Suplementy nie leczą fibromialgii: podstawą postępowania według zaleceń EULAR jest ruch, a leki i terapie dobiera lekarz [1] [2]. Witamina D w metaanalizie 4 badań zmniejszała ból, ale w innym badaniu z placebo nie stwierdzono różnicy między grupami, a koenzym Q10 i magnez badano osobno w małych próbach liczących od 11 do 75 chorych [3] [4] [5] [6]. W naszym wyszukiwaniu w PubMed znaleźliśmy dla 5-HTP tylko badania z lat 1990-1992 [7], a 5-HTP może wchodzić w groźne interakcje z lekami przeciwdepresyjnymi, które często stosuje się w fibromialgii [8] [9] [10].
Ofertę sklepu w tym zakresie zobaczysz w kategorii serce i układ krążenia.
Aktualizacja 15.10.2026: Opisaliśmy, co badania mówią o magnezie, koenzymie Q10, witaminie D i 5-HTP przy fibromialgii, dlaczego podstawą leczenia jest ruch, na jakie interakcje z lekami uważać i jak wybrać preparat.
Produkty omawiane w artykule
Spis treści
1. Fibromialgia: co to jest i jak się ją leczy?
Fibromialgia to długotrwały stan, który powoduje ból całego ciała. Według NHS towarzyszą mu zwiększona wrażliwość na ból, sztywność mięśni, kłopoty ze snem prowadzące do zmęczenia, trudności z koncentracją i pamięcią nazywane mgłą fibro, bóle głowy, zespół jelita drażliwego oraz obniżony nastrój lub niepokój. Objawy bywają zmienne, a choroba częściej dotyczy kobiet, najczęściej w wieku 25-55 lat [2]. Czy fibromialgia wyjdzie w badaniu krwi? Nie ma jednego badania, które ją potwierdza [2]. Lekarz rozpoznaje fibromialgię na podstawie charakterystycznych objawów i kryteriów klinicznych, np. kryteriów Amerykańskiego Kolegium Reumatologii w wersji z 2016 roku, jednocześnie oceniając inne możliwe przyczyny oraz choroby współistniejące, takie jak depresja, lęk czy zespół jelita drażliwego [11] [12]. Badania krwi i moczu, a czasem zdjęcia RTG, pomagają sprawdzić inne choroby, a rozpoznanie innej choroby nie wyklucza fibromialgii [12].
Leczenie łagodzi objawy, ale ich nie usuwa. Zalecenia EULAR z 2017 roku, oparte na 107 przeglądach i metaanalizach, dają mocną rekomendację tylko ćwiczeniom fizycznym. Na początku liczą się edukacja i metody bez leków, a przy braku poprawy terapia psychologiczna, leki przy silnym bólu lub zaburzeniach snu albo rehabilitacja prowadzona przez kilku specjalistów [1]. Zeraatkar i współpracownicy (2026) zebrali 151 badań z randomizacją z udziałem 32 592 dorosłych: leki z kilku grup, m.in. przeciwdepresyjne i gabapentynoidy, mogą dawać niewielkie korzyści, ale pewność tych danych jest niska [10]. Suplementy opisane niżej badano jako dodatek, a nie zamiennik leczenia.
2. Magnez przy fibromialgii: co pokazały badania?
Nie ustalono, czy sam magnez zmniejsza ból w fibromialgii. Bagis i współpracownicy (2013) zbadali w Turcji 60 kobiet przed menopauzą. Chore miały niższe stężenie magnezu w surowicy i w krwinkach czerwonych niż 20 zdrowych kobiet z grupy porównawczej. Przez 8 tygodni jedna grupa 20 osób przyjmowała cytrynian magnezu 300 mg dziennie, druga lek amitryptylinę, a trzecia oba preparaty. Po samym magnezie zmniejszyła się liczba punktów tkliwych i wynik kwestionariusza FIQ, który mierzy wpływ fibromialgii na codzienne życie, ale badanie nie miało grupy placebo, a streszczenie nie mówi, czy 300 mg to masa soli, czy samego magnezu [6].
W naszym wyszukiwaniu w PubMed z 15.10.2026 (zapytanie w źródłach, 18 rekordów) znaleźliśmy dwa badania magnezu z placebo, w tym jedno z dodatkiem kwasu jabłkowego, i dają one ograniczone dane [13]. Macian i współpracownicy (2022) we Francji przydzielili losowo 75 chorych do grupy magnezu, 37 osób, i placebo, 38 osób. Przez 28 dni chorzy przyjmowali raz dziennie 100 mg magnezu w postaci chlorku albo placebo. Wynik główny, poziom stresu w skali DASS-42, spadł w obu grupach bez istotnej różnicy między nimi; ból i inne objawy też nie różniły się istotnie w całej grupie. Mniejsze nasilenie bólu i stresu po magnezie wykazała dopiero analiza podgrupy 16 osób z łagodnym lub umiarkowanym stresem, zaplanowana po zakończeniu badania [14]. Russell i współpracownicy (1995) podawali 24 chorym tabletki z 50 mg magnezu i 200 mg kwasu jabłkowego: w zaślepionej, 4-tygodniowej części z placebo nie stwierdzono wyraźnego efektu, a poprawę opisano dopiero w otwartej części z większą dawką, bez grupy kontrolnej [15].
Połączenie magnezu z kwasem jabłkowym oceniono w podsumowaniu 7 przeglądów: obejmowały one 11 badań, w tym tylko jedno z randomizacją, a wniosek brzmiał, że preparat ma mały albo żaden wpływ na ból i objawy depresyjne [16]. W nowszym badaniu Rosselló Aubach i współpracowników (2025) 89 osób przyjmowało przez 3 miesiące mieszankę koenzymu Q10, tryptofanu i magnezu oraz placebo w kolejnych okresach. Zmęczenie, czyli główny mierzony wynik, poprawiło się istotnie po placebo, a po mieszance spadek nie był istotny. Poprawę snu i funkcjonowania opisano względem stanu wyjściowego w okresie suplementacji; streszczenie nie pozwala ustalić przewagi nad placebo dla tych wyników. Wyniku mieszanki nie można przypisać samemu magnezowi [17].
Magnez ma za to dopuszczone oświadczenia zdrowotne: przyczynia się do zmniejszenia uczucia zmęczenia i znużenia oraz pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu mięśni, jeśli porcja jest co najmniej źródłem magnezu [18]. Nie są to oświadczenia o łagodzeniu fibromialgii. W Polsce dorośli w wieku 19-64 lata spożywali średnio 309 mg magnezu dziennie, a niedostateczne spożycie stwierdzono u 53 procent z nich. Magnez dostarczają m.in. przetwory zbożowe, nasiona roślin strączkowych, orzechy, kakao i zielone warzywa [19]. Preparaty z tym pierwiastkiem znajdziesz w kategorii magnez w sklepie Świat Supli, a różnice między cytrynianem, glicynianem i taurynianem opisujemy w tekście który magnez wchłania się najlepiej.
Górny tolerowany poziom spożycia magnezu u dorosłych to według EFSA 250 mg dziennie z suplementów, wody i żywności wzbogacanej, bez magnezu naturalnie obecnego w jedzeniu [20]. Częstym działaniem niepożądanym jest biegunka. Magnez i bisfosfoniany stosowane w osteoporozie przyjmuj w odstępie 2 godzin, a magnez może też osłabiać działanie antybiotyków z grup chinolonów i tetracyklin, dlatego przy tych lekach zapytaj farmaceutę o odstęp [21].
3. Koenzym Q10 a fibromialgia: małe badania, zachęcające wyniki
Nie ustalono, czy koenzym Q10 łagodzi fibromialgię u większości chorych, bo dane pochodzą z małych badań. Koenzym Q10 uczestniczy w wytwarzaniu energii w mitochondriach, a autorzy badań wiążą fibromialgię z zaburzeniami pracy mitochondriów i niedoborem koenzymu Q10 [5]. Jak to się ma do przewlekłego zmęczenia bez fibromialgii, wyjaśniamy w tekście przewlekłe zmęczenie a mitochondria.
W badaniu Cordero i współpracowników (2013) 20 chorych z Hiszpanii przyjmowało 300 mg koenzymu Q10 dziennie albo placebo przez 40 dni. Po koenzymie Q10 wobec placebo zmniejszył się wynik FIQ, ból, zmęczenie i poranne zmęczenie, a także liczba punktów tkliwych [5]. Pełny tekst był dla nas niedostępny, więc nie podajemy podziału grup ani postaci koenzymu Q10. Sawaddiruk i współpracownicy (2019) objęli badaniem 11 osób leczonych pregabaliną: przez 40 dni dostawały dodatkowo koenzym Q10, a przez kolejne 40 dni placebo, albo w odwrotnej kolejności. Dodatek koenzymu Q10 zmniejszał ból i lęk bardziej niż sama pregabalina, a streszczenie nie podaje dawki [22].
Przegląd Freire de Carvalho i Skare (2024) znalazł 15 publikacji o koenzymie Q10 w fibromialgii. W większości z nich opisano poprawę bólu, zmęczenia, snu i nastroju, ale były to małe badania, a autorzy oczekują większych prób [23]. Postaci ubichinonu i ubichinolu porównujemy w tekście ubichinon czy ubichinol.
Według NCCIH poważnych działań niepożądanych koenzymu Q10 nie opisano, a łagodne to bezsenność i dolegliwości trawienne. Koenzym Q10 może wchodzić w interakcje z warfaryną i insuliną [24]. Jeśli przyjmujesz leki przeciwzakrzepowe, leki na cukrzycę lub nadciśnienie, porozmawiaj o nim z lekarzem przed rozpoczęciem [24] [25].
4. Witamina D a fibromialgia: wyniki są niespójne
Nie ustalono, czy witamina D zmniejsza ból u wszystkich chorych na fibromialgię, bo wyniki badań się różnią. W badaniu Wepner i współpracowników (2014) 30 kobiet z Austrii miało stężenie 25(OH)D, czyli wskaźnika zaopatrzenia w witaminę D, poniżej 32 ng/ml. Grupa leczona przez 20 tygodni przyjmowała cholekalcyferol w dawce dobranej tak, by osiągnąć 32-48 ng/ml, a grupa kontrolna placebo. Ból w grupie leczonej wyraźnie się zmniejszył [26]. Lozano-Plata i współpracownicy (2021) podawali 80 kobietom z Meksyku 50 000 j.m. witaminy D3 raz w tygodniu albo placebo przez 12 tygodni: stężenie witaminy D wzrosło, ale ból i wynik FIQ nie różniły się między grupami [4].
Metaanalizy łączą te rozbieżne badania. W metaanalizie Qu i współpracowników (2022), obejmującej 5 badań i 315 osób, witamina D obniżała wynik FIQ, ale nie zmieniała istotnie bólu w skali VAS [27]. Nowsza metaanaliza Ilari i współpracowników (2025) objęła po 4 badania w każdej analizie i wskazała na mniejszy ból: standaryzowana różnica średnich, czyli miara wielkości efektu niezależna od użytej skali, wyniosła -0,85, z szerokim przedziałem ufności od -1,54 do -0,17 [3]. Autorzy obu prac oczekują lepszych badań.
Niezależnie od fibromialgii polskie wytyczne z 2023 roku zalecają zdrowym dorosłym w wieku 19-65 lat, którzy od maja do września nie przebywają na słońcu 30-45 minut dziennie z odkrytymi przedramionami i nogami, 1000-2000 j.m. witaminy D dziennie przez cały rok, zależnie od masy ciała i diety. Osobom w wieku 65-75 lat zaleca się 1000-2000 j.m., a powyżej 75 lat 2000-4000 j.m. przez cały rok. W grupach ryzyka niedoboru wytyczne zalecają oznaczenie 25(OH)D i dawkowanie pod kontrolą stężenia [28]. Górny tolerowany poziom spożycia dla dorosłych to 100 µg, czyli 4000 j.m. dziennie ze wszystkich źródeł [29]. Witamina D pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu mięśni [18], ale nie jest to oświadczenie o leczeniu bólu.
5. 5-HTP przy fibromialgii: stare badania i ryzyko interakcji
Nie ustalono, czy 5-HTP pomaga w fibromialgii. W naszym wyszukiwaniu w PubMed z 15.10.2026 (zapytanie podane w źródłach, 14 rekordów) znaleźliśmy tylko dwa badania z udziałem chorych, z lat 1990 i 1992 [7]. 5-HTP, czyli 5-hydroksytryptofan, jest substancją, z której organizm wytwarza serotoninę. Caruso i współpracownicy (1990) przeprowadzili badanie podwójnie zaślepione z placebo u 50 chorych i opisali poprawę wszystkich badanych parametrów przy łagodnych działaniach niepożądanych. Streszczenie nie podaje dawki ani czasu leczenia, a pełny tekst był dla nas niedostępny [8]. Ten sam zespół w 1992 roku podawał 5-HTP 50 chorym przez 90 dni bez grupy kontrolnej: poprawę oceniono jako dobrą lub umiarkowaną u prawie połowy, a działania niepożądane wystąpiły u 30 procent [30].
Bezpieczeństwo 5-HTP ma dwa wątki. Pierwszy to zespół eozynofilia-bóle mięśni (EMS), który pod koniec lat 80. wiązano z zanieczyszczonym L-tryptofanem [31]. Opisywano przypadki EMS lub podobnych zaburzeń po preparatach zawierających 5-HTP, np. u członków jednej rodziny, w których preparacie wykryto zanieczyszczenie, lecz rola samego składnika i zanieczyszczeń pozostaje niejasna [32] [33] [31]. Drugi to zespół serotoninowy, czyli stan nadmiaru serotoniny ze zmianami stanu psychicznego, zaburzeniami pracy układu autonomicznego i objawami nerwowo-mięśniowymi, który może zagrażać życiu. Najczęściej wywołują go leki przeciwdepresyjne, a ryzyko rośnie przy łączeniu substancji zwiększających ilość serotoniny [9]. Opisano przypadek zespołu serotoninowego po połączeniu 5-HTP z antybiotykiem linezolidem [34].
W fibromialgii stosuje się leki przeciwdepresyjne z grup SSRI, czyli selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny, SNRI, czyli inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, oraz trójpierścieniowe [10]. Jeśli przyjmujesz którykolwiek z nich albo inne leki działające na serotoninę, nie zaczynaj 5-HTP samodzielnie i zapytaj lekarza prowadzącego. Ze względu na słabe dane i ryzyko interakcji nie polecamy 5-HTP przy fibromialgii.
6. Jak wybrać suplement przy fibromialgii?
Przywołane badania nie potwierdzają skuteczności konkretnych produktów, a koenzym Q10 nie ma dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych [18]. Przy wyborze porównuj postać składnika, porcję dzienną, otoczkę kapsułki i ostrzeżenia z etykiety. Świat Supli Koenzym Q10 200 mg daje według karty 200 mg ubichinonu w 1 kapsułce z otoczką roślinną [25]. Świat Supli Cytrynian Magnezu to 250 mg magnezu w 2 kapsułkach, czyli tyle, ile wynosi górny poziom dla magnezu z suplementów, więc nie łącz go z innymi preparatami magnezu [35] [20]. Singularis Witamina D 2000 IU to 2000 j.m. witaminy D3 w kapsułce, czyli górna wartość zakresu z polskich wytycznych dla dorosłych do 75 lat [36] [28]. Jeśli po rozmowie z lekarzem chcesz spróbować koenzymu Q10 w kapsułkach odpowiednich dla wegan, wybierz Świat Supli Koenzym Q10 200 mg.
Opisane produkty są przeznaczone dla dorosłych; nie stosuj ich w ciąży, bo wykluczają to ich karty, a jeśli karmisz piersią, przed suplementacją skonsultuj się z lekarzem. U osoby niepełnoletniej potrzebę suplementacji i odpowiedni preparat ustala lekarz.
Świat Supli Koenzym Q10 200 mg, 60 kaps.
Kapsułka zawiera według karty 200 mg koenzymu Q10 w postaci ubichinonu; producent zaleca 1 kapsułkę dziennie w trakcie posiłku z tłuszczem, popijaną dużą ilością wody [25].
Dla kogo: dla dorosłego, który po rozmowie z lekarzem chce dodać koenzym Q10 do leczenia fibromialgii i szuka kapsułek z otoczką z HPMC, odpowiednich dla wegan. Badania z chorymi stosowały inne porcje, więc nie przenoś ich wyników na ten produkt.
Karta wyklucza stosowanie w ciąży i radzi, by osoby przyjmujące warfarynę, acenokumarol lub leki na nadciśnienie skonsultowały ten preparat z lekarzem. Według karty produkt może zawierać mleko, soję, orzeszki ziemne, inne orzechy, sezam, owies, jaja i skorupiaki [25].
Świat Supli Cytrynian Magnezu, 90 kaps.
Dwie kapsułki, czyli porcja zalecana przez producenta, dostarczają według karty 250 mg magnezu z cytrynianu, a jedna 125 mg [35].
Dla kogo: dla dorosłego, którego dieta dostarcza za mało magnezu. Górny poziom EFSA, 250 mg, liczy się łącznie dla magnezu z suplementów, wody i żywności wzbogacanej, a ta porcja go wyczerpuje, więc nie dokładaj innych preparatów z magnezem [20].
Otoczka jest z żelatyny wołowej, a na karcie producent nie deklaruje alergenów, więc przy alergii przeczytaj etykietę. Karta wyklucza stosowanie produktu w ciąży; przy chorobach nerek i przy antybiotykach lub bisfosfonianach najpierw zapytaj lekarza lub farmaceutę [35] [21].
Singularis Witamina D 2000 IU, 60 kaps.
Jedna kapsułka to według karty 2000 j.m. witaminy D3 z lanoliny w oleju z krokosza barwierskiego; producent zaleca 1 kapsułkę dziennie podczas posiłku lub zaraz po nim [36].
Dla kogo: dla dorosłego do 75 lat, który nie ma zaleceń lekarza co do dawki i w polskich warunkach potrzebuje witaminy D przez cały rok, zgodnie z wytycznymi z 2023 roku. Dolicz witaminę D z innych preparatów, bo łączny limit to 4000 j.m. dziennie [28] [29].
Kapsułka zawiera żelatynę, więc nie pasuje do diety wegańskiej. Na karcie producent nie deklaruje alergenów, dlatego przy alergii sprawdź etykietę. Karta wyklucza stosowanie w ciąży [36].
Produkty z tekstu w sklepie Świat Supli
Suplementy opisane w sekcji 6. Przy lekach na stałe najpierw porozmawiaj z lekarzem.
7. Bezpieczeństwo i kiedy iść do lekarza
Zgłoś się do lekarza, jeśli podejrzewasz fibromialgię, bo podobne objawy mają też inne choroby, a leczenie warto zaplanować wspólnie [2]. Powiedz lekarzowi o każdym suplemencie, zwłaszcza gdy przyjmujesz leki przeciwdepresyjne, przeciwzakrzepowe, antybiotyki lub insulinę [9] [24] [21]. Jeśli karmisz piersią, przed rozpoczęciem suplementacji skonsultuj się z lekarzem. Wyniki badań u dorosłych chorych nie potwierdzają bezpieczeństwa suplementacji podczas karmienia.
Fibromialgii często towarzyszy obniżony nastrój [2]. Jeśli przeżywasz kryzys psychiczny, możesz zadzwonić pod bezpłatny, całodobowy numer Centrum Wsparcia 800 70 2222, a w nagłym zagrożeniu życia lub zdrowia pod 112 [37].
8. Najczęściej zadawane pytania
8.1. Jakie suplementy przy fibromialgii mają badania?
Badania z placebo dotyczą witaminy D, koenzymu Q10 i magnezu, ale są małe, a 5-HTP badano ponad 30 lat temu [3] [5] [14] [8]. Żaden z tych składników nie zastępuje ruchu i leczenia zaleconego przez lekarza [1].
8.2. Czy magnez pomaga na fibromialgię?
Istnieją badania magnezu z placebo, ale nie dają mocnych podstaw do zalecania go na ból: w największym z nich wynik główny nie różnił się od placebo, a korzyść pokazała tylko analiza małej podgrupy [14] [15]. Suplement magnezu może uzupełnić dietę, która dostarcza go za mało [19].
8.3. Jak długo przyjmować koenzym Q10?
W badaniach przy fibromialgii koenzym Q10 podawano przez 40 dni, ale to czas badania, a nie zalecenie [5] [22]. Porcję stosuj zgodnie z etykietą, a czas suplementacji omów z lekarzem.
8.4. Czy można łączyć 5-HTP z lekami przeciwdepresyjnymi?
Nie zaczynaj takiego połączenia samodzielnie. Łączenie substancji zwiększających ilość serotoniny podnosi ryzyko zespołu serotoninowego, który może zagrażać życiu [9].
8.5. Czy fibromialgia wyjdzie w badaniu krwi?
Nie ma badania krwi, które potwierdza fibromialgię [2]. Lekarz stawia rozpoznanie na podstawie objawów i kryteriów klinicznych [11]. Badania krwi i moczu pomagają sprawdzić inne choroby, które mogą dawać podobne objawy albo występować razem z fibromialgią [12], a stężenie witaminy D lekarz może oznaczyć, gdy uzna to za potrzebne [28].
8.6. Jakie tabletki na fibromialgię?
Leki dobiera lekarz. W przeglądzie 151 badań niewielkie korzyści dawały m.in. leki przeciwdepresyjne i gabapentynoidy, ale pewność danych była niska [10].
9. Najważniejsze w skrócie
- Podstawą postępowania w fibromialgii jest ruch, a leki i terapie dobiera lekarz [1].
- Witamina D w metaanalizie zmniejszała ból, ale wyniki pojedynczych badań są niespójne [3] [4].
- Koenzym Q10 i magnez badano w małych próbach. Wyniki są zachęcające, ale niepewne [23] [6].
- W naszym wyszukiwaniu znaleźliśmy dla 5-HTP tylko badania z lat 1990-1992. Przy lekach przeciwdepresyjnych nie przyjmuj go samodzielnie [8] [9].
- Opisanych produktów nie stosuj w ciąży, a przy karmieniu piersią skonsultuj suplementację z lekarzem [25] [35] [36].
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza.
10. Źródła
- Macfarlane G.J., Kronisch C., Dean L.E. i wsp., 2017, EULAR revised recommendations for the management of fibromyalgia, Annals of the Rheumatic Diseases 76(2):318-328 (zalecenia Europejskiej Ligi do Walki z Reumatyzmem oparte na 107 przeglądach systematycznych i metaanalizach, ocena GRADE; zalecenie o sile mocne za otrzymały tylko ćwiczenia fizyczne; na początku edukacja pacjenta i metody niefarmakologiczne, przy braku poprawy terapie psychologiczne, leki przy silnym bólu lub zaburzeniach snu albo rehabilitacja wielokierunkowa, wszystkie ocenione jako słabe za; efekty większości metod są umiarkowane; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- NHS, Fibromyalgia, strona przejrzana 12.10.2022 (długotrwały stan powodujący ból całego ciała; objawy: zwiększona wrażliwość na ból, sztywność mięśni, trudności z zasypianiem lub utrzymaniem snu prowadzące do zmęczenia, problemy z koncentracją i pamięcią, bóle głowy, zespół jelita drażliwego, frustracja, niepokój lub obniżony nastrój; objawy bywają zmienne; zgłoś się do lekarza rodzinnego, jeśli podejrzewasz fibromialgię; nie ma leczenia przyczynowego, leczenie łączy zmiany stylu życia, np. programy ćwiczeń i techniki relaksacyjne, terapie rozmową, np. CBT i ACT, oraz leki, np. przeciwdepresyjne; ruch pomaga zmniejszyć ból; częściej chorują kobiety, najczęściej w wieku 25-55 lat; nie ma swoistego badania, które potwierdza rozpoznanie; odczyt 15.10.2026): nhs.uk
- Ilari S., Nucera S., Malafoglia V. i wsp., 2025, Does vitamin D supplementation impact fibromyalgia-related pain? A systematic review and meta-analysis, Nutrients 17(20):3232 (wyszukiwanie do 31.12.2024; 7 badań w przeglądzie, po 4 w każdej metaanalizie; ból w skalach NRS lub VAS niższy niż w grupach kontrolnych, standaryzowana różnica średnich -0,85, 95-procentowy przedział ufności od -1,54 do -0,17; wynik FIQ -0,87, od -1,56 do -0,20; autorzy oczekują badań wysokiej jakości; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Lozano-Plata L.I., Vega-Morales D., Esquivel-Valerio J.A. i wsp., 2021, Efficacy and safety of weekly vitamin D3 in patients with fibromyalgia: 12-week, double-blind, randomized, controlled placebo trial, Clinical Rheumatology 40(8):3257-3264 (Meksyk; 80 kobiet z fibromialgią; 50 000 j.m. witaminy D3 raz w tygodniu albo placebo przez 12 tygodni; stężenie witaminy D wzrosło, ale wynik FIQ i ból w skali VAS nie różniły się między grupami; bez poważnych działań niepożądanych; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Cordero M.D., Alcocer-Gómez E., de Miguel M. i wsp., 2013, Can coenzyme Q10 improve clinical and molecular parameters in fibromyalgia?, Antioxidants & Redox Signaling 19(12):1356-1361 (Hiszpania; badanie z randomizacją, podwójnie zaślepione, kontrolowane placebo; 20 chorych na fibromialgię; koenzym Q10 300 mg dziennie przez 40 dni; wobec placebo niższy wynik FIQ, mniejszy ból, zmęczenie i poranne zmęczenie w podskalach FIQ, niższy wynik w wizualnej skali bólu i mniej punktów tkliwych; zmiany markerów zapalenia i biogenezy mitochondriów w komórkach krwi; pełny tekst był dla nas niedostępny, więc nie podajemy podziału grup ani postaci koenzymu Q10; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Bagis S., Karabiber M., As I. i wsp., 2013, Is magnesium citrate treatment effective on pain, clinical parameters and functional status in patients with fibromyalgia?, Rheumatology International 33(1):167-172 (Turcja; 60 kobiet przed menopauzą z fibromialgią wg kryteriów ACR i 20 zdrowych kobiet; stężenie magnezu w surowicy i erytrocytach niższe u chorych; trzy grupy po 20 osób przez 8 tygodni: cytrynian magnezu 300 mg dziennie, amitryptylina 10 mg dziennie albo oba; bez grupy placebo; po cytrynianie magnezu mniej punktów tkliwych, niższy indeks punktów tkliwych, wynik FIQ i depresji w skali Becka; połączenie z amitryptyliną poprawiło prawie wszystkie parametry; streszczenie nie precyzuje, czy 300 mg to masa soli, czy magnezu; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Wyszukiwanie redakcji w PubMed, 15.10.2026, zapytanie: (5-hydroxytryptophan OR 5-HTP) AND fibromyalgia (14 rekordów; badania z udziałem chorych na fibromialgię: Caruso 1990 i Sarzi Puttini 1992; pozostałe to przeglądy, badania obserwacyjne i prace o produkcji 5-HTP): pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Caruso I., Sarzi Puttini P., Cazzola M., Azzolini V., 1990, Double-blind study of 5-hydroxytryptophan versus placebo in the treatment of primary fibromyalgia syndrome, Journal of International Medical Research 18(3):201-209 (badanie podwójnie zaślepione z placebo u 50 chorych; 5-HTP poprawił wszystkie badane parametry kliniczne, działania niepożądane łagodne i przemijające; autorzy piszą o potrzebie kolejnych badań; streszczenie nie podaje dawki ani czasu leczenia; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Francescangeli J., Karamchandani K., Powell M., Bonavia A., 2019, The serotonin syndrome: from molecular mechanisms to clinical practice, International Journal of Molecular Sciences 20(9):2288 (zespół serotoninowy wynika z nadmiernej aktywności serotoniny; najczęściej wywołują go leki przeciwdepresyjne; obejmuje zmiany stanu psychicznego, zaburzenia autonomiczne i objawy nerwowo-mięśniowe; może prowadzić do zgonu; ryzyko zwiększa nadmiar prekursora serotoniny oraz łączenie leków serotoninergicznych, m.in. z opioidami; pełny tekst PMC6539562, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Zeraatkar D., Lima J.P., Kirsh S. i wsp., 2026, Drug treatments for fibromyalgia: systematic review and network meta-analysis of randomised trials, BMJ Medicine 5(1):e002902 (151 badań z randomizacją, 32 592 dorosłych; dane o niskiej pewności wskazują, że oksybinian sodu, leki z grup SNRI, NRI, gabapentynoidy, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne i SSRI mogą dawać przeważnie niewielkie korzyści w wybranych wynikach; żaden lek nie osiągnął progu klinicznie istotnego efektu w łącznej ocenie bólu; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Wolfe F., Clauw D.J., Fitzcharles M.A. i wsp., 2016, 2016 Revisions to the 2010/2011 fibromyalgia diagnostic criteria, Seminars in Arthritis and Rheumatism 46(3):319-329 (aktualizacja kryteriów Amerykańskiego Kolegium Reumatologii na podstawie 14 badań walidacyjnych; kryteria oceniane przez lekarza nadają się do rozpoznania u konkretnego chorego, wersja samodzielnie wypełniana przez pacjenta służy badaniom; usunięto wcześniejsze niejasne zalecenie dotyczące wykluczeń diagnostycznych; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- NHS, Fibromyalgia: Diagnosis, strona przejrzana 12.10.2022 (nie ma swoistego badania; lekarz pyta o wpływ objawów na codzienne życie i bada, szukając objawów innych chorób; badania moczu i krwi, czasem RTG i inne badania obrazowe służą sprawdzeniu innych chorób; rozpoznanie innej choroby nie wyklucza fibromialgii; choroby współistniejące, np. depresja, lęk, zespół jelita drażliwego, wymagają osobnej diagnostyki; odczyt 15.10.2026): nhs.uk
- Wyszukiwanie redakcji w PubMed, 15.10.2026, zapytanie: magnesium AND fibromyalgia AND (randomized OR placebo) (18 rekordów; badania z placebo podające sam magnez lub magnez z kwasem jabłkowym doustnie: Macian 2022 i Russell 1995; pozostałe to przeglądy, mieszanki z innymi składnikami, dieta, wlewy dożylne i badania innych interwencji): pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Macian N., Dualé C., Voute M. i wsp., 2022, Short-term magnesium therapy alleviates moderate stress in patients with fibromyalgia: a randomized double-blind clinical trial, Nutrients 14(10):2088 (Francja; 75 chorych przydzielonych losowo: magnez n = 37, placebo n = 38; 100 mg magnezu w postaci chlorku, 2 tabletki po 50 mg raz dziennie, albo laktoza przez 28 dni; wynik główny, stres w skali DASS-42, bez istotnej różnicy między grupami; ból, sen, jakość życia i zmęczenie bez istotnych różnic w całej grupie; w analizie podgrupy 16 osób z łagodnym lub umiarkowanym stresem, przeprowadzonej po badaniu (post hoc), mniejszy stres i nasilenie bólu w skali BPI po magnezie, z 5,7 do 5,1 punktu wobec 5,3 do 5,6 w grupie placebo; autorzy uznają zmniejszenie bólu za niewielkie i oczekują większego badania; pełny tekst PMC9145501, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Russell I.J., Michalek J.E., Flechas J.D., Abraham G.E., 1995, Treatment of fibromyalgia syndrome with Super Malic: a randomized, double blind, placebo controlled, crossover pilot study, Journal of Rheumatology 22(5):953-958 (24 chorych; tabletka: 200 mg kwasu jabłkowego i 50 mg magnezu; zaślepiona część naprzemienna z placebo, 3 tabletki 2 razy dziennie przez 4 tygodnie: bez wyraźnego efektu; potem 6 miesięcy otwartej części ze zwiększaniem dawki do 6 tabletek 2 razy dziennie, bez grupy kontrolnej: zmniejszenie bólu i tkliwości; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): PubMed
- Ferreira I., Ortigoza Á., Moore P., 2019, Magnesium and malic acid supplement for fibromyalgia, Medwave 19(4):e7633 (podsumowanie Epistemonikos: 7 przeglądów systematycznych obejmujących 11 badań pierwotnych, w tym 1 badanie z randomizacją; magnez z kwasem jabłkowym ma mały albo żaden wpływ na ból i objawy depresyjne; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Rosselló Aubach L., Fornós Roca X., Fernández Álvarez M.E., 2025, Effects of coenzyme Q10, tryptophan, and magnesium supplementation on fatigue in patients with fibromyalgia – a randomized trial, Journal of Dietary Supplements 22(3):433-444, sprostowanie 22(4):640 (badanie naprzemienne z placebo, dwa okresy po 3 miesiące z miesięczną przerwą; 110 włączonych, 89 ukończyło, średni wiek 51 lat, 96,6 procent kobiet, 94,4 procent przyjmowało leki na fibromialgię; główny wynik, zmęczenie, poprawił się istotnie w grupie placebo, a w grupie suplementu spadek nie był istotny; ból zmniejszył się w obu grupach; jakość snu i wpływ choroby na funkcjonowanie poprawiły się w okresie suplementacji względem stanu wyjściowego, bez podanego w streszczeniu porównania z placebo; rekord sprostowania w PubMed nie zawiera treści; działania niepożądane łagodne, podobnie częste w obu grupach; streszczenie nie podaje dawek; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Rozporządzenie Komisji (UE) nr 432/2012 z 16 maja 2012 r. ustanawiające wykaz dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych dotyczących żywności (magnez przyczynia się do zmniejszenia uczucia zmęczenia i znużenia oraz pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu mięśni; witamina D pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu mięśni; warunek: żywność będąca co najmniej źródłem danego składnika; wykaz nie zawiera oświadczeń dla koenzymu Q10 ani 5-HTP; tekst rozporządzenia, odczyt 03.10.2026): eur-lex.europa.eu
- Stoś K., Woźniak A., Wojtasik A., Rychlik E., Ziółkowska I., Głowala A., 2024, Składniki mineralne: magnez, w: Rychlik E., Stoś K., Woźniak A., Mojska H. (red.), Normy żywienia dla populacji Polski, NIZP PZH-PIB, Warszawa, s. 264-267 (produkty bogate w magnez: przetwory zbożowe, nasiona roślin strączkowych, orzechy, kakao, gorzka czekolada, sery podpuszczkowe, ryby, ziemniaki, banany, zielone warzywa, twarda woda; wchłanianie utrudnia kwas fitynowy i fosforany; w badaniu WUM w ramach NPZ w latach 2017-2020 osoby w wieku 19-64 lata spożywały średnio 309 mg magnezu dziennie, mężczyźni 338 mg, kobiety 279 mg; niedostateczne spożycie magnezu stwierdzono u 53 procent osób w wieku 19-64 lata i u 70,3 procent osób w wieku 65 lat i więcej; wysokie dawki soli magnezu działają przeczyszczająco; zalecane spożycie RDA dla dorosłych: mężczyźni 400 mg w wieku 19-30 lat i 420 mg od 31 lat, kobiety 310 mg w wieku 19-30 lat i 320 mg od 31 lat; odczyt PDF 15.10.2026): ncez.pzh.gov.pl
- EFSA, Overview on Tolerable Upper Intake Levels as derived by the Scientific Committee on Food (SCF) and the EFSA Panel on Nutrition, Novel Foods and Food Allergens (NDA), wersja 11, sierpień 2025 (górny tolerowany poziom spożycia, UL, to najwyższy poziom długotrwałego dziennego spożycia ze wszystkich źródeł, przy którym nie oczekuje się niekorzystnych skutków; magnez: 250 mg dziennie dla dorosłych z łatwo dysocjujących soli i związków, np. tlenku, w suplementach, wodzie i żywności wzbogacanej, bez magnezu naturalnie obecnego w żywności; cynk: 25 mg dziennie dla dorosłych, także w ciąży i podczas karmienia, ze wszystkich źródeł; witamina B6: 12 mg dziennie dla dorosłych ze wszystkich źródeł; odczyt 13.10.2026): efsa.europa.eu
- Linus Pauling Institute, Oregon State University, Micronutrient Information Center: Magnesium (aktualizacja 07.2025, przegląd 10.2025; bisfosfoniany stosowane w osteoporozie i magnez należy przyjmować w odstępie 2 godzin; magnez zmniejsza skuteczność m.in. antybiotyków z grup chinolonów i tetracyklin oraz doustnych leków przeciwzakrzepowych; nadmiar magnezu z suplementów może dawać działania niepożądane zwłaszcza przy upośledzonej czynności nerek; biegunka i podrażnienie żołądka to częste działania niepożądane suplementów magnezu; odczyt 13.10.2026): lpi.oregonstate.edu
- Sawaddiruk P., Apaijai N., Paiboonworachat S. i wsp., 2019, Coenzyme Q10 supplementation alleviates pain in pregabalin-treated fibromyalgia patients via reducing brain activity and mitochondrial dysfunction, Free Radical Research 53(8):901-909 (Tajlandia; 11 chorych leczonych pregabaliną; badanie naprzemienne z placebo, podwójnie zaślepione: 40 dni koenzymu Q10 i 40 dni placebo; z koenzymem Q10 większe zmniejszenie bólu i lęku niż przy samej pregabalinie; streszczenie nie podaje dawki; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Freire de Carvalho J., Skare T., 2024, Coenzyme Q10 supplementation in rheumatic diseases: a systematic review, Clinical Nutrition ESPEN 59:241-247 (20 publikacji z lat 1966-2023, łącznie 483 chorych z różnymi chorobami reumatycznymi, w tym 15 dotyczących fibromialgii; w większości tych badań opisano poprawę bólu, zmęczenia, snu, liczby punktów tkliwych, nastroju i wyniku FIQ; drobne działania niepożądane w 2 badaniach; autorzy oczekują większych badań; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- NCCIH (National Center for Complementary and Integrative Health), Coenzyme Q10 (poważnych działań niepożądanych nie opisano; możliwe łagodne, np. bezsenność i dolegliwości trawienne; koenzym Q10 może wchodzić w interakcje z warfaryną i insuliną oraz może nie być zgodny z niektórymi metodami leczenia nowotworów; dane nie potwierdzają, że łagodzi bóle mięśni wywołane statynami; odczyt 15.10.2026): nccih.nih.gov
- Karta produktu Świat Supli Koenzym Q10 200 mg, 60 kapsułek, swiatsupli.pl, p14991 (1 kapsułka: 200 mg koenzymu Q10 w postaci ubichinonu; 1 kapsułka dziennie w trakcie posiłku z tłuszczem, popijając dużą ilością wody; otoczka z HPMC, odpowiednia dla wegan; produkt może zawierać mleko, soję, orzeszki ziemne, inne orzechy, sezam, owies, jaja i skorupiaki; osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe, np. warfarynę i acenokumarol, oraz leki na nadciśnienie powinny skonsultować stosowanie z lekarzem; uwagi: nie stosować u kobiet w ciąży; odczyt 15.10.2026)
- Wepner F., Scheuer R., Schuetz-Wieser B. i wsp., 2014, Effects of vitamin D on patients with fibromyalgia syndrome: a randomized placebo-controlled trial, Pain 155(2):261-268 (Austria; 30 kobiet z fibromialgią i stężeniem 25(OH)D poniżej 32 ng/ml; grupa leczona przyjmowała cholekalcyferol przez 20 tygodni tak, by osiągnąć stężenie 32-48 ng/ml, grupa kontrolna placebo; potem 24 tygodnie obserwacji bez suplementu; w grupie leczonej wyraźne zmniejszenie bólu w skali VAS, istotny efekt grupy; autorzy piszą o potrzebie większych badań; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Qu K., Li M.X., Zhou Y.L. i wsp., 2022, The efficacy of vitamin D in treatment of fibromyalgia: a meta-analysis of randomized controlled studies and systematic review, Expert Review of Clinical Pharmacology 15(4):433-442 (5 badań z randomizacją, 315 uczestników; witamina D obniżała wynik FIQ wobec grup kontrolnych, ale ból w skali VAS nie różnił się istotnie, średnia różnica -0,60, 95-procentowy przedział ufności od -1,38 do 0,17; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Płudowski P., Kos-Kudła B., Walczak M. i wsp., 2023, Guidelines for Preventing and Treating Vitamin D Deficiency: A 2023 Update in Poland, Nutrients 15(3):695 (zdrowi dorośli 19-65 lat: przy braku ekspozycji przedramion i nóg na słońce przez 30-45 minut między 10 a 15 od maja do końca września 1000-2000 j.m. dziennie przez cały rok, zależnie od masy ciała i diety; 65-75 lat: 1000-2000 j.m. przez cały rok; powyżej 75 lat: 2000-4000 j.m.; łuszczyca w tabeli 3 grup ryzyka niedoboru; w grupach ryzyka zdecydowanie zalecane oznaczenie 25(OH)D i suplementacja pod kontrolą jego stężenia, aby osiągnąć i utrzymać stężenie optymalne (rozdział 5); według rozdziału 7.1 zakres optymalny 25(OH)D to 30-50 ng/ml, a powyżej 50 ng/ml stężenie jest wysokie, a gdy to niemożliwe, dawki maksymalne dla wieku z zaleceń ogólnych; pełny tekst PMC9920487, odczyt 12.10.2026): doi.org
- EFSA NDA Panel, 2023, Scientific opinion on the tolerable upper intake level for vitamin D, EFSA Journal 21(8):8145 (górny tolerowany poziom spożycia dla dorosłych: 100 µg, czyli 4000 j.m., dziennie ze wszystkich źródeł): doi.org
- Sarzi Puttini P., Caruso I., 1992, Primary fibromyalgia syndrome and 5-hydroxy-L-tryptophan: a 90-day open study, Journal of International Medical Research 20(2):182-189 (badanie otwarte bez grupy kontrolnej, 50 chorych, 90 dni; poprawa wszystkich parametrów wobec stanu wyjściowego; dobra lub umiarkowana poprawa u prawie połowy chorych; działania niepożądane u 15 osób, czyli 30 procent, jedna przerwała leczenie; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Maffei M.E., 2020, 5-Hydroxytryptophan (5-HTP): natural occurrence, analysis, biosynthesis, biotechnology, physiology and toxicology, International Journal of Molecular Sciences 22(1):181 (przegląd; toksyczne zanieczyszczenia syntetycznego tryptofanu i 5-HTP wiązano z przypadkami zespołu eozynofilia-bóle mięśni; L-tryptofan wycofano z suplementów w 1989 roku po przypadkach EMS związanych z surowcem jednego producenta; w preparatach 5-HTP także znajdowano podobne zanieczyszczenia; nadmiar 5-HTP może wywołać zespół serotoninowy; pełny tekst PMC7796270, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Michelson D., Page S.W., Casey R. i wsp., 1994, An eosinophilia-myalgia syndrome related disorder associated with exposure to L-5-hydroxytryptophan, Journal of Rheumatology 21(12):2261-2265 (rodzina, która zachorowała po L-5-HTP: u jednej osoby EMS, u dwóch eozynofilia; w ich preparacie wykryto zanieczyszczenie nieobecne w innych próbkach; po zmianie preparatu eozynofilia ustąpiła u dwóch osób; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): PubMed
- Klarskov K., Johnson K.L., Benson L.M. i wsp., 2003, Structural characterization of a case-implicated contaminant, Peak X, in commercial preparations of 5-hydroxytryptophan, Journal of Rheumatology 30(1):89-95 (zanieczyszczenie X1 z preparatu 5-HTP powiązanego z przypadkiem EMS zidentyfikowano jako 4,5-tryptofanodion, przypuszczalną neurotoksynę; wykryto je też w 6 preparatach bez recepty w mniejszych ilościach; autorzy wskazują powód do obaw o bezpieczeństwo takich preparatów; streszczenie PubMed, odczyt 15.10.2026): PubMed
- Ostabal Artigas M.I., 2015, Síndrome serotoninérgico por interacción entre linezolid y 5-hidroxitriptófano, Medicina Clínica 145(12):e37-e38 (opis przypadku zespołu serotoninowego po połączeniu antybiotyku linezolidu z 5-HTP; rekord PubMed, odczyt 15.10.2026): doi.org, PubMed
- Karta produktu Świat Supli Cytrynian Magnezu, 90 kapsułek, swiatsupli.pl, p13414 (1 kapsułka: 781,35 mg cytrynianu magnezu, w tym 125 mg magnezu; porcja 2 kapsułki: 250 mg magnezu, 66 procent RWS; składniki: cytrynian magnezu, otoczka z żelatyny wołowej; 2 kapsułki dziennie; uwagi: nie stosować u kobiet w ciąży; odczyt 15.10.2026)
- Karta produktu Singularis Witamina D 2000 IU, 60 kapsułek, swiatsupli.pl, p10220 (1 kapsułka: 2000 j.m. witaminy D3, 1000 procent RWS; składniki: witamina D3 z lanoliny, olej z krokosza barwierskiego, żelatyna, gliceryna, woda; 1 kapsułka dziennie podczas posiłku lub bezpośrednio po nim; uwagi: nie stosować u kobiet w ciąży; odczyt 15.10.2026)
- Ministerstwo Zdrowia, Gdzie uzyskać pomoc psychologiczną i psychiatryczną, gov.pl (Centrum Wsparcia dla Osób Dorosłych w Kryzysie Psychicznym: całodobowa, bezpłatna pomoc pod numerem 800 70 2222; w nagłym zagrożeniu życia lub zdrowia numer alarmowy 112; dostęp 13.10.2026): gov.pl
Ilustracje w tym artykule zostały przygotowane z pomocą sztucznej inteligencji (AI). Zdjęcia produktów pochodzą ze sklepu Świat Supli.
