Aktualizacja 5.10.2026: nowy tekst: co pokazały badania miłorzębu przy pamięci, szumach usznych i krążeniu, lek roślinny a suplement, interakcje, nowe źródła i zdjęcia.

Poniżej zebraliśmy największe badania i przeglądy: kogo badano, jaką dawkę podawano, jak długo i z jakim wynikiem. Przy pamięci i demencji opieramy się głównie na przeglądzie Cochrane z 2026 roku, który objął 82 badania i 10 613 uczestników [6].

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

Produkty omawiane w artykule

1. Czym jest miłorząb japoński i co zawiera ekstrakt

Miłorząb japoński, czyli miłorząb dwuklapowy, to drzewo, z którego liści produkuje się ekstrakty do leków roślinnych i suplementów diety [8]. Większość badań klinicznych dotyczy jednego typu ekstraktu, oznaczanego jako EGb 761, a nie suszonych liści ani naparu [10] [6].

Ekstrakt opisany w Farmakopei Europejskiej zawiera od 22 do 27% glikozydów flawonowych i od 5 do 7% laktonów terpenowych (ginkgolidów i bilobalidu), a kwasów ginkgolowych najwyżej 5 ppm, czyli 5 części na milion [11]. Kwasy ginkgolowe występują w liściach, a niski limit wybrano po to, aby jak najdokładniej usunąć je z preparatów leczniczych [11]. Wyników badań ekstraktu nie można więc przenosić na herbatę z liści; nasiona miłorzębu zjedzone w dużej ilości mogą wywołać drgawki [12].

2. Pamięć i demencja: co pokazały duże badania

Krótka odpowiedź: u zdrowych osób i u seniorów bez demencji miłorząb nie chronił pamięci, a u osób z rozpoznaną demencją efekt był mały i niepewny [1] [13] [6]. Jeśli mimo to szukasz preparatu, w sklepie znajdziesz go w kategorii suplementy na pamięć i koncentrację; najpierw jednak przeczytaj sekcje o interakcjach i przeciwwskazaniach.

2.1. Zapobieganie demencji u starszych osób

W badaniu GEM 3069 osób w wieku 75 lat i starszych przyjmowało 120 mg ekstraktu 2 razy dziennie albo placebo, a mediana obserwacji wyniosła 6,1 roku. Demencja pojawiła się u 277 osób z grupy miłorzębu i u 246 z grupy placebo; współczynnik hazardu (HR) wyniósł 1,12, a 95-procentowy przedział ufności od 0,94 do 1,33, czyli bez istotnej różnicy [2]. W tej samej grupie miłorząb nie spowolnił też pogarszania się pamięci, uwagi ani funkcji wykonawczych [13].

Francuskie badanie GuidAge objęło 2854 osoby w wieku 70 lat i starszych, które zgłaszały lekarzowi problemy z pamięcią. Po 5 latach przyjmowania 120 mg ekstraktu EGb 761 dwa razy dziennie chorobę Alzheimera rozpoznano u 61 osób w grupie miłorzębu i u 73 w grupie placebo (HR 0,84, 95-procentowy przedział ufności od 0,60 do 1,18), co nie jest istotną różnicą [3].

2.2. Łagodne zaburzenia poznawcze i rozpoznana demencja

Przegląd Cochrane z 2026 roku wskazuje, że u osób z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi miłorząb po 6 miesiącach prawdopodobnie nie zmienia pamięci ani codziennego funkcjonowania [6]. U osób z rozpoznaną demencją autorzy opisali możliwą małą do umiarkowanej poprawę wyników testów poznawczych i codziennych czynności po 6 miesiącach, ale dowody mają niską pewność, a wyniki badań bardzo się różniły [6].

Wcześniejsza metaanaliza 9 badań z 2561 pacjentami, trwających od 22 do 26 tygodni, łączyła korzyści głównie z dawką 240 mg ekstraktu EGb 761 na dobę [7]. To zastosowanie potwierdza monografia EMA: lek roślinny z ekstraktem z liści miłorzębu służy do poprawy związanych z wiekiem zaburzeń poznawczych i jakości życia w łagodnej demencji [8]. Demencję rozpoznaje i leczy lekarz, a ekstrakt może być tylko dodatkiem do ustalonego przez niego leczenia.

2.3. Pamięć i koncentracja u zdrowych osób

Metaanaliza badań u zdrowych osób nie wykazała wpływu miłorzębu na pamięć (13 badań, 1132 uczestników), funkcje wykonawcze ani uwagę [1]. Jeśli zauważasz u siebie nowe problemy z pamięcią, zacznij od rozmowy z lekarzem rodzinnym, a nie od suplementu [14].

3. Czy miłorząb japoński pomaga na szumy uszne?

Nie ma dobrych dowodów, że miłorząb zmniejsza szumy uszne. Przegląd Cochrane z 2022 roku objął 12 badań i 1915 uczestników; w dwóch badaniach, które dało się połączyć, nasilenie szumów po 3 do 6 miesiącach było praktycznie takie samo jak po placebo (różnica -1,35 punktu w skali od 0 do 100, 95-procentowy przedział ufności od -8,26 do 5,55), przy dowodach bardzo niskiej pewności [4].

Amerykańskie wytyczne laryngologów zalecają, aby przy uporczywych szumach nie polecać miłorzębu, melatoniny, cynku ani innych suplementów, a zamiast tego rozważyć terapię poznawczo-behawioralną i ocenę aparatu słuchowego przy niedosłuchu [15]. Również EMA uznała badania w szumach usznych za nieprzekonujące i nie wpisała tego wskazania do monografii [11] [8].

Szum bywa związany z niedosłuchem, chorobami tarczycy, lękiem albo lekami, w tym kwasem acetylosalicylowym i niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ) [16], dlatego jego przyczynę ustala lekarz; sytuacje pilne opisujemy w sekcji 9.4.

4. Krążenie w nogach i dłoniach

Przy bólu łydek podczas chodzenia, który mija po kilku minutach odpoczynku, miłorząb nie dał klinicznie istotnej korzyści. W przeglądzie Cochrane 14 badań z 739 osobami dystans chodu porównano z placebo w 11 badaniach z 477 osobami. Różnica na korzyść miłorzębu, przeliczona przez autorów na chód po płaskiej bieżni z prędkością 3,2 km/h, wyniosła 64,5 m, ale 95-procentowy przedział ufności sięgał od -1,8 do 130,7 m, więc wynik nie był istotny [5].

Taki ból bywa objawem miażdżycy tętnic nóg. Jej czynniki ryzyka to palenie, cukrzyca, nadciśnienie i wysoki cholesterol, a podstawą leczenia są rzucenie palenia, regularny ruch i leki dobrane przez lekarza [17]. Jak czytać wynik cholesterolu, wyjaśniamy w tekście o dobrym i złym cholesterolu.

W objawie Raynauda, czyli napadowym bieleniu palców na zimnie, wyniki są sprzeczne. W małym badaniu z fitosomem miłorzębu liczba napadów spadła o 56% wobec 27% w placebo [18], ale w badaniu z 41 osobami, które przez 10 tygodni przyjmowały 120 mg ekstraktu EGb 761 dwa razy dziennie, spadek wyniósł 33% wobec 31% w placebo [9]. EMA dopuszcza sproszkowany liść jako tradycyjny lek roślinny na uczucie ciężkich nóg i zimnych dłoni oraz stóp po wykluczeniu przez lekarza poważnej choroby, na podstawie długoletniego stosowania, a nie badań skuteczności [8].

5. Lek roślinny czy suplement diety

Lek roślinny i suplement diety z miłorzębem podlegają innym przepisom. Dla leku monografia EMA opisuje wskazanie, dawkę i przeciwwskazania [8]. Suplement jest żywnością, a dla miłorzębu nie ma dopuszczonego oświadczenia zdrowotnego w unijnym wykazie [19]. Komisja Europejska wstrzymała w 2010 roku ocenę oświadczeń dla składników roślinnych [20], ale brak zakończonej oceny nie oznacza dopuszczenia. Trybunał Sprawiedliwości UE potwierdził w 2025 roku, że takich oświadczeń co do zasady nie wolno używać w reklamie i oznakowaniu suplementów, a wyjątek dotyczy tylko oświadczeń, które spełniają warunki przepisów przejściowych rozporządzenia o oświadczeniach zdrowotnych [21]. Napis o pamięci czy krążeniu na opakowaniu nie jest więc potwierdzeniem działania.

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

Jakość suplementów bywa różna. W holenderskim badaniu 25 z 29 suplementów z miłorzębem nie zawierało wymaganego ekstraktu standaryzowanego na 24% [22], a w 3 z 8 produktów kupionych w Australii i Danii wykryto dodatek wolnych flawonoli i genisteinę, której w liściach miłorzębu nie ma [23].

6. Dawki, pora przyjmowania i jak długo stosować

Monografia EMA podaje dawkę dobową 240 mg ekstraktu, przyjmowaną jednorazowo albo w 2 porcjach po 120 mg; w badaniach GEM i GuidAge stosowano 120 mg dwa razy dziennie, a w metaanalizie badań w demencji korzyści dotyczyły głównie 240 mg na dobę [8] [2] [3] [7]. Monografia nie wskazuje pory dnia, więc kieruj się etykietą; ogólne zasady łączenia suplementów z posiłkami zebraliśmy w tekście o tym, kiedy brać suplementy.

Przy łagodnej demencji ekstrakt przyjmuje się co najmniej 8 tygodni. Jeśli po 3 miesiącach nie ma poprawy albo objawy się nasilają, lekarz powinien ocenić, czy kontynuować [8]. W badaniu GEM ekstrakt przyjmowano z medianą obserwacji 6,1 roku, a w GuidAge przez 5 lat; działania niepożądane występowały podobnie często jak w placebo, a w GuidAge nie różniła się też liczba udarów i krwawień [2] [3]. Te badania dotyczyły jednak zapobiegania demencji u seniorów bez demencji, a nie jej leczenia. U osób z demencją niewiele badań trwało dłużej niż 6 miesięcy, więc korzyści i szkody dłuższego stosowania pozostają nieznane [6]. Nie ustalono jednego bezpiecznego czasu stosowania dla wszystkich preparatów z miłorzębem.

6.1. Jak czytać etykietę: lista kontrolna

Przy wyborze sprawdź na etykiecie:

1. Czy to ekstrakt z liści, a nie sproszkowany liść; tylko ekstrakt odpowiada badaniom [8].
2. Czy podano standaryzację na obie grupy związków: około 24% glikozydów flawonowych i około 6% laktonów terpenowych [11].
3. Ile glikozydów daje porcja: pomnóż masę ekstraktu przez procent, na przykład 120 mg razy 24% to 28,8 mg.
4. Ile ekstraktu daje porcja dzienna. Możesz ją porównać z 240 mg z monografii EMA, ale to dawka określonego ekstraktu leczniczego we wskazaniu łagodnej demencji, a nie górny limit bezpieczeństwa suplementów ani dowód, że mniejsza porcja działa [8].
5. Czy podano zawartość kwasów ginkgolowych; w ekstrakcie z Farmakopei to najwyżej 5 ppm [11].
6. Czy są ostrzeżenia o ciąży, karmieniu, lekach przeciwkrzepliwych i zabiegach [8].

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

7. Skutki uboczne miłorzębu

Według monografii EMA ból głowy występuje bardzo często, a zawroty głowy, biegunka, ból brzucha, nudności i wymioty często [8]. Zgłaszano również reakcje alergiczne (zaczerwienienie, obrzęk i świąd skóry, wysypka, a także wstrząs alergiczny) i krwawienia, między innymi z nosa, do oka, z przewodu pokarmowego i do mózgu; ich częstość jest nieznana [8]. W przeglądach Cochrane u osób z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi i z demencją działania niepożądane występowały podobnie często jak po placebo [10] [6].

Metaanaliza 18 badań z 1985 dorosłymi nie wykazała, aby standaryzowany ekstrakt zmieniał parametry krzepnięcia w stopniu zwiększającym ryzyko krwawień [24]. Opisano jednak pojedyncze przypadki, na przykład krwiaki wewnątrzczaszkowe u osoby długo przyjmującej miłorząb [25], dlatego EMA zaleca ostrożność [8].

8. Z czym nie łączyć miłorzębu

Miłorzębu nie łącz bez zgody lekarza z lekami wpływającymi na krzepnięcie krwi, a z efawirenzem nie łącz wcale [8]. Leki, przy których monografia EMA opisuje możliwe interakcje, zebraliśmy w tabeli. Czy i jak można je łączyć, zależy od konkretnego leku; decyzję podejmuje lekarz lub farmaceuta na podstawie ulotki. Ogólne pary składników, których nie warto łączyć, opisujemy w tekście jakich suplementów nie łączyć.

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

9. Kto nie powinien go stosować i kiedy do lekarza

Miłorzębu nie stosuj w ciąży i przy uczuleniu na niego. Najpierw porozmawiaj z lekarzem, jeśli masz skłonność do krwawień, przyjmujesz leki przeciwkrzepliwe lub przeciwpłytkowe, chorujesz na padaczkę albo czeka cię zabieg [8]. Przy padaczce opisano powrót napadów w ciągu 2 tygodni od rozpoczęcia przyjmowania ekstraktu [27].

9.1. Ciąża i karmienie piersią

Monografia EMA wymienia ciążę jako przeciwwskazanie, bo ekstrakt może osłabiać zlepianie się płytek krwi i zwiększać skłonność do krwawień, a badania na zwierzętach są niewystarczające [8]. W okresie karmienia piersią miłorzębu się nie zaleca, bo nie wiadomo, czy jego składniki przechodzą do mleka [8] [28].

9.2. Dzieci i nastolatki

Dla dzieci i młodzieży monografia nie przewiduje żadnego wskazania, a bezpieczeństwa poniżej 18. roku życia nie ustalono [8]. Suplementy opisane niżej są przeznaczone dla dorosłych.

9.3. Seniorzy i osoby przyjmujące leki na stałe

Jeśli przyjmujesz leki z tabeli interakcji, przed dodaniem miłorzębu pokaż lekarzowi albo farmaceucie listę wszystkich leków i suplementów [8]. Gdy objawy w trakcie stosowania się nasilają, skontaktuj się z lekarzem [8].

9.4. Objawy, z którymi nie czekaj

Zadzwoń pod numer 112, jeśli wystąpi którykolwiek z tych objawów [29] [16] [30] [8]:

• opadnięcie kącika ust, osłabienie ręki albo zaburzenia mowy, nawet jeśli minęły;
• szum w uszach po urazie głowy;
• szum z nagłą utratą słuchu, osłabieniem mięśni twarzy albo silnymi zawrotami głowy;
• duszność, obrzęk twarzy albo rozległa wysypka po przyjęciu preparatu;
• nagły, bardzo silny ból głowy, wymioty z krwią albo krwawienie, którego nie da się zatrzymać.

Bez zwłoki, jeszcze tego samego dnia, skontaktuj się z lekarzem albo z nocną i świąteczną opieką zdrowotną, jeśli [16] [30] [17] [8]:

• słyszysz szum pulsujący w rytm tętna;
• w ciągu ostatnich 30 dni nagle, w ciągu najwyżej 3 dni, pogorszył ci się słuch;
• nogi bolą cię także w spoczynku, skóra stóp blednie albo ciemnieje, albo rany na stopach się nie goją;
• w trakcie stosowania miłorzębu pojawią się nawracające krwawienia z nosa albo czarny stolec; przerwij wtedy preparat.

Umów zwykłą wizytę, gdy szumy pojawiają się regularnie, nasilają się albo przeszkadzają w spaniu, gdy nogi bolą przy chodzeniu albo gdy martwią cię problemy z pamięcią [16] [17] [14].

10. Suplementy z miłorzębem: co wybrać

Jeśli po rozmowie z lekarzem chcesz stosować miłorząb, wybieraj ekstrakt standaryzowany na obie grupy związków, z porcją, którą umiesz porównać z dawką z monografii. Najpierw pokazujemy markę własną Świat Supli (wytwarza ją Nauree Labs, firma prowadząca sklep), potem dwa produkty innych marek o tej samej standaryzacji; Promaker nie ma produktu z miłorzębem. Żaden z nich nie daje według etykiety dokładnie 240 mg na dobę: marka własna zawiera więcej, dwa pozostałe połowę tej dawki. Wyników badań nie można przenieść na te produkty: badano głównie ekstrakt EGb 761, a samych produktów nie badano. To suplementy diety, nie leki, i nie leczą demencji ani szumów usznych. Pokazane produkty nie są zestawem do łącznego stosowania; wybierz jeden. W ciąży ich nie stosuj. Podczas karmienia piersią, u osób poniżej 18 lat, przy chorobach przewlekłych i lekach przyjmowanych na stałe, zwłaszcza przeciwkrzepliwych i przeciwpłytkowych, przed użyciem któregokolwiek z nich skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Świat Supli Ginkgo Biloba ekstrakt 400 mg, 60 kapsułek

Według karty produktu kapsułka zawiera 400 mg ekstraktu z liści miłorzębu japońskiego standaryzowanego na 24% glikozydów flawonoidowych (96 mg) i 6% laktonów terpenowych (24 mg). Pozostałe składniki: celuloza mikrokrystaliczna i otoczka kapsułki z hydroksypropylometylocelulozy, odpowiednia dla wegan. Producent zaleca 1 kapsułkę dziennie rano z posiłkiem. To o 160 mg ekstraktu więcej niż 240 mg na dobę z monografii EMA i z badań [8]; karta nie podaje zawartości kwasów ginkgolowych.

Alergeny: według producenta produkt może zawierać mleko (w tym laktozę), soję, orzeszki ziemne, inne orzechy, sezam, owies, jaja i skorupiaki.

Dla dorosłych, którzy po rozmowie z lekarzem chcą przyjmować ekstrakt standaryzowany na 24% i 6% w jednej kapsułce dziennie; porcja jest większa niż dawka z monografii, więc powiedz o tym lekarzowi. Według producenta produkt nie jest przeznaczony dla dzieci ani dla kobiet w ciąży i karmiących piersią, a osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe powinny skonsultować jego stosowanie z lekarzem.

Ostrzeżenie z karty produktu w sklepie: produkt nie jest przeznaczony dla kobiet w ciąży. Nie stosuj go w ciąży ani w okresie karmienia piersią; monografia EMA nie zaleca miłorzębu podczas karmienia [8].

Zobacz skład i etykietę

Aliness Ginkgo Biloba Cogniplex 120 mg, 60 tabletek

Według karty produktu tabletka zawiera 120 mg ekstraktu z miłorzębu japońskiego Cogniplex standaryzowanego na 24% glikozydów flawonowych (28,8 mg) i 6% laktonów (7,2 mg). Pozostały składnik to celuloza mikrokrystaliczna. Producent zaleca 1 tabletkę dziennie i nie przekraczać tej porcji, czyli połowę dawki dobowej z monografii EMA [8]. Karta nie podaje zawartości kwasów ginkgolowych.

Alergeny: producent nie deklaruje alergenów na karcie produktu, więc sprawdź etykietę na opakowaniu.

Dla dorosłych, którzy po rozmowie z lekarzem chcą przyjmować ekstrakt standaryzowany na 24% i 6% w porcji 120 mg dziennie. Według producenta produktu nie powinny stosować kobiety w ciąży oraz karmiące piersią, a osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe powinny skonsultować stosowanie z lekarzem.

Ostrzeżenie z karty produktu w sklepie: produkt nie jest przeznaczony dla kobiet w ciąży. Nie stosuj go w ciąży ani w okresie karmienia piersią; monografia EMA nie zaleca miłorzębu podczas karmienia [8].

Zobacz skład i etykietę

Medica Herbs Ginkgo Biloba, 60 kapsułek

Według karty produktu kapsułka zawiera 120 mg wyciągu z liści miłorzębu, w tym 28,8 mg glikozydów flawonoidowych i 7,2 mg laktonów terpenowych, co odpowiada standaryzacji na 24% i 6%. Pozostałe składniki: inulina i otoczka z żelatyny, więc produkt nie jest wegański. Producent zaleca 1 kapsułkę raz dziennie, czyli połowę dawki dobowej z monografii EMA [8]. Karta nie podaje zawartości kwasów ginkgolowych.

Alergeny: producent nie deklaruje alergenów na karcie produktu, więc sprawdź etykietę na opakowaniu.

Dla dorosłych, którzy po rozmowie z lekarzem chcą przyjmować wyciąg z miłorzębu w porcji 120 mg dziennie i nie potrzebują produktu wegańskiego. Nie dla osób uczulonych na miłorząb; przy lekach przeciwkrzepliwych i przeciwpłytkowych decyzja należy do lekarza lub farmaceuty.

Ostrzeżenie z karty produktu w sklepie: produkt nie jest przeznaczony dla kobiet w ciąży. Nie stosuj go w ciąży ani w okresie karmienia piersią; monografia EMA nie zaleca miłorzębu podczas karmienia [8].

Zobacz skład i etykietę

Produkty z artykułu w sklepie Świat Supli

Aktualną cenę i dostępność sprawdzisz na karcie produktu.

Do sklepu

Do sklepu

Do sklepu

12. Podsumowanie

• Miłorząb nie zmniejszył ryzyka demencji u seniorów w badaniach GEM i GuidAge [2] [3].
• U osób z rozpoznaną demencją ekstrakt 240 mg na dobę może dać małą poprawę; dowody mają niską pewność [6] [7].
• Przy szumach usznych i bólu nóg przy chodzeniu nie ma przekonujących dowodów [4] [5].
• Dla miłorzębu w suplementach nie ma dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych, a wstrzymana ocena nie oznacza dopuszczenia [19] [21].
• Na etykiecie szukaj ekstraktu standaryzowanego na około 24% i 6% i sprawdź ilość ekstraktu w porcji; 240 mg na dobę to dawka określonego ekstraktu leczniczego z monografii EMA, a nie limit bezpieczeństwa suplementów [8] [11].
• Ciąża to przeciwwskazanie; leki przeciwkrzepliwe, przeciwpłytkowe, padaczka i planowany zabieg wymagają rozmowy z lekarzem [8].

Ilustracje w tym artykule zostały przygotowane z pomocą sztucznej inteligencji (AI). Zdjęcia produktów pochodzą ze sklepu Świat Supli.

Artykuł Miłorząb japoński (ginkgo biloba): czy działa na pamięć i szumy uszne? pochodzi z serwisu Blog Świat Supli.