Jaki selen wybrać?
Selen warto uzupełniać, gdy dieta go nie pokrywa; przy odpowiednim statusie dodatkowe porcje nie są wskazane. W naszym porównaniu etykiet z 26.10.2026 wśród produktów 100–110 µg najwięcej punktów ma Olimp Selen 110 µg (L-selenometionina w tabletce, 0,19 zł za 100 µg), a najtańsze 100 µg daje Swanson SeLECT 100 µg (0,10 zł, kapsułka żelatynowa). Przy 100 µg z suplementu pozostałe źródła mogą dostarczyć najwyżej 155 µg, żeby nie przekroczyć górnego poziomu 255 µg dziennie. Selen 200 µg, np. przy chorobie Hashimoto, przyjmuj tylko na zalecenie lekarza; zestawiamy go osobno bez miejsc.
Selen w suplementach to najczęściej L-selenometionina, drożdże wzbogacone w selen albo selenian sodu, w porcji 100 albo 200 µg. Świat Supli to sklep z suplementami diety; ranking układamy według etykiet i cen z kart produktów. Przy chorobach tarczycy, cukrzycy i w ciąży zacznij od sekcji o bezpieczeństwie.
Spis treści
Polecamy w rankingu selenu
Kolejność według etykiet i ceny z 26.10.2026; punkty nie opisują działania.
1. Najlepszy selen 100–110 µg: ranking
W rankingu są suplementy z samym selenem w porcji 100–110 µg, dostępne w sklepie 26.10.2026 w co najmniej 5 sztukach, z tabelą składu podającą ilość selenu [1]. Taka porcja to około 180–200% referencyjnej wartości spożycia (55 µg) [2]. To zakres porównywanych produktów, a nie zalecana dawka dla każdego: suplement ma sens, gdy dieta nie pokrywa potrzeb, a przy odpowiednim lub wysokim statusie selenu dodatkowe porcje nie są wskazane [3]. Przy 100 µg z suplementu pozostałe źródła, czyli dieta, żywność wzbogacana i multiwitaminy, mogą dostarczyć łącznie najwyżej 155 µg, żeby nie przekroczyć górnego tolerowanego poziomu 255 µg dziennie [4]. Wszystkie preparaty znajdziesz w kategorii sklepu selen, a o selenie przy chorobach tarczycy piszemy w tekście selen a tarczyca.
Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.
| Miejsce | Produkt | Selen w porcji | Forma selenu według karty | Postać | Cena 26.10.2026 | Koszt 100 µg selenu | Punkty (koszt + forma + postać) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Olimp Selen 110 µg, 120 tabletek | 110 µg | L-selenometionina | tabletka | 23,99 zł w promocji (regularnie 24,99 zł) | 0,19 zł | 1 + 1 + 1 = 3 |
| 2 | Swanson Selen SeLECT 100 µg, 300 kapsułek | 100 µg | L-selenometionina (SeLECT) | kapsułka żelatynowa | 30,39 zł | 0,10 zł | 1 + 1 + 0 = 2 |
| 3 | Aliness Selenian (IV) Sodu 100 µg, 100 tabletek | 100 µg | selenian(IV) sodu (selenin sodu) | tabletka | 26,90 zł | 0,27 zł | 0 + 1 + 1 = 2 |
| 4 | Swanson Selenium 100 µg, 200 kapsułek | 100 µg | niepodana | kapsułka (materiał niepodany na karcie) | 24,99 zł | 0,12 zł | 1 + 0 + 0 = 1 |
| 5 | BeOrganic Selen 100 µg, 100 tabletek | 100 µg | niepodana | tabletka | 34,99 zł | 0,35 zł | 0 + 0 + 1 = 1 |
Pierwsze miejsce ma Olimp Selen 110 µg, 120 tabletek (3 z 4 pkt): 110 µg selenu z L-selenometioniny w tabletce za 0,21 zł w cenie regularnej, czyli 0,19 zł za 100 µg. Swanson Selen SeLECT 100 µg, 300 kapsułek ma najniższy koszt 100 µg w grupie (0,10 zł), ale kapsułkę z żelatyny, a Aliness Selenian (IV) Sodu 100 µg, 100 tabletek jedyny podaje formę nieorganiczną, selenian(IV) sodu, czyli selenin sodu, za 0,27 zł za 100 µg. Swanson Selenium 100 µg, 200 kapsułek jest tani (0,12 zł), ale karta nie podaje formy selenu ani składu, a BeOrganic Selen 100 µg, 100 tabletek ma selen z ekstraktów roślinnych bez nazwanej formy chemicznej i najwyższy koszt.
Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.
| Produkt | Skład według karty | Porcja producenta | Porcji w opakowaniu | Stan |
|---|---|---|---|---|
| Olimp Selen 110 µg, 120 tabletek | celuloza mikrokrystaliczna, L-selenometionina, sole magnezowe kwasów tłuszczowych, dwutlenek krzemu | 1 tabletka w trakcie lub po posiłku | 120 | 7 |
| Swanson Selen SeLECT 100 µg, 300 kapsułek | L-selenometionina SeLECT, mąka ryżowa, otoczka z żelatyny | 1 kapsułka dziennie | 300 | 29 |
| Aliness Selenian (IV) Sodu 100 µg, 100 tabletek | fosforany wapnia, celuloza mikrokrystaliczna, selenian (IV) sodu, dwutlenek krzemu | 1 tabletka dziennie | 100 | 11 |
| Swanson Selenium 100 µg, 200 kapsułek | karta podaje tylko 100 µg selenu w kapsułce, bez formy i pozostałych składników | według etykiety | 200 | 20 |
| BeOrganic Selen 100 µg, 100 tabletek | 20 mg ekologicznych ekstraktów z pestek słonecznika i liści świętej bazylii, w tym 100 µg selenu (forma chemiczna niepodana) | 1 tabletka w trakcie lub po posiłku | 100 | 12 |
Poza rankingiem zostały: NOW Foods Selenium 100 i 200 (karty podają ilość w miligramach zamiast mikrogramów, do wyjaśnienia; wariant 200 dostępny w mniej niż 5 sztukach), Pharmovit Selen Organiczny 300 µg (porcja powyżej maksymalnej ilości 200 µg ustalonej przez Zespół do spraw Suplementów Diety przy Głównym Inspektoracie Sanitarnym [5]), produkty dostępne w mniej niż 5 sztukach (Formeds Bicaps Selenium, Medverita Selen Organiczny 120 kapsułek, Singularis Selen Forte) oraz preparaty łączone z cynkiem lub witaminą E.
2. Selen 200 µg: tylko na zalecenie lekarza
Porcja 200 µg mieści się w maksymalnej ilości dla suplementów [5], ale razem z dietą może zbliżyć się do górnego poziomu 255 µg albo go przekroczyć: średnie spożycie selenu z dietą w Polsce wynosiło w badaniu z 2000 roku 37,9 µg u kobiet i 62,2 µg u mężczyzn [6]. Taką dawkę podawano w badaniach osób z chorobą Hashimoto [7], dlatego zestawiamy te produkty bez miejsc, wyłącznie dla osób, którym 200 µg zalecił lekarz.
Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.
| Produkt | Forma selenu według karty | Postać | Porcji | Cena 26.10.2026; koszt porcji 200 µg | Stan |
|---|---|---|---|---|---|
| OstroVit Selenomethionine 200 µg, 220 tabletek | L-selenometionina | tabletka (celuloza, skrobia) | 220 | 15,99 zł; 0,07 zł | 5 |
| Medverita Selen Organiczny 200 µg, 60 kapsułek | drożdże wzbogacone w selen, L-selenometionina | kapsułka żelatynowa, inulina | 60 | 14,89 zł; 0,25 zł | 7 |
| Swanson SelenoExcell 200 µg, 60 kapsułek | drożdże wzbogacone w selen (SelenoExcell) | kapsułka | 60 | 15,24 zł w promocji (regularnie 15,39 zł); 0,26 zł z ceny regularnej | 23 |
| Aliness L-Selenometionina 200 µg, 100 tabletek | L-selenometionina | tabletka (fosforany wapnia) | 100 | 32,90 zł; 0,33 zł | 10 |
| BioTechUSA Selenium Complex 200 µg, 60 tabletek | 100 µg z drożdży selenowych i 100 µg z L-selenometioniny | tabletka | 60 | 39,99 zł; 0,67 zł | 7 |
3. Jak liczymy punkty
Warunki wejścia (bez punktów): sam selen, 100–110 µg w porcji producenta, tabela składu z ilością selenu, co najmniej 5 sztuk w sklepie w dniu odczytu. Produkty z 200 µg zestawiamy osobno, bez miejsc.
- Koszt 100 µg selenu (0–2): cena regularna opakowania × 100 / łączna ilość selenu w opakowaniu w µg: do 0,10 zł 2 pkt; do 0,20 zł 1 pkt; drożej 0 pkt. Progi stosujemy do kosztu przed zaokrągleniem (Swanson SeLECT: 0,1013 zł, czyli 1 pkt) i są wyborem redakcyjnym.
- Forma selenu na karcie (0–1): 1 pkt, gdy karta podaje formę (L-selenometionina, selenian sodu, drożdże wzbogacone w selen). Nie punktujemy samej formy, bo obie grupy form dostarczają selenu, a L-selenometionina może odkładać się w białkach organizmu [3].
- Bez żelatyny (0–1): 1 pkt za tabletkę lub kapsułkę roślinną; 0 pkt za żelatynową albo niepodaną.
- Remis: niższy koszt 100 µg liczony przed zaokrągleniem.
Punkty opisują etykietę i cenę, nie skuteczność; przywołane badania nie porównują produktów z naszych tabel.
4. Na co pomaga selen i co pokazały badania
Selen ma dopuszczone w UE oświadczenia zdrowotne: pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu tarczycy i układu odpornościowego, w ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym, w utrzymaniu zdrowych włosów i paznokci oraz w prawidłowej spermatogenezie, jeśli porcja dostarcza co najmniej 15% referencyjnej wartości spożycia [8]; wszystkie produkty z tabel spełniają ten warunek.
- Hashimoto: w metaanalizie Huwiler i wsp. (2024), obejmującej 35 badań, selen (najczęściej 200 µg przez średnio 5,8 miesiąca) obniżał przeciwciała anty-TPO, przy dużej niejednorodności wyników i bez istotnych zmian wielu innych parametrów; spadek przeciwciał nie dowodzi poprawy samopoczucia ani zahamowania choroby, a jego znaczenie kliniczne jest niepewne [7]. Selen nie zastępuje leczenia, a dawkę ustala endokrynolog.
- Nowotwory i cukrzyca: w badaniu SELECT 200 µg selenu dziennie nie zmniejszyło ryzyka raka prostaty ani innych nowotworów, a cukrzycy typu 2 było nieistotnie statystycznie więcej [9]; w analizie wtórnej innego badania przy 200 µg przez średnio 7,7 roku cukrzyca rozwinęła się częściej niż po placebo [10].
- Status selenu: zależność zdrowia od ilości selenu ma kształt litery U: dodatkowy selen może pomóc osobom z niskim statusem, a u osób z odpowiednim lub wysokim może zwiększać ryzyko cukrzycy typu 2 [3].
5. Ile selenu dziennie
Zalecane spożycie selenu (RDA) to według norm żywienia dla Polski 55 µg dziennie dla dorosłych od 19 lat, 60 µg w ciąży i 70 µg podczas karmienia piersią, łącznie z żywności i suplementów [11]; referencyjna wartość spożycia na etykiecie to także 55 µg [2], a górny tolerowany poziom spożycia dla dorosłych, także w ciąży i podczas karmienia, to 255 µg dziennie ze wszystkich źródeł: diety, żywności wzbogacanej i suplementów [4]. Zsumuj selen z jadłospisu, z multiwitamin i z suplementu; jeśli codziennie jesz orzechy brazylijskie, sama liczba orzechów nie pozwala wiarygodnie oszacować spożycia selenu, dlatego przy takim jadłospisie suplement z selenem warto najpierw omówić z lekarzem [12]. Przy porcji 100–110 µg z rankingu pozostałe źródła mogą dostarczyć najwyżej około 145–155 µg; jeśli Twoja dieta jest bogata w selen albo przyjmujesz multiwitaminę z selenem, osobny preparat może nie być potrzebny. 200 µg stosuj tylko na zalecenie lekarza (sekcja 2).
6. Opisy produktów z rankingu
Karty w kolejności tabeli z sekcji 1. Ilości pochodzą z tabel składu na kartach produktów w sklepie, ceny z odczytu 26.10.2026; przed zakupem sprawdź etykietę.
1. Olimp Selen 110 µg, 120 tabletek (3/4 pkt)
Tabletka zawiera 110 µg selenu z L-selenometioniny (200% referencyjnej wartości spożycia), z celulozą mikrokrystaliczną i substancjami przeciwzbrylającymi; producent zaleca 1 tabletkę w trakcie lub po posiłku; 120 tabletek. Cena 23,99 zł w promocji (regularnie 24,99 zł) za 120 porcji: 0,21 zł za porcję w cenie regularnej, 0,19 zł za 100 µg selenu.
Zalety: nazwana forma selenu; tabletka bez żelatyny; opakowanie na 4 miesiące. Ograniczenia: w dniu odczytu 7 sztuk; promocja zmienia cenę, punkty liczymy z regularnej.
Dla kogo: dla dorosłych, którzy chcą selenu w porcji ok. 100 µg w tabletce bez żelatyny.
Karta produktu nie ma sekcji o alergenach; sprawdź etykietę.
2. Swanson Selen SeLECT 100 µg, 300 kapsułek (2/4 pkt)
Kapsułka zawiera 100 µg selenu z L-selenometioniny SeLECT, mąkę ryżową i otoczkę z żelatyny; producent zaleca 1 kapsułkę dziennie; 300 kapsułek. Cena 30,39 zł za 300 porcji: 0,10 zł za porcję w cenie regularnej, 0,10 zł za 100 µg selenu.
Zalety: najniższy koszt 100 µg w grupie; duże opakowanie na 10 miesięcy. Ograniczenia: kapsułka żelatynowa, produkt nie dla wegan.
Dla kogo: dla dorosłych, którzy chcą najtańszego selenu 100 µg na dłużej i nie unikają żelatyny.
Karta produktu nie ma sekcji o alergenach; sprawdź etykietę.
3. Aliness Selenian (IV) Sodu 100 µg, 100 tabletek (2/4 pkt)
Tabletka zawiera 100 µg selenu w postaci selenianu(IV) sodu, czyli seleninu sodu, z fosforanami wapnia i celulozą; 100 tabletek. Cena 26,90 zł za 100 porcji: 0,27 zł za porcję w cenie regularnej, 0,27 zł za 100 µg selenu.
Zalety: jedyna nieorganiczna forma w rankingu, nazwana na karcie; tabletka bez żelatyny. Ograniczenia: wyższy koszt 100 µg niż na miejscach 1–2.
Dla kogo: dla dorosłych, którzy wolą selenian sodu w tabletce.
Karta produktu nie ma sekcji o alergenach; sprawdź etykietę.
4. Swanson Selenium 100 µg, 200 kapsułek (1/4 pkt)
Kapsułka zawiera 100 µg selenu; karta nie podaje formy selenu, pozostałych składników ani materiału kapsułki; 200 kapsułek. Cena 24,99 zł za 200 porcji: 0,12 zł za porcję w cenie regularnej, 0,12 zł za 100 µg selenu.
Zalety: niski koszt 100 µg; duże opakowanie. Ograniczenia: brak formy i składu na karcie, otoczka nieznana.
Dla kogo: dla dorosłych, którzy sprawdzą formę selenu i skład na etykiecie przed zakupem.
Karta produktu nie ma sekcji o alergenach ani pełnego składu; sprawdź etykietę.
5. BeOrganic Selen 100 µg, 100 tabletek (1/4 pkt)
Tabletka zawiera 20 mg ekologicznych ekstraktów z pestek słonecznika i liści świętej bazylii, w tym 100 µg selenu; forma chemiczna selenu nie jest podana; producent zaleca 1 tabletkę w trakcie lub po posiłku; 100 tabletek. Cena 34,99 zł za 100 porcji: 0,35 zł za porcję w cenie regularnej, 0,35 zł za 100 µg selenu.
Zalety: selen z ekstraktów roślinnych w tabletce. Ograniczenia: najwyższy koszt 100 µg w grupie; brak nazwanej formy selenu.
Dla kogo: dla dorosłych, którzy chcą selenu z surowców roślinnych i akceptują wyższą cenę.
Informacje o alergenach na karcie produktu są niejednoznaczne; sprawdź etykietę.
7. Który selen wybrać: jeśli X, wybierz Y
- Jeśli chcesz selenu 100–110 µg w tabletce bez żelatyny: Olimp Selen 110 µg, 120 tabletek (miejsce 1).
- Jeśli liczy się najniższy koszt i nie unikasz żelatyny: Swanson Selen SeLECT 100 µg, 300 kapsułek (0,10 zł za 100 µg).
- Jeśli wolisz formę nieorganiczną: Aliness Selenian (IV) Sodu 100 µg, 100 tabletek.
- Jeśli lekarz zalecił 200 µg, np. przy chorobie Hashimoto: zestawienie w sekcji 2; najniższy koszt porcji ma OstroVit Selenomethionine 200 µg, 220 tabletek (0,07 zł). Nie łącz go z innymi preparatami z selenem.
- Jeśli przyjmujesz multiwitaminę: sprawdź, ile selenu już w niej jest, i dopiero wtedy zdecyduj o osobnym preparacie.
8. Bezpieczeństwo: kto powinien uważać
- Nadmiar selenu: górny poziom 255 µg dziennie ze wszystkich źródeł wyznaczono na podstawie wypadania włosów jako wczesnego objawu nadmiaru [4]; nie łącz kilku preparatów z selenem.
- Cukrzyca i jej ryzyko: długie przyjmowanie 200 µg u osób bez niedoboru budzi pytania o cukrzycę typu 2 [9] [10]; przed taką dawką zapytaj lekarza o oznaczenie selenu we krwi.
- Choroby tarczycy: selen nie zastępuje leczenia; dawkę przy Hashimoto ustala endokrynolog [7].
- Ciąża i karmienie piersią: górny poziom 255 µg obowiązuje także w tym okresie [4]; o suplemencie zdecyduj z lekarzem.
- Dzieci: produkty z tabel są dla dorosłych.
Produkty z rankingu w sklepie
W kolejności tabeli. Aktualną cenę i dostępność sprawdzisz na karcie produktu.
9. Pytania o selen w suplementach
9.1. Jaki selen jest najlepszy?
W naszym porównaniu etykiet z 26.10.2026 najwięcej punktów wśród produktów 100–110 µg ma Olimp Selen 110 µg, 120 tabletek (3 z 4: L-selenometionina, tabletka, 0,19 zł za 100 µg), a najniższy koszt 100 µg Swanson Selen SeLECT 100 µg, 300 kapsułek. Kolejność wynika z etykiet i cen, nie z badań porównujących produkty.
9.2. Selen organiczny czy nieorganiczny?
Organiczny to najczęściej L-selenometionina albo drożdże wzbogacone w selen, a w rankingu nieorganiczny to selenian(IV) sodu, czyli selenin sodu. Selenometionina jest wbudowywana w białka organizmu zamiast metioniny, więc może się w nich odkładać [3]; obie formy dostarczają selenu, więc w rankingu nie punktujemy formy, tylko to, czy karta ją podaje.
9.3. Selen 100 czy 200 µg?
Produkty 100–110 µg zostawiają więcej miejsca na selen z diety: przy 100 µg pozostałe źródła mogą dostarczyć najwyżej 155 µg, żeby nie przekroczyć górnego poziomu 255 µg [4]. To nie jest dawka zalecana każdemu; suplement ma sens przy rzeczywistej potrzebie uzupełnienia diety [3]. 200 µg stosuj tylko na zalecenie lekarza, bo z dietą może przekroczyć ten poziom (sekcja 2).
9.4. Selen na tarczycę: czy pomaga?
Selen ma oświadczenie, że pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu tarczycy [8]; przy chorobie Hashimoto obniżał przeciwciała anty-TPO, ale to wynik laboratoryjny o niepewnym znaczeniu klinicznym, a nie dowód poprawy samopoczucia czy przebiegu choroby [7]. Selen nie zastępuje leczenia; szczegóły w tekście o selenie i tarczycy, do którego odsyłamy w sekcji 1.
9.5. Czy trzeba brać selen, jeśli jem ryby albo biorę multiwitaminę?
Niekoniecznie. Selen dostarczają m.in. podroby, skorupiaki i ryby, a jego ilość w mleku i jajach zależy od paszy zwierząt [11]; wiele multiwitamin też go zawiera; osoby z odpowiednim statusem selenu nie potrzebują dodatkowych porcji [3]. Zsumuj selen z multiwitaminy i z suplementu i pamiętaj o górnym poziomie 255 µg łącznie z dietą [4]; przy wątpliwościach lekarz może zlecić oznaczenie selenu we krwi.
10. Podsumowanie
- Najwięcej punktów (26.10.2026) wśród produktów 100–110 µg ma Olimp Selen 110 µg, 120 tabletek (3/4), a najniższy koszt 100 µg Swanson Selen SeLECT 100 µg, 300 kapsułek (0,10 zł); suplement ma sens, gdy dieta nie pokrywa potrzeb.
- Selen ma oświadczenia zdrowotne UE przy co najmniej 15% referencyjnej wartości spożycia; górny poziom to 255 µg dziennie łącznie z dietą.
- Produkty z 200 µg są dla osób, którym taką dawkę zalecił lekarz. Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej.
11. Źródła
- Karty produktów w sklepie Świat Supli, odczyt 26.10.2026 (tabele składu, forma selenu, sposób użycia, ceny regularne i promocyjne, stany): Olimp Selen 110 µg, 120 tabletek (p4540) karta; Swanson Selen SeLECT 100 µg, 300 kapsułek (p8345) karta; Aliness Selenian (IV) Sodu 100 µg, 100 tabletek (p8028) karta; Swanson Selenium 100 µg, 200 kapsułek (p3988) karta; BeOrganic Selen 100 µg, 100 tabletek (p9082) karta; OstroVit Selenomethionine 200 µg, 220 tabletek (p5308) karta; Medverita Selen Organiczny 200 µg, 60 kapsułek (p10866) karta; Swanson SelenoExcell 200 µg, 60 kapsułek (p7591) karta; Aliness L-Selenometionina 200 µg, 100 tabletek (p5671) karta; BioTechUSA Selenium Complex 200 µg, 60 tabletek (p15010) karta. Dostęp: 26.10.2026.
- Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011, załącznik XIII, część A (referencyjne wartości spożycia dla osoby dorosłej: selen 55 µg, jod 150 µg). eur-lex.europa.eu.
- Rayman M.P., 2012, Selenium and human health, Lancet 379(9822):1256-1268 (przegląd: selenobiałka są potrzebne m.in. do wytwarzania aktywnego hormonu tarczycy; zależność zdrowia od statusu selenu ma kształt litery U: dodatkowy selen może pomóc osobom z niskim statusem, a osoby z odpowiednim lub wysokim statusem nie powinny przyjmować suplementów selenu, bo może u nich rosnąć ryzyko cukrzycy typu 2; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026). doi.org.
- EFSA NDA Panel, 2023, Scientific opinion on the tolerable upper intake level for selenium, EFSA Journal 21(1):7704 (górny tolerowany poziom spożycia UL dla dorosłych, także w ciąży i podczas karmienia piersią: 255 µg dziennie ze wszystkich źródeł; efektem krytycznym jest wypadanie włosów jako wczesny objaw selenozy). doi.org.
- Główny Inspektorat Sanitarny, Zespół do spraw Suplementów Diety, uchwała nr 7/2021 (październik 2021): maksymalna ilość selenu w zalecanej dziennej porcji suplementu diety 200 µg; komunikat z 4.11.2021, odczyt 26.10.2026. gov.pl.
- Flynn A., Hirvonen T., Mensink G.B.M. i wsp., 2009, Intake of selected nutrients from foods, from fortification and from supplements in various European countries, Food & Nutrition Research 53, suppl. 1 (zestawienie krajowych badań spożycia; Polska: badanie spożycia w gospodarstwach domowych Instytutu Żywności i Żywienia, Szponar L. i wsp., Warszawa 2003, przeprowadzone we wrześniu-grudniu 2000 r., wywiad o spożyciu z poprzedniej doby, 4134 osoby w wieku 1-96 lat; średnie spożycie selenu u dorosłych od 18 lat: kobiety 37,9 µg dziennie, 1656 osób, mężczyźni 62,2 µg dziennie, 1324 osoby). doi.org.
- Huwiler V.V., Maissen-Abgottspon S., Stanga Z. i wsp., 2024, Selenium Supplementation in Patients with Hashimoto Thyroiditis: A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Clinical Trials, Thyroid 34(3):295-313 (35 badań z randomizacją; czas suplementacji 2-12 miesięcy, średnio 5,8 miesiąca; dawki od 80 do 400 µg dziennie, najczęściej 200 µg; u osób bez leczenia hormonami tarczycy selen obniżał TSH, standaryzowana różnica średnich SMD -0,21, 95-procentowy przedział ufności od -0,43 do -0,02, 7 grup, 869 osób, I2 = 0 procent; przeciwciała anty-TPO spadały u osób leczonych i nieleczonych hormonami, SMD -0,96, od -1,36 do -0,56, 29 grup, 2358 osób, I2 = 90 procent; bez istotnych zmian fT4, fT3, objętości tarczycy i przeciwciał anty-TG; działania niepożądane podobne jak w grupach kontrolnych, iloraz szans OR 0,89, od 0,46 do 1,75, 16 grup, 1339 osób; pewność dowodów ogólnie umiarkowana; w analizach wrażliwości wyniki dla anty-TPO były podobne lub silniejsze m.in. przy dawkach powyżej 100 µg i przy selenometioninie; kliniczne znaczenie spadku anty-TPO wymaga dalszych badań; autorzy piszą, że wytyczne amerykańskiego, europejskiego i południowoamerykańskiego towarzystwa tarczycowego nie uwzględniają obecnie suplementacji selenu, i przytaczają zalecenie, by osoby ze stężeniem selenu w surowicy lub osoczu co najmniej 122 µg/l nie przyjmowały selenu; pełny tekst w Europe PMC, PMC10951571, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed, PMC. doi.org.
- Rozporządzenie Komisji (UE) nr 432/2012 z 16 maja 2012 r. ustanawiające wykaz dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych dotyczących żywności, tekst skonsolidowany z 17.05.2021 (selen pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu tarczycy, pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu układu odpornościowego i w ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym; jod pomaga w prawidłowej produkcji hormonów tarczycy i w prawidłowym funkcjonowaniu tarczycy; warunek: żywność co najmniej źródłem danego składnika, czyli dzienna porcja suplementu zapewnia co najmniej 15 procent referencyjnej wartości spożycia). eur-lex.europa.eu.
- Lippman S.M., Klein E.A., Goodman P.J. i wsp., 2009, Effect of selenium and vitamin E on risk of prostate cancer and other cancers: the Selenium and Vitamin E Cancer Prevention Trial (SELECT), JAMA 301(1):39-51 (35 533 mężczyzn z USA, Kanady i Portoryko w wieku od 50 albo 55 lat; 200 µg selenu dziennie w L-selenometioninie, witamina E, oba albo placebo; po medianie 5,46 roku selen nie zmniejszył ryzyka raka prostaty, współczynnik ryzyka HR 1,04, 99-procentowy przedział ufności 0,87-1,24, ani innych nowotworów; nieistotnie statystycznie więcej cukrzycy typu 2 w grupie selenu, RR 1,07, 0,94-1,22). pubmed.ncbi.nlm.nih.gov.
- Stranges S., Marshall J.R., Natarajan R. i wsp., 2007, Effects of long-term selenium supplementation on the incidence of type 2 diabetes: a randomized trial, Annals of Internal Medicine 147(4):217-223 (analiza wtórna badania z randomizacją z regionów USA o niskim spożyciu selenu: 1202 osoby bez cukrzycy, 200 µg selenu dziennie albo placebo, średnio 7,7 roku obserwacji; cukrzyca typu 2 u 58 osób w grupie selenu i 39 w grupie placebo, HR 1,55, 95-procentowy przedział ufności 1,03-2,33; cukrzyca była drugorzędowym punktem końcowym). pubmed.ncbi.nlm.nih.gov.
- Stoś K., Woźniak A., Wojtasik A., Rychlik E., Ziółkowska I., Głowala A., 2024, Składniki mineralne, w: Rychlik E., Stoś K., Woźniak A., Mojska H. (red.), Normy żywienia dla populacji Polski, Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH – Państwowy Instytut Badawczy, Warszawa, jod s. 281-286, selen s. 286-291 (jod: jest niezbędny do wytwarzania hormonów tarczycy T4 i T3; najwięcej jodu ma żywność pochodzenia morskiego, a ważnymi źródłami są też mleko i jego przetwory, jaja i sól jodowana; metabolizm jodu może być zaburzony przez niedobory selenu, cynku i żelaza; w Polsce średnia zawartość jodu w diecie badanej populacji 157 µg dziennie, u kobiet 138 µg, u mężczyzn 176 µg; od 1997 r. obowiązuje jodowanie soli kuchennej, które według polskiego badania nie zapewniło odpowiedniego odżywienia jodem kobiet w ciąży i karmiących; zalecane spożycie RDA jodu: dorośli 150 µg dziennie, kobiety w ciąży od 19 lat 220 µg, karmiące 290 µg; większość ludzi dobrze toleruje wysokie spożycie jodu z żywnością, ale u niektórych osób, np. z autoimmunizacyjnymi chorobami tarczycy, niekorzystne objawy mogą wystąpić nawet przy spożyciu uznanym za bezpieczne dla ogółu populacji; nadmiar jodu może wynikać ze zbyt dużych ilości produktów morskich, w tym produktów z alg, soli jodowanej, suplementów lub leków z jodem, a długotrwale nadmierne spożycie może zwiększać częstość autoimmunizacyjnego zapalenia tarczycy; selen: składnik selenobiałek w postaci selenocysteiny, m.in. peroksydaz glutationowych i reduktaz tioredoksyny, które chronią komórki przed uszkodzeniami oksydacyjnymi, oraz dejodynaz przekształcających tyroksynę T4 w trójjodotyroninę T3; źródła: podroby, skorupiaki i ryby, a zawartość w mleku, przetworach i jajach zależy od paszy; z selenometioniny z żywności wchłania się ponad 90 procent; przeciętne spożycie w Polsce 37,9 µg dziennie u kobiet i 62,2 µg u mężczyzn; zalecane spożycie RDA selenu: dorośli od 19 lat 55 µg dziennie, kobiety w ciąży 60 µg, karmiące 70 µg; dodatkowe spożycie selenu może przynieść korzyści tylko osobom z niskim stężeniem w surowicy, a u osób z odpowiednim i wysokim poziomem może zwiększyć ryzyko cukrzycy typu 2; przewlekłe zatrucie selenem, selenoza: łamliwość i utrata paznokci, wypadanie włosów, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, wysypki, czosnkowy zapach oddechu i potu, zaburzenia nerwowe; odczyt rozdziału PDF 14.10.2026, ponowny odczyt fragmentu o jodzie 15.10.2026). www.pzh.gov.pl.
- Świat Supli, Selen a tarczyca: czy pomaga przy Hashimoto i czy brać go razem z jodem?, wpis z 19.10.2026 (sekcja o orzechach brazylijskich: zawartość selenu w orzechach zależy od gleby i bardzo się różni; odczyt 26.10.2026). swiatsupli.pl.
Składy, porcje i ostrzeżenia produktów pochodzą z kart produktów w sklepie Świat Supli, a ceny i dostępność z odczytu kart tego dnia (26.10.2026); przed zakupem sprawdź aktualną kartę i etykietę.
Ilustracje w tym artykule zostały przygotowane z pomocą sztucznej inteligencji (AI). Zdjęcia produktów pochodzą ze sklepu Świat Supli.
