowa spadła o około 0,6 kg względem placebo, a masa ciała się nie zmieniła. Beztłuszczowa masa ciała obejmuje także wodę i inne tkanki, więc jej wzrost nie oznacza równoważnego przyrostu mięśni ani poprawy siły. Poprawiły się też sprawność przy wchodzeniu po schodach i insulinooporność, a częstość działań niepożądanych była podobna jak w grupie placebo [4].

Enobosarm trafił następnie do dwóch badań fazy III POWER u pacjentów rozpoczynających chemioterapię z powodu niedrobnokomórkowego raka płuca. Współpierwszorzędowe punkty końcowe oceniano w 84. dniu jako odsetek osób z poprawą sprawności przy wchodzeniu po schodach o co najmniej 10% i odsetek osób bez utraty beztłuszczowej masy ciała [5]. Według wyników zamieszczonych w rejestrze ClinicalTrials.gov w pierwszym badaniu (321 osób) poprawę sprawności miało 29,4% osób w grupie enobosarmu wobec 24,2% w grupie placebo, a brak utraty masy beztłuszczowej 41,9% wobec 30,4% [18]. W drugim badaniu (320 osób ocenionych) poprawę sprawności miało 19,5% osób w grupie enobosarmu wobec 24,8% w grupie placebo, a brak utraty masy beztłuszczowej 46,5% wobec 37,9% [19]. Wyniki dla sprawności były więc niespójne, a enobosarm nie został zatwierdzony jako lek [2].

W otwartym badaniu fazy II u kobiet z zaawansowanym rakiem piersi z obecnym receptorem androgenowym porównywano dwie dawki enobosarmu, bez grupy placebo ani leczenia standardowego. Korzyść kliniczną po 24 tygodniach, czyli odpowiedź guza albo stabilizację choroby, miało w populacji ocenialnej 32% z 50 i 29% z 52 pacjentek; takie badanie nie pozwala ocenić przewagi nad standardowym leczeniem. Działania niepożądane związane z lekiem stopnia 3 lub 4 wystąpiły u 8% z 75 i 16% z 61 pacjentek, najczęściej wzrost aminotransferaz, hiperkalcemia i zmęczenie [6].

Poza badaniami opisano przypadek potwierdzonego biopsją polekowego uszkodzenia wątroby u mężczyzny po czterdziestce, który przez dwa miesiące przyjmował enobosarm bez nadzoru lekarza [14].

3. Ligandrol (LGD-4033)

Opublikowane w recenzowanym czasopiśmie randomizowane badanie bezpieczeństwa ligandrolu objęło 76 zdrowych mężczyzn; uczestników w wieku 21 do 50 lat przydzielono do ligandrolu w trzech niskich dawkach albo placebo na 21 dni. W grupach ligandrolu beztłuszczowa masa ciała rosła zależnie od dawki, masa tłuszczowa nie zmieniła się istotnie, a testosteron całkowity, SHBG, cholesterol HDL i trójglicerydy spadały zależnie od dawki; przy najwyższej dawce spadły też wolny testosteron i FSH. W ciągu pięciu tygodni po odstawieniu wartości wróciły do wyjściowych [7]. Autorzy uznali ligandrol za bezpieczny w tym krótkim badaniu, ale zaznaczyli potrzebę dłuższych badań w wybranych populacjach [7].

Ligandrol rozwijano też pod nazwą VK5211. W randomizowanym badaniu fazy II z grupą placebo 108 osób po 65. roku życia, 3 do 7 tygodni po złamaniu biodra, przyjmowało go przez 12 tygodni; według wyników zamieszczonych w rejestrze beztłuszczowa masa ciała (bez głowy, w pomiarze densytometrycznym) wzrosła o 4,75 do 9,08% więcej niż w grupie placebo, zależnie od dawki [20]. To wyniki rejestrowe, a nie pełna publikacja recenzowana. Dla osób pytających, co to jest ligandrol: to kandydat na lek badany w krótkich badaniach u zdrowych mężczyzn i u osób starszych po złamaniu biodra; nie wiadomo, jak działa przy długotrwałym stosowaniu ani w dawkach wyższych od badanych.

4. RAD140 (testolon) i RAD 150

RAD140 badano u ludzi w badaniu fazy I opublikowanym przez LoRusso i wsp.: uczestniczyły w nim 22 kobiety po menopauzie z przerzutowym rakiem piersi, wcześniej intensywnie leczone. Najczęstsze zdarzenia niepożądane występujące w trakcie leczenia, niezależnie od przyczyny, to wzrost AST (59,1% pacjentek), ALT (45,5%) i bilirubiny (27,3%), a także wymioty, odwodnienie oraz spadek apetytu i masy ciała (po 27,3%). Zdarzenia uznane za związane z lekiem stopnia 3 wystąpiły u 31,8% pacjentek, stopnia 4 u żadnej. Autorzy ocenili profil bezpieczeństwa jako akceptowalny w tej populacji onkologicznej [8].

Tych wyników nie można przenosić na zdrowe osoby trenujące: badanie nie dotyczyło mięśni ani sylwetki, tylko leczenia nowotworu. Poza badaniem opisano ciężkie uszkodzenie wątroby z cholestazą u 43-letniego mężczyzny, który przyjmował RAD140 kupiony w internecie przez dwa miesiące [13].

Pod nazwą RAD 150 sprzedaje się produkty przedstawiane jako odmiana RAD140. W wyszukiwaniu w bazie Europe PMC z 25.09.2026 nie znaleźliśmy badań pod nazwą RAD 150, co nie pozwala potwierdzić skuteczności ani bezpieczeństwa. Składu konkretnego produktu nie da się też potwierdzić na podstawie samej nazwy handlowej; wymaga to analizy chemicznej.

5. YK-11: co to jest

YK-11 jest sprzedawany jako SARM i figuruje z nazwy w klasie SARM-ów na liście substancji zabronionych w sporcie [15]; według nazwy chemicznej podanej w publikacjach ma szkielet steroidowy [10]. Badań klinicznych u ludzi nie znaleźliśmy. W badaniu na szczurach YK-11 przyjmowany przez pięć tygodni wpływał na neurochemię hipokampa i pogarszał utrwalanie pamięci, zwiększał stężenie cytokin prozapalnych i aktywował szlaki apoptozy; autorzy uznali to za powód do obaw co do stosowania przez sportowców [10]. Wyniki badań na zwierzętach nie przenoszą się wprost na ludzi, ale brak badań klinicznych oznacza, że o działaniu YK-11 u ludzi nie wiadomo nic pewnego.

6. Andaryna (S-4) i inne

Dla andaryny i S-23 w przeanalizowanych publikacjach nie ma opublikowanych badań klinicznych. Obie substancje są wymienione na liście zabronionej [15], a andarynę wykrywano w produktach kupionych w internecie [12]. Kardaryna (GW501516) i SR9009 nie są SARM-ami, choć sprzedaje się je w tych samych sklepach. Kardarynę badano u 268 osób z niskim cholesterolem HDL przez 12 tygodni pod kątem lipidogramu [21], a jej rozwój jako leku przerwano po wykryciu poważnej toksyczności w badaniach przedklinicznych [22]; w analizie 44 produktów sprzedawanych jako SARM-y obie były wśród niezadeklarowanych lub dodatkowych substancji [12]. O kardarynie piszemy w artykule SARM-y na redukcję i na masę, a o ibutamorenie (MK-677) w tekście MK-677 (ibutamoren).

7. SARM-y u kobiet

Przegląd z 2026 r. podsumowuje, że w badaniach klinicznych u kobiet po menopauzie SARM-y zwiększały beztłuszczową masę ciała przy ogólnie ograniczonych objawach androgennych, ale korzyści czynnościowe były niespójne, a opisywano zmiany lipidogramu i enzymów wątrobowych; długoterminowe bezpieczeństwo i skuteczność u kobiet pozostają niedostatecznie zbadane [9].

8. Czego badania kliniczne nie mówią

Opisane badania nie pozwalają ustalić skuteczności ani bezpiecznego sposobu rekreacyjnego stosowania SARM-ów u osób trenujących. Okres obserwacji w badaniach z przeglądu z 2025 r. wynosił od 14 do 180 dni [3]; brakuje danych o młodych osobach trenujących, długotrwałym stosowaniu rekreacyjnym, powtarzanych cyklach, łączeniu kilku substancji i dawkach opisywanych przez użytkowników [3] [11]. Przegląd systematyczny bezpieczeństwa z 2023 r. zestawił średnią odsetków uczestników badań klinicznych z podwyższonym ALT (7,1%) z opisami przypadków spoza badań, wśród których było 15 polekowych uszkodzeń wątroby, zerwanie ścięgna Achillesa i rabdomioliza, i zalecił zdecydowanie odradzać rekreacyjne stosowanie SARM-ów [11]. Do tego produkty z internetu często nie zawierają tego, co deklaruje etykieta: w analizie 44 produktów tylko 52% zawierało jakikolwiek SARM [12]. Wynik badania klinicznego dotyczy substancji o znanym składzie, a nie produktu z ogłoszenia.

9. Status prawny i sport

SARM-y są w klasie S1.2 listy substancji zabronionych w sporcie na 2026 r., z przykładami: andaryna, LGD-4033, enobosarm, RAD140, S-23 i YK-11; kardaryna i SR9009 są w klasie S4.4 wśród modulatorów metabolicznych [15]. Status prawny w Polsce, w tym odpowiedzialność karną za udostępnianie i sprowadzanie, opisujemy w artykule SARM-y: co to jest.

10. Dla porównania: co ma badania u osób trenujących

Tam, gdzie SARM-y mają kilka krótkich badań u chorych, osób starszych i zdrowych ochotników, dwa popularne suplementy mają dziesiątki badań właśnie u trenujących. Stanowisko Międzynarodowego Towarzystwa Żywienia Sportowego z 2017 r. podsumowuje, że monohydrat kreatyny zwiększa zapasy kreatyny w mięśniach i poprawia wydolność w krótkich intensywnych wysiłkach [16], a dozwolone w UE oświadczenie o wydolności wymaga 3 g kreatyny dziennie [17]. Stanowisko tego samego towarzystwa z 2021 r. o kofeinie mówi, że w wielu, choć nie we wszystkich badaniach poprawiała ona różne aspekty wydolności, najwyraźniej wytrzymałość tlenową, zwykle w ilości 3 do 6 mg na kilogram masy ciała; bardzo duże dawki wiązały się z częstymi działaniami niepożądanymi, a reakcja różni się między osobami, m.in. przez geny i nawyk picia kawy [23]. Ten zakres pochodzi z badań i nie jest zaleceniem: według opinii EFSA z 2015 r. u zdrowych dorosłych pojedyncze dawki do 200 mg i łącznie do 400 mg kofeiny dziennie ze wszystkich źródeł nie budzą obaw o bezpieczeństwo, a w ciąży i w okresie karmienia piersią do 200 mg dziennie [24]. Dla osoby ważącej 80 kg zakres z badań to 240 do 480 mg, czyli może przekraczać poziom pojedynczego spożycia, który EFSA ocenia jako niebudzący obaw. Kofeina nie ma w UE dozwolonego oświadczenia zdrowotnego o wydolności. Podstawą budowy mięśni pozostają trening oporowy, odpowiednia ilość energii i białka oraz sen; o białku w diecie i odżywkach, z wynikami metaanalizy 49 badań, piszemy w tekście SARM-y na redukcję i na masę. Oba produkty znajdziesz w sklepie Świat Supli, w kategoriach kreatyny i kofeina.

Promaker Creatine Monohydrate 500 g

Monohydrat kreatyny z witaminą B6, w wersji bezsmakowej i smakowych. Według tabeli na stronie produktu porcja 3 g zawiera 2 950 mg monohydratu kreatyny, czyli mniej niż 3 g kreatyny wymagane przez unijne oświadczenie; sprawdź etykietę wariantu i stosuj porcję producenta. Producent nie zaleca stosowania w ciąży.

Sprawdź kreatynę Promaker

Świat Supli Kofeina, 90 kapsułek

200 mg kofeiny w kapsułce według strony produktu, czyli tyle, ile według oceny EFSA wynosi pojedyncze spożycie niebudzące obaw u zdrowych dorosłych; nie jest to gwarancja indywidualnej tolerancji. Licz ją razem z kawą, napojami energetycznymi i przedtreningówkami; producent nie zaleca stosowania w ciąży, a osoby z chorobami serca, nadciśnieniem, zaburzeniami snu lub lękowymi oraz przyjmujące leki powinny najpierw skonsultować się z lekarzem.

Sprawdź kofeinę Świat Supli

12. Podsumowanie

• Żaden SARM nie jest zatwierdzonym lekiem w USA ani w UE [1] [2].
• Najwięcej badań u ludzi dotyczy enobosarmu (ostaryny), w tym dwóch badań fazy III z niespójnymi wynikami dla sprawności; ligandrol ma opublikowane trzytygodniowe badanie bezpieczeństwa i badanie fazy II po złamaniu biodra z wynikami w rejestrze, a RAD140 opublikowane badanie fazy I u pacjentek onkologicznych [4] [7] [8] [18] [19] [20].
• Dla andaryny, S-23, YK-11 i produktów sprzedawanych jako RAD 150 w przeanalizowanych publikacjach nie ma badań klinicznych [10] [15].
• Badania z obserwacją od 14 do 180 dni nie obejmowały młodych osób trenujących, długotrwałego stosowania rekreacyjnego, łączenia substancji ani produktów z internetu, których skład często nie odpowiada etykiecie [3] [11] [12].
• W przeciwieństwie do SARM-ów monohydrat kreatyny i kofeina mają dziesiątki badań u osób trenujących [16] [23].
• Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej.