L-karnityna – Jak działa i jaką wybrać? – 4 formy L-karnityny

L-karnityna to związek, który organizm wytwarza sam z aminokwasów lizyny i metioniny i który przenosi kwasy tłuszczowe do mitochondriów, gdzie są spalane na energię [1]. Jako suplement daje w badaniach mały efekt: w metaanalizie 37 prób osoby przyjmujące L-karnitynę miały średnio o 1,21 kg niższą masę ciała niż grupy kontrolne [2], wydolność poprawiała się tylko w części prób z wysiłkiem o wysokiej intensywności przy 2–4 g [3], a L-karnityna nie ma dopuszczonego oświadczenia zdrowotnego w UE [4] [5]. Jeśli mimo to chcesz ją stosować, najniższy koszt 1 g w naszym porównaniu ma winian w kapsułkach Świat Supli L-Karnityna 1000 mg (680 mg L-karnityny w kapsułce, 1. miejsce w naszym rankingu według kosztu 1 g), ale przywołane badania nie potwierdzają efektu treningowego ani odchudzającego jednej kapsułki tego produktu, a porcji z etykiety nie zwiększaj. Acetylo-L-karnitynę (ALCAR) badano u osób z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi i chorobą Alzheimera [6] oraz z objawami depresji [7], w ilościach 1,5–3 g w badaniach nad pamięcią, więc te wyniki nie potwierdzają korzyści dla zdrowej osoby przy porcji 500 mg, a przewagi żadnej z czterech form L-karnityny w odchudzaniu nie wykazano.

Świat Supli to sklep z suplementami diety, dlatego przy L-karnitynie piszemy, co pokazują badania u ludzi (kto, jaka dawka, jak długo), czego nie wiadomo i który produkt pasuje do jakiego wyboru. Pełne porównanie kapsułek i tabletek z kosztem 1 g czystej L-karnityny znajdziesz w naszym rankingu suplementów z L-karnityną. Jeśli przyjmujesz leki przeciwzakrzepowe lub leki na tarczycę, masz padaczkę albo chorobę nerek, zacznij od sekcji o skutkach ubocznych i przeciwwskazaniach.

Spis treści

1. L-karnityna – co to jest i gdzie występuje

L-karnityna to pochodna aminokwasu lizyny; nazwę zawdzięcza łacińskiemu słowu carnus (mięso), bo w 1905 roku wyizolowano ją z mięsa. Aktywna biologicznie jest tylko odmiana L, stąd przedrostek w nazwie suplementów [1]. Organizm wytwarza L-karnitynę z lizyny i metioniny: u osoby ważącej 70 kg to około 11–34 mg dziennie, a nerki odzyskują około 95% karnityny z moczu pierwotnego. Dlatego zdrowi ludzie, także ściśli wegetarianie, zwykle nie mają jej niedoboru [1]. W niektórych stanach, na przykład w ciąży, wydalanie karnityny rośnie i zapotrzebowanie może przekroczyć własną produkcję, dlatego nazywa się ją składnikiem warunkowo niezbędnym. Niedobór wrodzony i niedobór u osób dializowanych leczy lekarz, a L-karnityna jest wtedy lekiem na receptę [1].

Gdzie występuje L-karnityna? Najwięcej jest jej w mięsie, drobiu, rybach i nabiale, a owoce, warzywa i zboża zawierają jej niewiele. Dieta z mięsem dostarcza osobie ważącej 70 kg około 23–135 mg L-karnityny dziennie, a ścisła dieta wegetariańska nawet około 1 mg. Z żywności wchłania się 54–86% L-karnityny, a z suplementów w ilości 0,6–7 g tylko 5–25% [1]. Tabela podaje przykładowe porcje (miary amerykańskie przeliczyliśmy na gramy).

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

Porcja suplementu zawiera więc od kilku do kilkudziesięciu razy więcej L-karnityny niż porcja wołowiny, ale wchłania się z niej mniejsza część. Suplementy z L-karnityną we wszystkich postaciach (kapsułki, proszki, płyny, acetylo-L-karnityna) zebraliśmy w kategorii L-karnityna w sklepie Świat Supli.

2. Jak działa L-karnityna w organizmie

Najważniejsza rola L-karnityny to transport długołańcuchowych kwasów tłuszczowych z wnętrza komórki do mitochondriów, gdzie ulegają beta-oksydacji, czyli rozkładowi, z którego komórka czerpie energię [1]. Bez karnityny komórka nie może spalać tych kwasów tłuszczowych, dlatego L-karnityna jest niezbędna do ich spalania. Acetylo-L-karnityna (ALCAR) poza samą L-karnityną dostarcza grup acetylowych, z których organizm może wytwarzać acetylocholinę, przekaźnik nerwowy [1].

Z tego mechanizmu nie wynika jednak, że dodatkowa L-karnityna z suplementu przyspieszy spalanie tłuszczu u zdrowej osoby. Zawartość karnityny w mięśniach trudno zwiększyć, bo karnityna łatwo przechodzi z mięśni z powrotem do krwi; w badaniach z biopsją mięśni zawartość ta rosła po doustnej L-karnitynie wtedy, gdy towarzyszył jej bodziec insulinowy, czyli wlew insuliny albo duża porcja węglowodanów [3]. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) ocenił w 2018 roku wniosek o oświadczenie, że L-karnityna przyczynia się do prawidłowego metabolizmu lipidów, i nie uznał związku przyczynowego [4]. W unijnym wykazie dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych nie ma żadnego oświadczenia dla L-karnityny, a w 2021 roku Komisja Europejska odmówiła zezwolenia na oświadczenie o utrzymaniu prawidłowego metabolizmu tłuszczów [5], dlatego nie piszemy, że L-karnityna spala tłuszcz.

3. Czy L-karnityna działa? Efekty w badaniach u ludzi

Tabela zbiera badania, na których opieramy ten wpis: kogo badano, jaką dawkę i przez jaki czas podawano oraz jaki był wynik. VO2max to maksymalny pobór tlenu, czyli największa ilość tlenu, jaką organizm zużywa podczas wysiłku.

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

Co z tego wynika? Różnica w masie ciała to około kilograma względem grup kontrolnych, czyli dodatek do diety i ruchu, a nie metoda odchudzania; od czego naprawdę zależy redukcja, opisujemy w poradniku o tym, jak schudnąć samemu w domu. Wydolność poprawiała się tylko przy bardzo intensywnym wysiłku i ilościach większych niż porcja większości kapsułek [3]. Badania nad pamięcią dotyczą osób z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi i chorobą Alzheimera [6], a badania nad nastrojem osób z objawami depresji [7]; nie potwierdzają korzyści dla zdrowej osoby przy porcji 500 mg, a ALCAR nie zastąpi leczenia zaburzeń pamięci ani depresji.

Jakie efekty daje L-karnityna po miesiącu? Żadna z cytowanych analiz nie podaje wyniku po jednym miesiącu, a streszczenia metaanaliz masy ciała nie podają czasu trwania prób. Średnia różnica 1,21 kg to wynik zbiorczy, a nie utrata masy w określonym czasie [2], a we wcześniejszej metaanalizie efekt malał wraz z czasem stosowania [8]. Nie oczekuj więc po miesiącu widocznej zmiany sylwetki wywołanej samym suplementem.

4. Cztery formy L-karnityny: wolna, winian, ALCAR i propionylo-L-karnityna

W suplementach L-karnityna występuje jako wolna L-karnityna, jako sól (najczęściej winian) albo jako ester z inną cząsteczką: acetylo-L-karnityna i propionylo-L-karnityna [1]. Kupuj tylko produkty z odmianą L: preparaty z mieszaniną odmian D i L (D,L-karnityna) wiązano z osłabieniem mięśni u chorych na nerki, a odmiana D może konkurować z L-karnityną o wchłanianie [1].

4.1. Wolna L-karnityna: płyny i proszki

Wolną L-karnitynę, bez soli, zawiera część płynów i proszków. Przykład ze sklepu to NOW Liquid L-Carnitine, który według strony produktu dostarcza 1000 mg wolnej L-karnityny w 15 ml. Płyny zwykle zawierają też substancje słodzące, aromaty i konserwanty, a część płynów i shotów w sklepie ma dodatki, takie jak kofeina, ekstrakt z zielonej herbaty albo chrom, więc przed zakupem przeczytaj skład.

4.2. Winian L-karnityny – co to jest

Winian L-karnityny (L-carnitine L-tartrate) to sól L-karnityny z kwasem winowym i najczęstsza forma w kapsułkach. L-karnityna stanowi około dwóch trzecich masy winianu: według stron produktów 1000 mg winianu zawiera 680 mg L-karnityny (Świat Supli), 1500 mg winianu 1000 mg (Olimp), a 950 mg winianu 635 mg (NOW, proszek). Winian stosowano w części prób nad wydolnością [3] i w badaniach, w których mierzono TMAO [9]. Dlatego na etykiecie szukaj ilości samej L-karnityny (wiersz w tym L-karnityna), a nie masy winianu podanej na froncie opakowania.

4.3. Acetylo-L-karnityna (ALCAR, ALC) – jak wybrać prosty preparat

Acetylo-L-karnityna to L-karnityna z dołączoną grupą acetylową. Typowe porcje ALCAR w suplementach to 0,5–2 g dziennie, a Linus Pauling Institute, jeśli ktoś chce stosować suplement z karnityną, wskazuje ALCAR w ilości 0,5–1 g dziennie [1]. To tę formę badano u osób z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi i chorobą Alzheimera [6] oraz z objawami depresji [7]; w próbach wydolnościowych z przeglądu Mielgo-Ayuso stosowano L-karnitynę, jej winian i glicyno-propionylokarnitynę [3].

Jak wybrać acetylo-L-karnitynę? Prosty preparat łatwo porównać, gdy ALCAR jest jedynym składnikiem aktywnym, a etykieta podaje ilość w kapsułce i postać (acetylo-L-karnityna albo jej chlorowodorek, ALC HCl, który w tej samej masie zawiera mniej ALCAR). Lista składników nie potwierdza jednak czystości surowca ani zgodności zawartości z etykietą, a dokumentacji badań produktów ze sklepu pod tym kątem nie mamy, więc o jakości tych preparatów się nie wypowiadamy. Kryterium prostego składu spełniają Aliness L-Carnityne ALC 500 mg (według etykiety 500 mg ALCAR w kapsułce roślinnej) i OstroVit ALC (500 mg chlorowodorku ALCAR z inuliną).

4.4. Propionylo-L-karnityna (GPLC)

Propionylo-L-karnityna, w suplementach najczęściej jako glicyno-propionylo-L-karnityna (GPLC), to czwarta forma. W próbie z placebo u 32 zdrowych dorosłych 1 lub 3 g dziennie przez 8 tygodni nie poprawiło wydolności tlenowej ani beztlenowej [1]. Obecnie nie mamy w sklepie suplementów z tą formą.

4.5. Kapsułki, proszek czy płyn: porównanie produktów ze sklepu

Tabela porównuje produkty z każdą dostępną w sklepie formą. Koszt 1 g liczymy jako cenę opakowania podzieloną przez ilość L-karnityny (dla ALCAR: przez ilość ALCAR z etykiety, więc tych kosztów nie porównuj wprost z winianem). Ceny pochodzą ze stron produktów z 12.10.2026 i mogą się zmienić.

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

Przy Olimp i OstroVit kwota bez nawiasu to najniższa cena z 30 dni przed promocją, a w nawiasie cena promocyjna. W tej tabeli kapsułki z winianem mają najniższy koszt 1 g L-karnityny, a płyn najwyższy; płyn i proszek wybierz wtedy, gdy nie chcesz połykać kapsułek.

5. Jaką L-karnitynę wybrać ze sklepu

Skoro badania nie pokazują przewagi jednej formy w redukcji ani w treningu, wybór zależy od celu, postaci i kosztu 1 g czystej L-karnityny:

• jeśli chcesz winianu L-karnityny przy najniższym koszcie 1 g w tym porównaniu, wybierz Świat Supli L-Karnityna 1000 mg (nasza marka, 680 mg w jednej kapsułce dziennie, 1. miejsce w naszym rankingu według ceny bez promocji); przywołane badania nie potwierdzają efektu treningowego ani odchudzającego jednej kapsułki tego produktu, a porcji z etykiety nie zwiększaj;
• jeśli wolisz 1000 mg L-karnityny w jednej kapsułce, wybierz Olimp L-Carnitine 1500 Extreme; dwie kapsułki dziennie to 2000 mg, czyli poziom obserwowanego bezpieczeństwa z oceny ryzyka [10], więc nie łącz go z innym preparatem z L-karnityną;
• jeśli zależy Ci właśnie na acetylo-L-karnitynie, wybierz Aliness L-Carnityne ALC 500 mg (według etykiety 500 mg ALCAR, opakowanie na 100 dni) albo OstroVit ALC (mniejsze opakowanie, chlorowodorek ALCAR); przy kłopotach z pamięcią lub obniżonym nastroju najpierw porozmawiaj z lekarzem;
• jeśli nie chcesz połykać kapsułek, wybierz NOW L-Karnityna proszek bez dodatków albo płynną NOW Liquid L-Carnitine ze stewią, licząc się z wyższym kosztem 1 g;
• jeśli jesteś na diecie roślinnej, pamiętaj, że wegetarianie zwykle wytwarzają dość L-karnityny [1]; jeśli mimo to chcesz suplement, kapsułki roślinne mają Aliness i OstroVit, a NOW proszek nie ma kapsułki, natomiast Świat Supli i Olimp mają kapsułki z żelatyną.

Karty niżej są ułożone według tej listy, a dane pochodzą ze stron produktów z 12.10.2026.

Świat Supli L-Karnityna 1000 mg, 60 kapsułek

Nasza marka. Kapsułka zawiera 1000 mg winianu L-karnityny, w tym 680 mg L-karnityny. Producent zaleca 1 kapsułkę dziennie, popijaną dużą ilością wody; opakowanie wystarcza na 60 dni. Cena 24,99 zł, czyli 0,61 zł za 1 g L-karnityny (odczyt 12.10.2026); w naszym rankingu suplementów z L-karnityną to 1. miejsce według kosztu 1 g.

Dla kogo: dla dorosłych, którzy chcą winianu L-karnityny w jednej kapsułce dziennie, z krótkim składem i najniższym kosztem 1 g w tym porównaniu.

Skład: winian L-karnityny, dwutlenek krzemu, celuloza mikrokrystaliczna, otoczka kapsułki z żelatyny wołowej, woda oczyszczona; produkt nie jest wegański. Według strony wyprodukowano go w zakładzie wykorzystującym mleko, soję, jaja i orzechy. Według strony produktu nie powinny go stosować dzieci, kobiety w ciąży ani karmiące piersią.

Sprawdź skład i cenę

Olimp L-Carnitine 1500 Extreme, 120 kapsułek

Kapsułka zawiera 1500 mg winianu L-karnityny, w tym 1000 mg L-karnityny. Producent zaleca 1 kapsułkę 1–2 razy dziennie, obficie popijaną wodą lub innym napojem, czyli 1000–2000 mg L-karnityny dziennie. Cena 115,99 zł w promocji, a najniższa cena z 30 dni przed promocją to 119,89 zł; za 120 g L-karnityny daje to 0,97 albo 1,00 zł za 1 g (odczyt 12.10.2026).

Dla kogo: dla dorosłych, którzy chcą 1000 mg L-karnityny w jednej kapsułce i dużego opakowania na 60–120 dni.

Skład: 90,4% L-winianu L-karnityny, celuloza mikrokrystaliczna, sole magnezowe kwasów tłuszczowych, kapsułka z żelatyny; produkt nie jest wegański. Strona nie podaje listy alergenów, więc sprawdź etykietę. Przy dwóch kapsułkach dziennie nie przyjmuj innych preparatów z L-karnityną.

Sprawdź skład i cenę

Aliness L-Carnityne ALC 500 mg, 100 kapsułek

Według etykiety kapsułka zawiera 500 mg acetylo-L-karnityny. Producent zaleca 1 kapsułkę dziennie w trakcie posiłku; opakowanie wystarcza na 100 dni. Cena 44,90 zł, czyli 0,90 zł za 1 g ALCAR (odczyt 12.10.2026).

Dla kogo: dla dorosłych, którzy chcą właśnie acetylo-L-karnityny bez innych składników aktywnych, w kapsułce roślinnej.

Skład: acetylo-L-karnityna, otoczka kapsułki z hydroksypropylometylocelulozy. Według strony produkt nie zawiera glutenu, laktozy ani soi, a etykieta nie deklaruje alergenów. Przy chorobach przewlekłych i lekach przyjmowanych na stałe strona zaleca konsultację z lekarzem.

Sprawdź skład i cenę

OstroVit ALC, 60 kapsułek

Kapsułka zawiera 500 mg chlorowodorku acetylo-L-karnityny. Producent zaleca 1 kapsułkę dziennie, o dowolnej, stałej porze; opakowanie wystarcza na 60 dni. Cena 22,99 zł w promocji, a najniższa cena z 30 dni przed promocją to 23,99 zł; za 30 g chlorowodorku ALCAR daje to 0,77 albo 0,80 zł za 1 g (odczyt 12.10.2026).

Dla kogo: dla dorosłych, którzy chcą acetylo-L-karnityny w kapsułce roślinnej i mniejszego opakowania na start.

Skład: chlorowodorek acetylo-L-karnityny, inulina, otoczka kapsułki z hydroksypropylometylocelulozy. Według strony produkt powstaje w zakładzie wykorzystującym składniki pochodzące z ryb. Według strony produktu nie powinny go stosować dzieci, kobiety w ciąży i karmiące piersią ani osoby uczulone na jego składniki; przy lekach przyjmowanych na stałe omów go z lekarzem.

Sprawdź skład i cenę

NOW L-Karnityna proszek, 85 g

Porcja według producenta to około 1/4 płaskiej łyżeczki (około 950 mg proszku), czyli 950 mg winianu L-karnityny, w tym 635 mg L-karnityny; opakowanie zawiera około 89 porcji. Cena 79,99 zł, czyli około 1,42 zł za 1 g L-karnityny (odczyt 12.10.2026).

Dla kogo: dla dorosłych, którzy nie chcą połykać kapsułek i wolą sami odmierzać porcję, bez aromatów i słodzików.

Skład: winian L-karnityny (surowiec Carnipure), bez innych składników. Producent deklaruje, że produkt nie zawiera dodatku pszenicy, glutenu, soi, mleka, jaj, ryb, skorupiaków, orzechów drzewnych ani sezamu, ale zakład przetwarza też surowce z tymi alergenami. Produkt jest przeznaczony dla dorosłych, a producent zaleca konsultację z lekarzem w ciąży, podczas karmienia piersią, przy przyjmowaniu leków i przy chorobach, w tym zaburzeniach pracy tarczycy.

Sprawdź skład i cenę

NOW Liquid L-Carnitine 1000 mg, 473 ml

Łyżka stołowa (15 ml) zawiera 1000 mg wolnej L-karnityny (surowiec Carnipure) oraz 10 mg witaminy B5 i 2 mg witaminy B6. Producent zaleca 2 łyżki dziennie na pusty żołądek, czyli 2000 mg L-karnityny; butelka wystarcza na około 15 dni przy tej porcji. Cena 78,99 zł, czyli około 2,51 zł za 1 g L-karnityny (odczyt 12.10.2026).

Dla kogo: dla dorosłych, którzy wolą płyn od kapsułek i akceptują najwyższy koszt 1 g w tym porównaniu.

Skład: L-karnityna, pantotenian wapnia, chlorowodorek pirydoksyny, stewia, woda oczyszczona, gliceryna roślinna, kwas jabłkowy, kwas cytrynowy, naturalne aromaty, sorbinian potasu. Strona nie podaje listy alergenów, więc sprawdź etykietę. Dwie łyżki dziennie to 2000 mg, więc nie łącz płynu z innym preparatem z L-karnityną.

Sprawdź skład i cenę

6. L-karnityna dawkowanie: ile L-karnityny dziennie

Porcje suplementów z L-karnityną zwykle mieszczą się w zakresie 0,5–2 g dziennie, a porcje ALCAR także w zakresie 0,5–2 g [1]. Produkty z tego wpisu podają: 680 mg (Świat Supli), 1000–2000 mg (Olimp), 635 mg (NOW proszek), 2000 mg (NOW płyn) oraz 500 mg ALCAR według etykiety (Aliness) i 500 mg chlorowodorku ALCAR (OstroVit). Dla L-karnityny nie ustalono referencyjnej wartości spożycia, dlatego etykiety nie podają procentu dziennego zapotrzebowania.

W metaanalizie największy efekt dla masy ciała wiązał się z 2000 mg dziennie [2], a ilości z badań nad wydolnością (2–4 g) [3] to interwencje badawcze, a nie zalecenie. Ocena ryzyka z 2006 roku wyznaczyła poziom obserwowanego bezpieczeństwa na 2000 mg L-karnityny dziennie przy przewlekłym stosowaniu; nie jest to tolerowany górny poziom spożycia, a dla większych ilości danych było za mało [10]. Powyżej 3 g dziennie może się pojawić rybi zapach ciała [1]. Trzymaj się porcji z etykiety i nie łącz kilku preparatów z L-karnityną, na przykład kapsułek ze spalaczem lub napojem z L-karnityną.

7. Kiedy brać L-karnitynę i jak długo ją stosować

Badania nie porównywały, czy porcja z etykiety działa lepiej rano, czy przed treningiem. Wiadomo tyle: w próbach z jednorazową dawką 3–4 g podawano ją 60–90 minut przed wysiłkiem, przewlekłe interwencje trwały 4–24 tygodnie, a poprawę wydolności opisano przy 2–2,72 g dziennie przez 9–24 tygodnie [3]. W badaniach z biopsją mięśni zawartość karnityny w mięśniach rosła, gdy doustnej L-karnitynie towarzyszył wlew insuliny albo spożycie węglowodanów, a w dwóch 24-tygodniowych próbach z przeglądu (14 rekreacyjnie trenujących osób w wieku ok. 26 lat i 14 nietrenujących mężczyzn w wieku ok. 23 lat) 4 i 4,5 g winianu dziennie podawano ze 160 g węglowodanów dziennie, w dwóch porcjach [3]. To protokoły badawcze z dużą ilością węglowodanów: nie dowodzą, że porcja z etykiety działa lepiej przy zwykłym posiłku, i nie są powodem, by dla suplementu jeść więcej węglowodanów. Stosuj się do instrukcji wybranego produktu (na przykład NOW Liquid zaleca pusty żołądek). Kiedy przyjmować inne suplementy względem posiłków i treningu, zebraliśmy w tabeli pór przyjmowania suplementów.

Czy L-karnitynę można brać codziennie? Tak, w przewlekłych próbach przyjmowano ją codziennie przez 4–24 tygodnie [3], a poziom obserwowanego bezpieczeństwa 2000 mg dotyczy właśnie stosowania przewlekłego [10]. Danych o tym, czy robić przerwy, nie ma; po 2–3 miesiącach oceń, czy suplement coś Ci daje, skoro efekt w badaniach był mały i z czasem malał [8].

8. Skutki uboczne L-karnityny i przeciwwskazania

Działania niepożądane. Przy długim przyjmowaniu doustnej L-karnityny opisano łagodne dolegliwości żołądkowo-jelitowe (przemijające nudności i wymioty, skurcze brzucha, biegunkę) i zapach ciała, które zwykle słabną po zmniejszeniu dawki, a także reakcje nadwrażliwości: wysypkę, pokrzywkę i obrzęk twarzy [11]. Przegląd badań u zdrowych osób wymienia sporadyczną zgagę lub niestrawność [9].

TMAO (N-tlenek trimetyloaminy). Bakterie jelitowe przekształcają część L-karnityny w trimetyloaminę (TMA), którą organizm po wchłonięciu przekształca w TMAO [1] [12]. W badaniu na myszach przewlekłe podawanie L-karnityny nasilało miażdżycę, a u 2595 osób z diagnostyki kardiologicznej wyższe stężenie L-karnityny we krwi wiązało się z ryzykiem chorób serca tylko wtedy, gdy TMAO też było wysokie; to obserwacja, a nie próba z suplementem [12]. TMAO mierzono w dwóch małych badaniach u zdrowych starszych kobiet. Po 1,5 g winianu L-karnityny dziennie przez 24 tygodnie (kobiety w wieku 65–70 lat, 11 z suplementem i 9 z placebo) stężenie TMAO na czczo wzrosło po 3 miesiącach około dziesięciokrotnie, bez zmian w markerach zapalnych i lipidach, a cztery miesiące po odstawieniu wróciło do poziomu wyjściowego; po 1 g winianu z 3 g leucyny dziennie przez 24 tygodnie z treningiem oporowym (kobiety w wieku około 67 lat) TMAO także wzrosło [9]. Autorzy przeglądu piszą, że nie wiadomo, czy TMAO powoduje choroby serca, czy jest tylko ich wskaźnikiem [9]. Tych wyników nie przenosimy na młodszych dorosłych ani na mężczyzn; przy chorobie serca lub miażdżycy omów suplement z lekarzem.

Leki przeciwzakrzepowe. W dokumentacji leku z lewokarnityną (lek na receptę, nie badanie suplementu) opisano zgłoszenia wzrostu INR (wskaźnika krzepnięcia krwi) u osób przyjmujących warfarynę i zalecono kontrolę INR po rozpoczęciu leczenia i po zmianie dawki [11]. Przy warfarynie i innych lekach przeciwzakrzepowych uzgodnij suplementację z lekarzem. Więcej o łączeniu suplementów z tymi lekami piszemy we wpisie o suplementach a lekach przeciwzakrzepowych.

Tarczyca. W randomizowanej próbie u 50 kobiet przyjmujących lewotyroksynę w dawce hamującej hormon tyreotropowy (TSH) 2 lub 4 g L-karnityny dziennie zmniejszało objawy nadczynności tarczycy, a autorzy opisują L-karnitynę jako obwodowego antagonistę hormonów tarczycy [13]. Przy leczeniu chorób tarczycy omów suplement z lekarzem i nie zmieniaj sam dawki leku.

Padaczka. Dokumentacja leku z lewokarnityną opisuje zgłoszenia napadów drgawkowych u osób z napadami w przeszłości i bez nich oraz częstsze lub silniejsze napady u osób z padaczką [11]. Przegląd Linus Pauling Institute ocenia, że badania naukowe nie potwierdzają zwiększania liczby napadów przez L-karnitynę lub ALCAR [1]. Wobec rozbieżnych źródeł przy padaczce nie zaczynaj suplementu bez lekarza.

Nerki. Według dokumentacji leku przy ciężkiej niewydolności nerek lub dializach przewlekłe stosowanie dużych dawek może prowadzić do gromadzenia się trimetyloaminy i TMAO, które zwykle są wydalane z moczem [11]. U osób dializowanych L-karnitynę podaje się rutynowo tylko w leczeniu jej niedoboru [1], więc przy chorobie nerek decyzję zostaw lekarzowi.

Ciąża, karmienie piersią i dzieci. Strony części produktów (Świat Supli, OstroVit) wykluczają stosowanie u dzieci, w ciąży i podczas karmienia piersią, a dla ALCAR brakuje długich badań bezpieczeństwa u kobiet w ciąży i karmiących [1]. W tych grupach redakcja zaleca konsultację z lekarzem przed każdym suplementem z L-karnityną. U części chorych na chorobę Alzheimera ALCAR nasilała pobudzenie [1], więc u osób z otępieniem stosuj ją tylko po rozmowie z lekarzem prowadzącym.

Kiedy do lekarza:

• obrzęk ust, języka lub gardła, świszczący oddech albo duszność po kapsułce: dzwoń pod 112; jeśli masz autowstrzykiwacz z adrenaliną, użyj go zgodnie z instrukcją [14],
• wysypka, pokrzywka albo obrzęk twarzy: odstaw produkt i skontaktuj się z lekarzem [11],
• napad drgawek po rozpoczęciu suplementu: odstaw produkt i pilnie skontaktuj się z lekarzem lub pogotowiem [11],
• uporczywe wymioty, biegunka albo bóle brzucha: przerwij stosowanie i skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.

9. Z czym nie łączyć L-karnityny, a z czym można

Bez uzgodnienia z lekarzem nie łącz L-karnityny z warfaryną i innymi lekami przeciwzakrzepowymi, bo przy warfarynie opisano wzrost INR [11], ani z lekami na tarczycę, bo autorzy próby u kobiet leczonych lewotyroksyną opisują L-karnitynę jako obwodowego antagonistę hormonów tarczycy [13]. Kwas walproinowy (lek przeciwpadaczkowy) i antybiotyki z kwasem piwalowym (np. piwmecylinam) obniżają zasób karnityny w organizmie [1]; to nie powód do samodzielnej suplementacji, bo według tego samego przeglądu L-karnityny potrzebuje tylko część osób przyjmujących kwas walproinowy, a decyzję podejmuje lekarz. Nie łącz też kilku produktów z L-karnityną naraz: spalacze, napoje, shoty i kapsułki sumują się w jednej dziennej ilości. Listę innych par, których nie warto łączyć, znajdziesz w zestawieniu jakich suplementów nie łączyć.

Z czym można łączyć L-karnitynę? Z regularnym treningiem i deficytem kalorycznym, bo sama L-karnityna dawała w badaniach różnicę w masie ciała około kilograma [2]. Posiłek z węglowodanami nie jest warunkiem: większe zatrzymywanie karnityny w mięśniach opisano przy wlewie insuliny albo w protokołach badawczych ze 160 g węglowodanów dziennie i 4–4,5 g winianu [3], co nie dowodzi większej skuteczności porcji z etykiety przy zwykłym posiłku. Pierwszeństwo ma instrukcja wybranego produktu (NOW Liquid zaleca pusty żołądek).

11. Podsumowanie

• L-karnityna przenosi kwasy tłuszczowe do mitochondriów; organizm wytwarza ją sam, a najwięcej dostarcza mięso [1].
• Jako suplement obniżała masę ciała średnio o około 1,2 kg względem grup kontrolnych [2], a wydolność poprawiała tylko w części prób z wysiłkiem o wysokiej intensywności przy 2–4 g [3]; nie ma dopuszczonego oświadczenia zdrowotnego w UE [4] [5].
• Formy: wolna L-karnityna, winian (ok. dwie trzecie masy to L-karnityna), ALCAR i propionylo-L-karnityna; przy wyborze liczy się ilość czystej L-karnityny w porcji i koszt 1 g.
• Najniższy koszt 1 g w naszym porównaniu ma Świat Supli L-Karnityna 1000 mg, ale badania nie potwierdzają efektu treningowego ani odchudzającego jednej kapsułki; ALCAR badano u osób z zaburzeniami poznawczymi i objawami depresji, nie u zdrowych osób przy porcji 500 mg.
• Porcje z etykiet to 0,5–2 g dziennie; nie przekraczaj 2000 mg i nie łącz kilku preparatów [10]; przy lekach przeciwzakrzepowych i tarczycowych, padaczce i chorobie nerek najpierw porozmawiaj z lekarzem.

Grafika główna tego artykułu została przygotowana z pomocą sztucznej inteligencji (AI). Zdjęcia produktów pochodzą ze sklepu Świat Supli.