Dlaczego diuretyki są zakazane w sporcie? Klasa S5, kary i ryzyko

Diuretyki, czyli leki moczopędne, są zakazane w sporcie z dwóch powodów: przez utratę wody szybko obniżają masę ciała, co pomaga zmieścić się w niższej kategorii wagowej, i mogą służyć do maskowania innych substancji zabronionych w moczu [1]. Lista substancji i metod zabronionych 2026 obejmuje je klasą S5, diuretyki i środki maskujące, zabronioną w każdym czasie: podczas zawodów i poza nimi [2]. Próba maskowania nie chroni przed karą: laboratoria antydopingowe rutynowo badają próbki pod kątem diuretyków, a obecność zabronionego diuretyku może być samodzielną podstawą naruszenia przepisów, bez wykrycia innego środka, z uwzględnieniem wyłączenia dla celów terapeutycznych (TUE), zasad raportowania wyników i postępowania wyjaśniającego; przy pierwszym naruszeniu grozi dyskwalifikacja na dwa lata, a przy wykazanym celowym naruszeniu przepisów na cztery lata [1] [3]. Stosowanie tych leków bez wskazań grozi też odwodnieniem, zaburzeniami elektrolitowymi i zaburzeniami rytmu serca [4].

Świat Supli to sklep z suplementami diety. Nie sprzedajemy leków moczopędnych i nie zachęcamy do ich stosowania bez zalecenia lekarza; ten artykuł nie zastępuje porady lekarskiej ani prawnej. Jeśli przyjąłeś lek moczopędny i źle się czujesz, zacznij od sekcji o objawach alarmowych.

Spis treści

1. Dlaczego diuretyki są zakazane w sporcie: dwa powody

Diuretyki są zakazane, bo pozwalają szybko zmniejszyć masę ciała i mogą maskować inne środki dopingujące, a nie dlatego, że poprawiają wynik sportowy [1]. To leki zwiększające wydalanie moczu i sodu, stosowane m.in. w nadciśnieniu tętniczym, niewydolności serca, marskości wątroby i chorobach nerek [1]. Według przeglądu Cadwallader i wsp. z 2010 r. w sporcie zakazano ich w 1988 r., od razu zarówno podczas zawodów, jak i poza nimi [1]. Autorzy opisują oba powody tak:

• Szybki spadek masy ciała. Silne działanie odwadniające pozwala w krótkim czasie obniżyć masę ciała do limitu kategorii wagowej [1]. Ubywa wody, a nie tkanki tłuszczowej; ten mechanizm opisujemy we wpisie o tym, czy diuretyki odchudzają.
• Maskowanie. Większa objętość moczu obniża stężenie innych substancji dopingujących i ich metabolitów w próbce, dlatego diuretyki zaliczono do środków maskujących i zakazano ich także poza zawodami [1].

Drugi powód ma osobną podstawę w przepisach. Światowy Kodeks Antydopingowy przewiduje, że substancja trafia na listę, gdy spełnia dwa z trzech kryteriów (może poprawiać wyniki, zagraża zdrowiu, narusza ducha sportu), a niezależnie od nich także wtedy, gdy może maskować użycie innych substancji lub metod zabronionych [3]. Dowodów na to, że diuretyki poprawiają wyniki sportowe, jest niewiele; opisane w przeglądzie badania pokazują pogorszenie wydolności po odwodnieniu wywołanym lekiem moczopędnym [1].

W naszym sklepie nie ma leków moczopędnych. Osoby, które trenują i redukują masę ciała, znajdą u nas m.in. odżywki białkowe, o których piszemy niżej.

2. Klasa S5 listy zabronionej 2026: diuretyki i środki maskujące

Klasa S5 należy do części listy obowiązującej w każdym czasie, czyli podczas zawodów i poza nimi, i obejmuje wszystkie diuretyki i środki maskujące, a nie tylko te wymienione z nazwy: lista kończy wyliczenie zwrotem o innych substancjach o podobnej strukturze chemicznej lub podobnym działaniu biologicznym [2]. Polskie tłumaczenie listy publikuje Polska Agencja Antydopingowa (POLADA); poniżej zestawienie według wersji na 2026 r.

Klasa S5 listy substancji i metod zabronionych 2026: grupy substancji, przykłady i wyjątki (odczyt 2.10.2026)

Grupa w klasie S5	Przykłady wymienione na liście	Status
Diuretyki	Acetazolamid, amiloryd, bumetanid, chlortalidon, furosemid, indapamid, kanrenon, ksypamid, kwas etakrynowy, metolazon, spironolakton, tiazydy (np. hydrochlorotiazyd), torasemid, triamteren [2]	Zabronione w każdym czasie [2]
Waptany	Koniwaptan, mozawaptan, tolwaptan [2]	Zabronione w każdym czasie [2]
Preparaty zwiększające objętość osocza podawane dożylnie	Albumina, dekstran, hydroksyetyloskrobia, mannitol [2]	Zabronione w każdym czasie [2]
Inne środki maskujące	Desmopresyna, probenecyd [2]	Zabronione w każdym czasie [2]
Wyjątki	Drospirenon; pamabrom; inhibitory anhydrazy węglanowej (np. dorzolamid, brynzolamid) podawane miejscowo w okulistyce; felypresyna stosowana w znieczuleniach miejscowych w stomatologii [2]	Nie są zabronione w podanym zakresie [2]

Wyjątki są wąskie. Inhibitory anhydrazy węglanowej są dozwolone tylko przy podaniu miejscowym w okulistyce, a felypresyna tylko w znieczuleniu miejscowym w stomatologii; acetazolamid, który należy do tej samej grupy leków co dorzolamid, jest na liście wymieniony z nazwy jako diuretyk zabroniony [2] [1]. Wszystkie substancje klasy S5 są substancjami określonymi [2]. To pojęcie ma znaczenie przy wymiarze kary i nie oznacza, że substancja jest mniej ważna lub mniej niebezpieczna: Kodeks tłumaczy, że są to substancje, które z większym prawdopodobieństwem mogły zostać użyte w celu innym niż poprawa wyników sportowych [3].

2.1. Diuretyk razem z substancją, która ma wartość graniczną

Obecność diuretyku zmienia ocenę całej próbki. Dla formoterolu, salbutamolu, katyny, efedryny, metyloefedryny i pseudoefedryny lista wyznacza dopuszczalne wartości graniczne, ale jeśli w próbce pobranej, stosownie do statusu danej substancji, w każdym czasie lub podczas zawodów razem z diuretykiem lub środkiem maskującym wykryta zostanie dowolna ilość którejś z tych substancji, wynik jest uznawany za niekorzystny analitycznie [2]. Zasada dotyczy więc próbki z okresu, w którym dana substancja jest zabroniona: formoterol i salbutamol należą do klasy zabronionej w każdym czasie, a katyna, efedryna, metyloefedryna i pseudoefedryna to stymulanty zabronione podczas zawodów [2]. Wyjątek dotyczy inhibitora anhydrazy węglanowej podanego miejscowo w okulistyce i felypresyny użytej w stomatologii oraz sytuacji, w której sportowiec ma TUE na diuretyk i dodatkowo osobne TUE na tę drugą substancję [2]. Zawodnik, który przyjmuje np. wziewny salbutamol i jednocześnie lek moczopędny, potrzebuje więc dwóch wyłączeń, a nie jednego [2].

3. Czy diuretyki pomagają ukryć inne substancje? Dlaczego maskowanie kończy się naruszeniem

Diuretyk nie daje zawodnikowi ochrony przed kontrolą: sam jest substancją zabronioną, laboratoria szukają go rutynowo, a jego obecność może stanowić samodzielną podstawę naruszenia, także wtedy, gdy w próbce nie ma niczego innego [1] [2] [3]. Wynik laboratoryjny nie jest jeszcze stwierdzeniem naruszenia: laboratorium zgłasza wynik niekorzystny albo, w sytuacjach opisanych niżej w dokumencie technicznym WADA TL24, nietypowy lub negatywny, a o naruszeniu rozstrzyga postępowanie, w którym uwzględnia się m.in. TUE [5] [3]. Zaliczenie diuretyków do środków maskujących opisuje powód zakazu, a nie skuteczny sposób na kontrolę.

Cadwallader i wsp., autorzy z rzymskiego laboratorium antydopingowego, podsumowali w 2010 r., że analiza diuretyków była wyzwaniem w latach 90., a od upowszechnienia chromatografii cieczowej ze spektrometrią mas ich wykrywanie w moczu nie stanowi już problemu; opisali też metody, które w jednej analizie obejmują diuretyki razem z innymi substancjami zabronionymi [1]. Nie podajemy czasu wykrywalności poszczególnych leków ani szczegółów analitycznych: nie zmieniają one tego, że kontrola może odbyć się także poza zawodami, a odpowiedzialność za zawartość próbki ponosi zawodnik [3].

Skalę pokazują statystyki laboratoriów akredytowanych przez Światową Agencję Antydopingową (WADA). W 2008 r. diuretyki stanowiły 7,9% wszystkich niekorzystnych wyników analitycznych, czyli 436 przypadków, a wykrywanym wtedy w największej liczbie próbek był hydrochlorotiazyd (137 przypadków) [1]. Według danych WADA za 2019 r., przytoczonych przez Eichner i wsp., odnotowano 677 niekorzystnych wyników dla diuretyków: furosemid odpowiadał za 29%, a hydrochlorotiazyd z metabolitami za 28% [6]. Te liczby obejmują również zawodników, którzy mogli mieć TUE, więc nie są liczbą ukaranych [6].

4. Diuretyki a sporty z kategoriami wagowymi

W sportach z limitem wagi diuretyki kuszą obietnicą szybkiego spadku masy ciała przed ważeniem, a przepisy traktują te dyscypliny surowiej niż pozostałe [1] [5]. Przegląd Cadwallader i wsp. wymienia zapasy, boks, judo i podnoszenie ciężarów jako dyscypliny, w których przejściowe obniżenie masy ciała daje przewagę [1]. Artioli i wsp. opisali w 2016 r., że większość zawodników sportów walki szybko zmniejsza masę ciała w dniach poprzedzających ważenie, głównie przez głodzenie, ograniczanie płynów i celowe pocenie się, że negatywny wpływ takich praktyk na zdrowie jest dobrze udokumentowany i że szybka redukcja masy ciała powinna zostać w tych sportach zakazana [7].

Lek moczopędny nie czyni tej praktyki bezpieczniejszą. W badaniu Caldwella i wsp. z 1984 r., omówionym w przeglądzie, po odwodnieniu furosemidem spadły maksymalny pobór tlenu i obciążenie osiągane na ergometrze rowerowym; to wynik jednego protokołu eksperymentalnego, a nie wartość typowa dla każdego sportowca [1]. Autorzy przeglądu podsumowują, że odwodnienie pogarsza wydolność tlenową i siłę mięśni, zaburza termoregulację podczas wysiłku i może prowadzić do wyczerpania, zaburzeń rytmu serca, zawału serca i zgonu [1].

WADA uwzględniła to w dokumencie technicznym TL24. Dla sześciu diuretyków, które bywają śladowym zanieczyszczeniem leków (acetazolamid, bumetanid, furosemid, hydrochlorotiazyd, torasemid, triamteren), ustalono minimalny poziom raportowania: śladowe stężenie nieprzekraczające tego poziomu laboratorium zgłasza jako wynik negatywny [5]. Jedynym wyjątkiem są sporty i dyscypliny z kategoriami wagowymi: w nich nawet taki ślad jest zgłaszany jako wynik nietypowy i uruchamia obowiązkowe postępowanie wyjaśniające [5]. Załącznik do TL24 wymienia m.in. boks, judo, karate, kick-boxing, mieszane sztuki walki (MMA), zapasy, taekwondo, podnoszenie ciężarów, trójbój siłowy i kulturystykę [5]. Poziom raportowania nie jest dozwoloną dawką: lek moczopędny pozostaje substancją zabronioną, której użycie wymaga TUE [2].

5. Dlaczego kulturyści sięgają po diuretyki mimo ryzyka dyskwalifikacji?

W kulturystyce jedną z motywacji jest uwydatnienie zarysu mięśni: według przeglądu Cadwallader i wsp. kulturyści nadużywają w tym celu diuretyków razem ze sterydami anaboliczno-androgennymi [1]. Ta motywacja nie zmienia oceny w przepisach: kulturystyka jest w załączniku do TL24 wśród dyscyplin z kategoriami wagowymi, a diuretyk w próbce zawodnika federacji objętej kontrolami może być podstawą naruszenia jak w każdym innym sporcie [5] [2]. O tym, jakie środki są używane w siłowniach i z jakim ryzykiem, piszemy w przeglądzie sterydów anabolicznych stosowanych w siłowniach.

Ryzyko zdrowotne jest w tej grupie dobrze opisane w pojedynczych przypadkach. Pfisterer i wsp. przedstawili w 2020 r. 22-letniego kulturystę, który sam stosował preparat złożony z triamterenu i hydrochlorotiazydu i jednocześnie ograniczał płyny: trafił do szpitala z uogólnionymi kurczami mięśni, niedowładem czterech kończyn i zatrzymaniem moczu, stężenie potasu wynosiło 1,8 mmol/l przy normie laboratorium 3,4–4,5 mmol/l, a skorygowany odstęp QT w EKG 625 ms; objawy ustąpiły w ciągu 2 dni leczenia szpitalnego [8]. To opis jednego pacjenta: pokazuje, co może się zdarzyć, a nie jak często się zdarza. Autorzy zwracają uwagę, że triamteren zalicza się do diuretyków oszczędzających potas, a mimo to połączenie skończyło się ciężką hipokaliemią, czyli zbyt niskim stężeniem potasu we krwi [8].

Lek moczopędny nie jest sposobem na zatrzymaną wodę przed startem lub sesją zdjęciową: odwodnienie jest przeciwwskazaniem do jego stosowania [4]. Przyczyny zatrzymywania wody opisujemy we wpisie o zatrzymaniu wody w organizmie; obrzęki, które nie mijają, wymagają ustalenia przyczyny przez lekarza.

6. Ryzyko zdrowotne: odwodnienie i zaburzenia elektrolitowe

Lek moczopędny przyjęty bez wskazań naraża na te same działania niepożądane co u pacjenta, ale bez kontroli lekarza i bez korzyści z leczenia. Charakterystyka produktu leczniczego (ChPL) furosemidu, który według danych WADA za 2019 r. odpowiadał za 29% niekorzystnych wyników dla diuretyków, podaje [6] [4]:

• Odwodnienie i hipowolemia (zmniejszona objętość krwi krążącej) oraz zaburzenia elektrolitowe należą do bardzo częstych działań niepożądanych, czyli występują u co najmniej 1 na 10 leczonych; częstości oparto na danych z badań, w których furosemid stosowano u 1387 pacjentów [4].
• Hipokaliemia i hiponatremia, czyli zbyt niskie stężenie potasu i sodu we krwi, są częste, czyli występują u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 leczonych [4]. Niedobór potasu może wywołać kurcze mięśni i zaburzenia rytmu serca [1].
• Niedociśnienie, także przy wstawaniu, jest bardzo częste i nasila je alkohol; ChPL wymienia też zawroty głowy, omdlenie i utratę przytomności [4].
• Nerki. U osoby odwodnionej jednoczesne przyjęcie niesteroidowego leku przeciwzapalnego, do których należą popularne leki przeciwbólowe, może wywołać ostrą niewydolność nerek [4].
• Przedawkowanie prowadzi do zaburzeń rytmu serca, ciężkiego niedociśnienia aż do wstrząsu, ostrej niewydolności nerek, zakrzepicy, splątania i porażeń wiotkich [4].

Ograniczanie płynów i intensywne pocenie się przed ważeniem mogą doprowadzić do odwodnienia lub hipowolemii, które są przeciwwskazaniami do stosowania furosemidu [4]. Diuretyki oszczędzające potas nie są bezpieczniejszym wyborem: ich nadużywanie może prowadzić do hiperkaliemii, czyli nadmiaru potasu, i groźnych arytmii [1].

Brytyjska służba zdrowia (NHS) wymienia inne leki na nadciśnienie, w tym beta-blokery, wśród leków, które mogą źle łączyć się z furosemidem [9]; beta-blokery same są zabronione w wybranych dyscyplinach (klasa P1 listy) [2], a ich działania niepożądane opisujemy we wpisie o skutkach ubocznych beta-blokerów. NHS zalicza do preparatów, o których trzeba powiedzieć lekarzowi przed furosemidem, także suplementy zwiększające stężenie potasu, preparaty ziołowe i witaminy [9]; ogólne zasady łączenia znajdziesz we wpisie o tym, jakich suplementów nie łączyć.

7. Jakie są konsekwencje wykrycia diuretyków w kontroli antydopingowej?

Jeśli postępowanie potwierdzi naruszenie przepisów antydopingowych związane z diuretykiem, Światowy Kodeks Antydopingowy 2021 przewiduje przy pierwszym naruszeniu dyskwalifikację na dwa lata, a jeśli organizacja antydopingowa wykaże, że naruszenie przepisów było celowe, na cztery lata [3]. Celowe w rozumieniu art. 10.2.3 Kodeksu jest naruszenie popełnione przez osobę, która miała świadomość, że jej postępowanie narusza przepisy antydopingowe, albo miała świadomość poważnego ryzyka takiego naruszenia i świadomie je zlekceważyła; samo świadome przyjęcie leku nie jest więc tym samym co celowe naruszenie [3]. Sam wynik laboratoryjny jest początkiem tego postępowania: uwzględnia się w nim TUE, zasady raportowania wyników i wyjaśnienia zawodnika [3] [5]. Kodeks stosują organizacje, które go przyjęły; w Polsce narodową organizacją antydopingową jest POLADA [10]. Główne zasady:

• Odpowiedzialność bez względu na winę. Zawodnik odpowiada za każdą substancję zabronioną stwierdzoną w jego próbce; do stwierdzenia naruszenia nie trzeba udowadniać zamiaru, winy, zaniedbania ani świadomego użycia [3]. Winę bierze się pod uwagę dopiero przy wymiarze kary.
• Wymiar kary. Diuretyki są substancjami określonymi, więc ciężar wykazania celowości spoczywa na organizacji antydopingowej; jeśli zawodnik wykaże brak istotnej winy i zaniedbania, kara mieści się w przedziale od nagany bez dyskwalifikacji do dwóch lat dyskwalifikacji, a przy braku winy i zaniedbania dyskwalifikacji się nie nakłada [3].
• Wyniki sportowe. Naruszenie związane z badaniem podczas zawodów automatycznie unieważnia wynik uzyskany w tych zawodach, z utratą medali, punktów i nagród [3].
• Drugie naruszenie. Okres dyskwalifikacji liczy się wtedy według osobnej reguły, która uwzględnia karę za pierwsze naruszenie [3].

Kara za diuretyk nie jest więc automatycznie taka sama jak za środek anaboliczny: substancje klasy S1 są na liście substancjami nieokreślonymi, a wtedy punktem wyjścia są cztery lata i to zawodnik musi wykazać, że naruszenie nie było celowe [2] [3]. Przebieg kontroli, etapy postępowania i przepisy krajowe opisujemy w przewodniku doping w sporcie.

8. Leki i suplementy jako źródło nieumyślnego wyniku

Diuretyk może trafić do próbki bez zamiaru dopingu trzema drogami: z leku przepisanego przez lekarza, z leku zanieczyszczonego śladową ilością diuretyku albo z produktu o niepełnej etykiecie; w każdym z tych przypadków wyjaśnienie źródła należy do zawodnika [6] [3].

Zanieczyszczenia leków udokumentowali Eichner i wsp. z amerykańskiej agencji antydopingowej USADA: w latach 2017–2020 opisali dziewięć pozytywnych wyników, które dało się wyjaśnić dozwolonymi lekami generycznymi zanieczyszczonymi diuretykiem, m.in. metforminą, lewotyroksyną i bupropionem [6]. W ośmiu przypadkach chodziło o hydrochlorotiazyd, w dwóch o torasemid, w jednym o triamteren; w żadnym zawodnik nie startował w sporcie z kategoriami wagowymi, a po dochodzeniu wobec wszystkich stwierdzono brak winy [6]. Ilości diuretyku w tabletkach były od dziesiątek tysięcy do setek tysięcy razy mniejsze od typowych dawek leczniczych [6]. Autorzy zaznaczają, że takie wyjaśnienie wymagało przekazania laboratorium leku w oryginalnym opakowaniu i dużych nakładów, których nie każda organizacja ma [6]. Po przeglądzie podobnych spraw z różnych krajów WADA wprowadziła od 1 czerwca 2021 r. opisany wyżej minimalny poziom raportowania dla sześciu diuretyków [6] [5].

Suplementy to osobne ryzyko. POLADA ostrzega, że odżywki mogą zawierać niedozwolone w sporcie substancje, a ich stosowanie, także produktów z grupy szczególnie polecanych sportowcom, jest obarczone ryzykiem pozytywnego wyniku badań antydopingowych [11]. Kodeks definiuje produkt zanieczyszczony jako taki, który zawiera substancję zabronioną nieujawnioną na etykiecie ani w informacjach dostępnych przy rozsądnym przeszukaniu internetu; zawodnik, który wykaże takie źródło i brak istotnej winy, może liczyć na karę od nagany do dwóch lat dyskwalifikacji [3]. Nie znaleźliśmy źródła, które pozwalałoby podać, jak często to diuretyki są zanieczyszczeniem suplementów, dlatego nie podajemy takiej liczby.

8.1. Lek moczopędny z przepisu lekarza: wyłączenie dla celów terapeutycznych (TUE)

Zawodnik, któremu lekarz przepisał lek moczopędny, może go stosować zgodnie z przepisami co do zasady po wcześniejszym uzyskaniu TUE; w określonych sytuacjach (np. nagłe leczenie, status zawodnika) możliwe jest TUE z mocą wsteczną, opisane niżej. Bez TUE lek pozostaje substancją zabronioną, nawet jeśli leczenie jest uzasadnione [2] [10]. Lista 2026 zaznacza, że substancje klasy S5 bywają składnikami leków stosowanych np. w niewydolności serca i nadciśnieniu [2]. Według POLADA zgodę można otrzymać, jeśli spełnione są jednocześnie cztery warunki [10]:

• substancja jest potrzebna do leczenia zdiagnozowanej choroby, potwierdzonej dowodami klinicznymi,
• jej użycie nie zwiększy wydolności ponad poziom, jakiego można się spodziewać po powrocie do zdrowia,
• jest wskazanym leczeniem i nie ma rozsądnej dozwolonej terapii alternatywnej,
• konieczność jej użycia nie wynika z wcześniejszego stosowania bez TUE substancji lub metody, która była wtedy zabroniona.

O zgodę występuje się co do zasady przed zastosowaniem leku: zawodnicy klasy krajowej składają wniosek z dokumentacją medyczną do POLADA, a zawodnicy klasy międzynarodowej do federacji międzynarodowej [10]. TUE z mocą wsteczną jest możliwe w określonych sytuacjach, np. gdy konieczne było nagłe lub pilne leczenie albo gdy ze względu na status zawodnika organizacja antydopingowa nie wymagała wcześniejszego wniosku, i nadal wymaga spełnienia czterech warunków [10]. Pilnego leczenia nie opóźniaj w oczekiwaniu na decyzję. Nie odstawiaj samodzielnie leku przepisanego przez lekarza z obawy przed kontrolą: powiedz lekarzowi, że podlegasz przepisom antydopingowym, i ustal z nim dalsze postępowanie.

8.2. Co może zrobić zawodnik objęty kontrolami

• Każdy lek, także bez recepty, sprawdź przed użyciem w prowadzonej przez POLADA bazie leków zabronionych, aktualizowanej co roku na podstawie listy WADA.
• Lekarzowi i farmaceucie mów, że podlegasz kontrolom antydopingowym; o TUE występuj co do zasady przed rozpoczęciem leczenia, a pilnego leczenia nie opóźniaj w oczekiwaniu na decyzję [10].
• Zachowuj oryginalne opakowania leków i suplementów, które stosujesz: w opisanych sprawach zanieczyszczeń to badanie produktu z opakowania pozwoliło ustalić źródło wyniku [6].
• Suplement traktuj jako uzupełnienie diety, a nie jej podstawę; POLADA zaleca kolejność: najpierw racjonalne żywienie, potem uzupełnianie niedoborów [11].

9. Masa ciała i forma bez leków moczopędnych

Lek moczopędny obniża masę ciała tylko przejściowo, przez utratę wody, dlatego nie jest sposobem na trwałą zmianę masy ciała ani na formę startową [1]. Kategorię wagową lepiej planować z wyprzedzeniem, z trenerem, dietetykiem lub lekarzem sportowym. Stopniową redukcję opisujemy we wpisie jak schudnąć samemu w domu. Nawodnienie jest częścią przygotowania: NHS zaleca pić regularnie, tyle, by mocz miał jasny kolor, i więcej przy poceniu się podczas upału lub wysiłku [12]. Jeśli lekarz ustalił Ci limit płynów, nie zmieniaj go samodzielnie.

9.1. Uzupełnianie diety: kiedy rozważyć suplement

Poniższe produkty służą uzupełnianiu diety osoby trenującej. Żaden nie działa moczopędnie, nie odwadnia, nie przyspiesza przygotowania formy startowej i nie zastępuje leku ani leczenia. Odżywkę białkową rozważ, jeśli na redukcji nie pokrywasz zapotrzebowania na białko samymi posiłkami: białko pomaga w utrzymaniu masy mięśniowej, a to oświadczenie zdrowotne dopuszczone w UE dla żywności, która jest co najmniej źródłem białka [13]. Preparat wielowitaminowy i magnez mają uzasadnienie przy mało urozmaiconej diecie z dużym ograniczeniem kalorii albo przy intensywnym treningu i diecie ubogiej w magnez. Pokazujemy produkty naszej marki Świat Supli, bo znamy ich skład i producenta.

Uwaga dla zawodników objętych kontrolami: na stronach tych produktów nie znaleźliśmy informacji o certyfikacie programu, który bada partie pod kątem substancji zabronionych w sporcie. Ostrzeżenie POLADA o ryzyku związanym z suplementami dotyczy każdej odżywki, także poniższych [11].

Świat Supli WPC Premium 80, 700 g

Porcja 30 g proszku dostarcza 23,1 g białka i 117 kcal (wartości z tabeli na stronie produktu dla smaku truskawkowego; w innych smakach zawartość białka może różnić się o około 2%); opakowanie wystarcza na około 23 porcje.

Dla osób trenujących, które na redukcji nie pokrywają zapotrzebowania na białko samymi posiłkami. Białko pomaga w utrzymaniu masy mięśniowej; to oświadczenie dotyczy żywności, która jest co najmniej źródłem białka, a w tej odżywce białko daje około 79% energii [13].

Zawiera mleko i soję (lecytyna sojowa w składzie); według producenta może zawierać śladowe ilości jaja (lizozym). Producent podaje, że produktu nie powinny stosować kobiety w ciąży i karmiące piersią. Stosowanie u osób niepełnoletnich, przy chorobach nerek i przyjmowanych lekach uzgodnij z lekarzem.

Sprawdź skład i cenę

Świat Supli Multivitamina Complex, 90 kapsułek

Porcja 2 kapsułki dostarcza m.in. 300 mg witaminy C, 25 µg witaminy B12, 12 µg witaminy D i 15 mg cynku; opakowanie wystarcza na 45 dni.

Dla dorosłych, których dieta jest uboga w witaminy i składniki mineralne, np. przy dużym ograniczeniu kalorii; to, czy jadłospis pokrywa zapotrzebowanie, oceni dietetyk lub lekarz. Witaminy C i B12 przyczyniają się do zmniejszenia uczucia zmęczenia i znużenia; porcja zawiera więcej niż 15% referencyjnej wartości spożycia każdej z nich, czego wymaga to oświadczenie [13]. Preparat nie służy do wyrównywania zaburzeń elektrolitowych po leku moczopędnym; to zadanie lekarza.

Kapsułka z żelatyny wołowej; według producenta produkt może zawierać mleko (w tym laktozę), soję, orzeszki ziemne, inne orzechy, sezam, zboża zawierające gluten, jaja, skorupiaki i ryby. Zawiera witaminę A: nie stosuj go podczas leczenia izotretynoiną. Zawiera też żelazo i potas (300 mg w porcji): jeśli przyjmujesz leki, w tym moczopędne, uzgodnij stosowanie z lekarzem. Według informacji na stronie produktu nie stosować w ciąży; stosowanie w okresie karmienia piersią i u osób niepełnoletnich uzgodnij z lekarzem.

Sprawdź skład i cenę

Świat Supli Cytrynian Magnezu, 90 kapsułek

Porcja 2 kapsułki dostarcza 1562,5 mg cytrynianu magnezu, w tym 250 mg magnezu (66% referencyjnej wartości spożycia); opakowanie wystarcza na 45 dni.

Dla dorosłych, którzy trenują intensywnie i których dieta dostarcza mało magnezu; to, czy dieta pokrywa zapotrzebowanie, oceni dietetyk lub lekarz. Magnez przyczynia się do zmniejszenia uczucia zmęczenia i znużenia oraz pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu mięśni; porcja zawiera więcej niż 15% referencyjnej wartości spożycia magnezu, której wymagają te oświadczenia [13]. Preparat nie służy do leczenia kurczów ani do wyrównywania niedoborów po leku moczopędnym; takie objawy wymagają lekarza.

Skład według strony produktu: cytrynian magnezu, otoczka kapsułki z żelatyny wołowej. Porcja dzienna dostarcza 250 mg magnezu, czyli tyle, ile wynosi górny tolerowany poziom spożycia magnezu z suplementów, wody i żywności wzbogacanej [14], dlatego nie łącz jej z innymi preparatami z magnezem. Według informacji na stronie produktu nie stosować w ciąży; stosowanie w okresie karmienia piersią, u osób niepełnoletnich, przy chorobach nerek i przyjmowanych lekach uzgodnij z lekarzem.

Sprawdź skład i cenę

Suplement diety nie zastąpi zróżnicowanej diety i zdrowego trybu życia. Porcje i składy według stron produktów w dniu odczytu 2.10.2026.

9.2. Jak wybrać: podsumowanie

Odżywkę białkową rozważ, jeśli na redukcji brakuje Ci białka w posiłkach i tolerujesz mleko. Preparat wielowitaminowy ma uzasadnienie przy mało urozmaiconej diecie z dużym deficytem, a magnez przy intensywnym treningu i diecie ubogiej w ten składnik. Nie łącz pełnej porcji cytrynianu magnezu z opisaną multiwitaminą, która również dostarcza magnez: 65 mg w dwóch kapsułkach, ani z innymi preparatami z magnezem. Żaden z tych produktów nie usuwa wody i nie zastępuje leczenia. Inne preparaty tego typu są w kategorii multiwitaminy.

10. Objawy alarmowe: kiedy do lekarza, kiedy 112

• przyjęcie leku moczopędnego, którego lekarz nie zalecił, albo większej ilości niż przepisana: pilnie skontaktuj się z lekarzem i zabierz opakowanie leku [9],
• zawroty głowy przy wstawaniu, które nie mijają, ciemny mocz lub rzadsze oddawanie moczu, przyspieszony oddech lub szybkie bicie serca, nietypowe zmęczenie: pilna wizyta u lekarza tego samego dnia, bo mogą to być objawy ciężkiego odwodnienia [12],
• objawy odwodnienia razem ze splątaniem, nadmierną sennością lub trudnością z obudzeniem, ochłodzeniem i zblednięciem skóry albo trudnościami w oddychaniu: dzwoń pod 112 [12],
• kołatanie serca, które nie ustępuje albo występuje z bólem w klatce piersiowej, dusznością lub omdleniem: dzwoń pod 112 [15],
• nagły niedowład lub nagła utrata siły, a także osłabienie z zaburzeniami mowy, połykania lub oddychania, opadaniem jednej strony twarzy, niemożnością uniesienia ręki albo utratą czucia: dzwoń pod 112, bez względu na to, czy i jaki lek został przyjęty [16],
• osłabienie mięśni, które narasta stopniowo i nie ma żadnej z powyższych cech: pilna ocena lekarska; przyczynę ustala lekarz [16],
• ból w dolnej części pleców lub w boku z gorączką, nudnościami, trudnością w oddawaniu moczu lub krwią w moczu: pilnie do lekarza, bo mogą to być objawy ze strony nerek [9],
• wysypka po leku: pilnie skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą, który oceni zmiany i powie, czy przyjąć kolejną dawkę [9],
• wysypka rozległa lub szybko szerząca się, pęcherze, złuszczanie skóry, zmiany w ustach lub na oczach, obrzęk twarzy lub ust albo trudności w oddychaniu: dzwoń pod 112 [17],
• nagły obrzęk ust, języka lub gardła, duszność albo omdlenie: dzwoń pod 112 [18].

12. Podsumowanie

• Diuretyki są zakazane w sporcie, bo szybko obniżają masę ciała przez utratę wody i mogą maskować inne substancje; zakaz obowiązuje od 1988 r., podczas zawodów i poza nimi [1].
• Lista 2026 obejmuje je klasą S5; wyjątkami są drospirenon, pamabrom, inhibitory anhydrazy węglanowej podawane miejscowo w okulistyce i felypresyna w znieczuleniach stomatologicznych [2].
• Maskowanie nie chroni przed karą: laboratoria rutynowo wykrywają diuretyki, a ich obecność może być samodzielną podstawą naruszenia, z uwzględnieniem TUE i postępowania wyjaśniającego [1] [3].
• Za pierwsze naruszenie grożą dwa lata dyskwalifikacji, a przy wykazanym celowym naruszeniu przepisów cztery lata; wynik z zawodów jest unieważniany [3].
• W sportach z kategoriami wagowymi i w kulturystyce wyjaśniane są nawet śladowe ilości sześciu diuretyków [5].
• Bez wskazań leki moczopędne grożą odwodnieniem, zaburzeniami stężenia potasu i sodu, zaburzeniami rytmu serca i ostrą niewydolnością nerek [4].
• Zawodnik leczony lekiem moczopędnym potrzebuje TUE, co do zasady uzyskanego przed rozpoczęciem leczenia (w określonych sytuacjach, np. przy nagłym leczeniu, możliwe jest TUE z mocą wsteczną), a każdy lek powinien sprawdzić w bazie POLADA [10].

Ilustracje w tym artykule zostały przygotowane z pomocą sztucznej inteligencji (AI). Zdjęcia produktów pochodzą ze sklepu Świat Supli.